เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ (CBAM)
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ (CBAM) เคชเคฐ เคตिเคธ्เคคृเคค เคตिเคถ्เคฒेเคทเคฃ
1. เคช्เคฐเคธ्เคคाเคตเคจा (เคชเคฐिเคเคฏ)
- เคตैเคถ्เคตिเค เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคे เคช्เคฐเคญाเคต
- เคเคฆ्เคฏोเคीเคเคฐเคฃ เคเคฐ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคจीเคคिเคฏों เคा เคाเคฐ्เคฌเคจ เคซुเคเคช्เคฐिंเค เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ (CBAM) เคा เคธंเค्เคทिเคช्เคค เคชเคฐिเคเคฏ
- เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคฆेเคถों เคฆ्เคตाเคฐा CBAM เคी เค
เคตเคงाเคฐเคฃा เคเคฐ เค्เคฐिเคฏाเคจ्เคตเคฏเคจ
- CBAM เคा เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคเคฐ เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃीเคฏ เคจीเคคिเคฏों เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
1.1. เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคा เคช्เคฐเคญाเคต
เคชिเคเคฒे เคुเค เคฆเคถเคों เคฎें, เคเคฆ्เคฏोเคीเคเคฐเคฃ เคเคฐ เคถเคนเคฐीเคเคฐเคฃ เคे เคाเคฐเคฃ เค्เคฐीเคจเคนाเคเคธ เคैเคธों (GHG) เคा เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคคेเคी เคธे เคฌเคข़ा เคนै। เคเคธเคจे เคตैเคถ्เคตिเค เคคाเคชเคฎाเคจ เคฎें เคตृเคฆ्เคงि, เคฌเคฐ्เคซ เคे เค्เคฒेเคถिเคฏเคฐों เคे เคชिเคเคฒเคจे, เคธเคฎुเคฆ्เคฐी เคเคฒ เคธ्เคคเคฐ เคे เคฌเคข़เคจे เคเคฐ เคฎौเคธเคฎ เคฎें เค
เคช्เคฐเคค्เคฏाเคถिเคค เคฌเคฆเคฒाเคตों เคो เคเคจ्เคฎ เคฆिเคฏा เคนै। เคตाเคฏुเคฎंเคกเคฒ เคฎें เคाเคฐ्เคฌเคจ เคกाเคเคเค्เคธाเคเคก (CO₂) เคी เคฌเคข़เคคी เคฎाเคค्เคฐा เคฎुเค्เคฏ เคฐूเคช เคธे เคीเคตाเคถ्เคฎ เคंเคงเคจ เคे เคเคฒเคจे, เคญाเคฐी เคเคฆ्เคฏोเคों เคเคฐ เคชเคฐिเคตเคนเคจ เค्เคทेเคค्เคฐों เคธे เคจिเคเคฒเคจे เคตाเคฒे เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคे เคाเคฐเคฃ เคนो เคฐเคนी เคนै।
1.2. เคตैเคถ्เคตिเค เคช्เคฐเคฏाเคธ เคเคฐ เคธเคฎเคौเคคे
เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคธे เคจिเคชเคเคจे เคे เคฒिเค เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคธ्เคคเคฐ เคชเคฐ เคเค เคชเคนเคฒ เคी เคเค เคนैं, เคिเคจเคฎें เคช्เคฐเคฎुเค เคฐूเคช เคธे เคชेเคฐिเคธ เคธเคฎเคौเคคा (Paris Agreement 2015) เคเคฐ เค्เคฏोเคो เคช्เคฐोเคोเคॉเคฒ (Kyoto Protocol 1997) เคถाเคฎिเคฒ เคนैं। เคเคจ เคธเคฎเคौเคคों เคा เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคเคฎ เคเคฐเคจा เคเคฐ เคฆुเคจिเคฏा เคो เค
เคงिเค เคนเคฐिเคค เคเคฐ เคिเคाเค เคฌเคจाเคจा เคนै।
1.3. เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคเคฐ เคเคธเคी เคญूเคฎिเคा
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ (Carbon Pricing) เคเคจ เคจीเคคिเคฏों เคฎें เคธे เคเค เคนै เคो เคธเคฐเคाเคฐों เคเคฐ เคธंเคเค เคจों เคो เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคเคฎ เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐेเคฐिเคค เคเคฐเคคा เคนै। เคฏเคน เคฆो เคฎुเค्เคฏ เคฐूเคชों เคฎें เคฒाเคू เคिเคฏा เคाเคคा เคนै:
- เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ (Carbon Tax): เคช्เคฐเคค्เคฏेเค เคเคจ CO₂ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคชเคฐ เคธเคฐเคाเคฐ เคฆ्เคตाเคฐा เคเค เคจिเคถ्เคिเคค เคเคฐ เคฒเคाเคฏा เคाเคคा เคนै।
- เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคช्เคฐเคฃाเคฒी (Emissions Trading System - ETS): เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคเค เคจिเคถ्เคिเคค เคธीเคฎा เคे เคญीเคคเคฐ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคเคฐเคจे เคी เค
เคจुเคฎเคคि เคฆी เคाเคคी เคนै, เคเคฐ เคฏเคฆि เคตे เคเคธ เคธीเคฎा เคो เคชाเคฐ เคเคฐเคคे เคนैं, เคคो เคเคจ्เคนें เค
เคคिเคฐिเค्เคค เคช्เคฐเคฎाเคฃเคชเคค्เคฐ เคเคฐीเคฆเคจे เคชเคก़เคคे เคนैं।
1.4. CBAM เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा เค्เคฏों เคชเคก़ी?
เคนाเคฒांเคि เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคตिเคเคธिเคค เคฆेเคถ เค
เคชเคจे เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคเคฎ เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคธเค्เคค เคจिเคฏเคฎ เคฒाเคू เคเคฐ เคฐเคนे เคฅे, เคฒेเคिเคจ เคเคธเคจे เคเค เคจเค เคธเคฎเคธ्เคฏा เคो เคเคจ्เคฎ เคฆिเคฏा เคिเคธे "เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฐिเคธाเคต" (Carbon Leakage) เคเคนा เคाเคคा เคนै। เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฐिเคธाเคต เคคเคฌ เคนोเคคा เคนै เคเคฌ เคธเค्เคค เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃीเคฏ เคจिเคฏเคฎों เคे เคाเคฐเคฃ เคंเคชเคจिเคฏाँ เค
เคชเคจे เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคो เคเคจ เคฆेเคถों เคฎें เคธ्เคฅाเคจांเคคเคฐिเคค เคเคฐ เคฆेเคคी เคนैं เคเคนाँ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคจिเคฏเคฎ เค
เคชेเค्เคทाเคृเคค เคจเคฐเคฎ เคนोเคคे เคนैं।
เคเคธเคे เคाเคฐเคฃ:
- เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงा เคฎें เคจुเคเคธाเคจ เคนोเคจे เคฒเคा।
- เคตैเคถ्เคตिเค เคธ्เคคเคฐ เคชเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคเคฎ เคนोเคจे เคी เคฌเคाเคฏ เค
เคจ्เคฏ เคฆेเคถों เคฎें เคธ्เคฅाเคจांเคคเคฐिเคค เคนो เคเคฏा।
- EU เคी เคเคฒเคตाเคฏु เคจीเคคिเคฏों เคा เคช्เคฐเคญाเคต เคธीเคฎिเคค เคนो เคเคฏा।
เคเคธ เคธเคฎเคธ्เคฏा เคธे เคจिเคชเคเคจे เคे เคฒिเค เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคจे 2021 เคฎें "เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ (CBAM)" เคी เคोเคทเคฃा เคी। CBAM เคा เคฎुเค्เคฏ เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคฏเคน เคธुเคจिเคถ्เคिเคค เคเคฐเคจा เคนै เคि เคो เคตिเคฆेเคถी เคंเคชเคจिเคฏाँ EU เคो เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคเคฐ เคฐเคนी เคนैं, เคตे เคญी เคเคจ्เคนीं เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคจिเคฏเคฎों เคा เคชाเคฒเคจ เคเคฐें, เคो เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคंเคชเคจिเคฏों เคชเคฐ เคฒाเคू เคนोเคคे เคนैं।
1.5. CBAM เคा เคฎूเคฒ เคตिเคाเคฐ
CBAM เคे เคคเคนเคค, เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค เคเคจ เคเคฏाเคคเคों เคชเคฐ เคถुเคฒ्เค เคฒเคाเคเคा เคो เคเคธे เคฆेเคถों เคธे เคเคค्เคชाเคฆ เคฎंเคเคตा เคฐเคนे เคนैं เคเคนाँ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคฐ เคฏा เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคช्เคฐเคฃाเคฒी เคจเคนीं เคนै। เคฏเคน เคเคฐ เคเคธी เคฆเคฐ เคชเคฐ เคฒเคाเคฏा เคाเคเคा เคिเคธ เคฆเคฐ เคชเคฐ เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคंเคชเคจिเคฏों เคो เค
เคชเคจे เคเคค्เคชाเคฆों เคे เคฒिเค เคญुเคเคคाเคจ เคเคฐเคจा เคชเคก़เคคा เคนै।
1.6. CBAM เคी เคฎुเค्เคฏ เคตिเคถेเคทเคคाเคँ
- เคฏเคน เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคा เคเค เคช्เคฐเคाเคฐ เคนै, เคฒेเคिเคจ เคฏเคน เคेเคตเคฒ เคธीเคฎा เคถुเคฒ्เค เคชเคฐ เคฒाเคू เคนोเคा।
- เคเคธเคฎें เคฎुเค्เคฏ เคฐूเคช เคธे เคเคธ्เคชाเคค, เคธीเคฎेंเค, เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ, เคเคฐ्เคตเคฐเค, เคฌिเคเคฒी เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคเคฐ เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคธे เคธंเคฌंเคงिเคค เคเคค्เคชाเคฆ เคถाเคฎिเคฒ เคนैं।
- เคฏเคน 2026 เคธे เคชूเคฐी เคคเคฐเคน เคฒाเคू เคนोเคा, เคฒेเคिเคจ 2023 เคธे 2025 เคे เคฌीเค เคเคธे เคงीเคฐे-เคงीเคฐे เคฒाเคू เคिเคฏा เคाเคเคा।
- เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคเคธे "เค्เคฐीเคจ เคกीเคฒ" (Green Deal) เคा เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เคนिเคธ्เคธा เคฎाเคจเคคा เคนै।
1.7. CBAM เคธे เคुเคก़े เคช्เคฐเคฎुเค เคฎुเคฆ्เคฆे
เคนाเคฒांเคि CBAM เคเค เคธเคाเคฐाเคค्เคฎเค เคเคฆเคฎ เคे เคฐूเคช เคฎें เคฆेเคा เคा เคฐเคนा เคนै, เคฒेเคिเคจ เคเคธ เคชเคฐ เคเค เคธเคตाเคฒ เคญी เคเค ाเค เคा เคฐเคนे เคนैं:
- เค्เคฏा เคฏเคน เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคฐเค्เคทเคฃเคตाเคฆ (Protectionism) เคा เคเค เคจเคฏा เคฐूเคช เคนै?
- เค्เคฏा เคฏเคน เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคी เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅा เคชเคฐ เคช्เคฐเคคिเคूเคฒ เคช्เคฐเคญाเคต เคกाเคฒेเคा?
- เค्เคฏा เคฏเคน WTO (เคตिเคถ्เคต เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคเค เคจ) เคे เคจिเคฏเคฎों เคा เคเคฒ्เคฒंเคเคจ เคเคฐเคคा เคนै?
- เคญाเคฐเคค, เคीเคจ เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคฆेเคถों เคो เคเคธเคธे เคैเคธे เคจिเคชเคเคจा เคाเคนिเค?
1.8. เคจिเคท्เคเคฐ्เคท
CBAM เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคธे เคจिเคชเคเคจे เคे เคฒिเค เคเค เคช्เคฐเคญाเคตी เคจीเคคि เคนो เคธเคเคคा เคนै, เคฒेเคिเคจ เคเคธเคे เคाเคฐ्เคฏाเคจ्เคตเคฏเคจ เคฎें เคชाเคฐเคฆเคฐ्เคถिเคคा, เคจ्เคฏाเคฏเคธंเคเคค เคจीเคคिเคฏाँ เคเคฐ เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคธเคนเคฏोเค เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा เคนोเคी। เคฏเคน เคจीเคคि เคฏเคน เคธुเคจिเคถ्เคिเคค เคเคฐเคจे เคा เคช्เคฐเคฏाเคธ เคเคฐเคคी เคนै เคि เคเคฆ्เคฏोเค เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃीเคฏ เคเคค्เคคเคฐเคฆाเคฏिเคค्เคต เคो เคจเคเคฐเค
ंเคฆाเค เคจ เคเคฐें เคเคฐ เคเค เค
เคงिเค เคนเคฐिเคค เคเคฐ เคिเคाเค เคญเคตिเคท्เคฏ เคे เคฒिเค เคเคฆเคฎ เคเค ाเคँ।
2. เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ เคी เคเคค्เคชเคค्เคคि
- เคตैเคถ्เคตिเค เค्เคฐीเคจเคนाเคเคธ เคैเคธ (GHG) เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคी เคंเคญीเคฐเคคा
- เคชेเคฐिเคธ เคธเคฎเคौเคคा (Paris Agreement) 2015 เคเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคชเคฐ เคตैเคถ्เคตिเค เคธंเคเคฒ्เคช
- เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคी เค
เคตเคงाเคฐเคฃा
- EU Emissions Trading System (ETS) เคเคฐ เคเคธเคी เคธीเคฎाเคं
- CBAM เคो เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคी เคชृเคท्เค เคญूเคฎि เคเคฐ เคเคธเคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ (CBAM) เคी เคเคค्เคชเคค्เคคि
เคชเคฐिเคเคฏ
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ (CBAM) เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคจीเคคिเคฏों เคे เคเคीเคृเคค เคธเคฎाเคงाเคจ เคे เคฐूเคช เคฎें เคเคญเคฐ เคเคฐ เคธाเคฎเคจे เคเคฏा เคนै। เคฏเคน เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคฆ्เคตाเคฐा เคตिเคเคธिเคค เคเค เคจिเคฏाเคฎเค เคเคชाเคฏ เคนै เคिเคธเคा เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคเคจ เคเคค्เคชाเคฆों เคชเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคฒाเคू เคเคฐเคจा เคนै เคो เคเค्เค เคाเคฐ्เคฌเคจ-เคเคนเคจ เคฆेเคถों เคธे เคเคฏाเคค เคिเค เคाเคคे เคนैं। CBAM เคा เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฒीเคेเค (Carbon Leakage) เคो เคฐोเคเคจा เคเคฐ เคตैเคถ्เคตिเค เคธ्เคคเคฐ เคชเคฐ เคจिเคท्เคชเค्เคท เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงा เคธुเคจिเคถ्เคिเคค เคเคฐเคจा เคนै।
1. เคตैเคถ्เคตिเค เค्เคฐीเคจเคนाเคเคธ เคैเคธ (GHG) เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคी เคंเคญीเคฐเคคा
เคตैเคถ्เคตिเค เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคा เคฎुเค्เคฏ เคाเคฐเคฃ เค्เคฐीเคจเคนाเคเคธ เคैเคธ (GHG) เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคนै, เคो เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคเคคिเคตिเคงिเคฏों, เคชเคฐिเคตเคนเคจ, เคृเคทि เคเคฐ เคเคฐ्เคा เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคธे เคเคค्เคชเคจ्เคจ เคนोเคคा เคนै। เคเคฆ्เคฏोเคिเค เค्เคฐांเคคि (Industrial Revolution) เคे เคฌाเคฆ เคธे เคตैเคถ्เคตिเค เคคाเคชเคฎाเคจ เคฎें เคฒเคเคญเค 1.1°C เคी เคตृเคฆ्เคงि เคนो เคुเคी เคนै เคเคฐ เคฏเคฆि เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคी เคฎौเคूเคฆा เคฆเคฐ เคाเคฐी เคฐเคนเคคी เคนै, เคคो 21เคตीं เคธเคฆी เคे เค
ंเคค เคคเค เคฏเคน 2°C เคธे เค
เคงिเค เคฌเคข़ เคธเคเคคा เคนै।
GHG เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคे เคाเคฐเคฃ:
- เคोเคฏเคฒा, เคคेเคฒ เคเคฐ เคैเคธ เคा เคเคฒเคจा – เคीเคตाเคถ्เคฎ เคंเคงเคจ เคเคงाเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคธเคฌเคธे เคฌเคก़ा เคธ्เคฐोเคค เคนै।
- เคเคฆ्เคฏोเค เคเคฐ เคตिเคจिเคฐ्เคฎाเคฃ – เคธीเคฎेंเค, เคธ्เคीเคฒ เคเคฐ เคเคฒ्เคฏूเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคญाเคฐी เคฎाเคค्เคฐा เคฎें CO₂ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคเคฐเคคे เคนैं।
- เคชเคฐिเคตเคนเคจ เค्เคทेเคค्เคฐ – เคตाเคนเคจों, เคตिเคฎाเคจों เคเคฐ เคธเคฎुเคฆ्เคฐी เคเคนाเคों เคธे GHG เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคฌเคข़ เคฐเคนा เคนै।
- เคृเคทि เคเคฐ เคญूเคฎि เคเคชเคฏोเค เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ – เคตเคจों เคी เคเคाเค เคเคฐ เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคेเคคी เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆेเคคी เคนैं।
เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคे เคช्เคฐเคญाเคต:
- เค्เคฒेเคถिเคฏเคฐों เคा เคคेเคी เคธे เคชिเคเคฒเคจा เคเคฐ เคธเคฎुเคฆ्เคฐी เคเคฒ เคธ्เคคเคฐ เคฎें เคตृเคฆ्เคงि।
- เค
เคค्เคฏเคงिเค เคเคฐ्เคฎी, เคธूเคा, เคฌाเคข़ เคเคฐ เคंเคเคฒ เคी เคเค เคी เคฌเคข़เคคी เคเคเคจाเคं।
- เคृเคทि เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคฎें เคเคฎी เคเคฐ เคाเคฆ्เคฏ เคธुเคฐเค्เคทा เคชเคฐ เคเคคเคฐा।
- เคชाเคฐिเคธ्เคฅिเคคिเค เคคंเคค्เคฐ เคฎें เค
เคธंเคคुเคฒเคจ เคเคฐ เคैเคต เคตिเคตिเคงเคคा เคा เคจुเคเคธाเคจ।
2. เคชेเคฐिเคธ เคธเคฎเคौเคคा (Paris Agreement) 2015 เคเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคชเคฐ เคตैเคถ्เคตिเค เคธंเคเคฒ्เคช
2015 เคฎें เคธंเคฏुเค्เคค เคฐाเคท्เค्เคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคธเคฎ्เคฎेเคฒเคจ (COP21) เคे เคฆौเคฐाเคจ เคชेเคฐिเคธ เคธเคฎเคौเคคा เค
เคชเคจाเคฏा เคเคฏा। เคเคธเคा เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคตैเคถ्เคตिเค เคคाเคชเคฎाเคจ เคตृเคฆ्เคงि เคो 1.5°C เคคเค เคธीเคฎिเคค เคเคฐเคจा เคเคฐ GHG เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคจिเคฏंเคค्เคฐिเคค เคเคฐเคจा เคฅा।
เคชेเคฐिเคธ เคธเคฎเคौเคคे เคी เคช्เคฐเคฎुเค เคฌाเคคें:
- เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคธ्เคคเคฐ เคชเคฐ เคจिเคฐ्เคงाเคฐिเคค เคฏोเคเคฆाเคจ (NDCs) – เคช्เคฐเคค्เคฏेเค เคฆेเคถ เค
เคชเคจे GHG เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคเคฎ เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐเคคिเคฌเคฆ्เคง เคฒเค्เคท्เคฏ เคช्เคฐเคธ्เคคुเคค เคเคฐेเคा।
- เคाเคฐ्เคฌเคจ เคจ्เคฏूเค्เคฐैเคฒिเคी เคा เคฒเค्เคท्เคฏ – 2050 เคคเค เคจेเค-เคीเคฐो เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคช्เคฐाเคช्เคค เคเคฐเคจे เคी เคฆिเคถा เคฎें เคเคฆเคฎ เคเค ाเค เคाเคंเคे।
- เคตिเคค्เคคीเคฏ เคธเคนाเคฏเคคा – เคตिเคเคธिเคค เคฆेเคถ เคเคฒเคตाเคฏु เค
เคจुเคूเคฒเคจ เคเคฐ เคถเคฎเคจ (Mitigation) เคे เคฒिเค เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคो เคตिเคค्เคคीเคฏ เคธเคนाเคฏเคคा เคช्เคฐเคฆाเคจ เคเคฐेंเคे।
- เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคो เคฌเคข़ाเคตा – เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคเคฐ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคช्เคฐเคฃाเคฒी (ETS) เคैเคธी เคจीเคคिเคฏों เคो เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคी เคธिเคซाเคฐिเคถ।
เคนाเคฒांเคि, เคुเค เคฆेเคถों เคฆ्เคตाเคฐा เคเค ोเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคจीเคคिเคฏों เคो เค
เคชเคจाเคจे เคธे เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเค เค
เคธเคฎाเคจเคคा เคชैเคฆा เคนुเค, เคिเคธเคธे เคเค्เค เคाเคฐ्เคฌเคจ-เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคตाเคฒे เคเคฆ्เคฏोเค เคธเคธ्เคคे เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคตाเคฒे เคฆेเคถों เคी เคเคฐ เคชเคฒाเคฏเคจ เคเคฐเคจे เคฒเคे। เคเคธे เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฒीเคेเค เคเคนा เคाเคคा เคนै। เคฏเคนी CBAM เคे เคตिเคाเคธ เคा เคฎुเค्เคฏ เคाเคฐเคฃ เคฌเคจा।
3. เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคी เค
เคตเคงाเคฐเคฃा
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ (Carbon Pricing) เคเค เคเคฐ्เคฅिเค เคเคชเคเคฐเคฃ เคนै, เคिเคธเคे เคคเคนเคค CO₂ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคจिเคฏंเคค्เคฐिเคค เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคंเคชเคจिเคฏों เคเคฐ เคเคฆ्เคฏोเคों เคชเคฐ เคตिเคค्เคคीเคฏ เคฌोเค เคกाเคฒा เคाเคคा เคนै। เคเคธเคे เคฆो เคฎुเค्เคฏ เคช्เคฐเคाเคฐ เคนैं:
(เค) เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ (Carbon Tax)
- เคธเคฐเคाเคฐें เคंเคชเคจिเคฏों เคธे เคช्เคฐเคคि เคเคจ CO₂ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคชเคฐ เคैเค्เคธ เคฒเคाเคคी เคนैं।
- เคฏเคน เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคเคฎ เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคตिเคค्เคคीเคฏ เคช्เคฐोเคค्เคธाเคนเคจ เคช्เคฐเคฆाเคจ เคเคฐเคคा เคนै।
- เคธ्เคตीเคกเคจ, เคเคจाเคกा, เคเคฐ เคซ़्เคฐांเคธ เคैเคธे เคฆेเคถों เคจे เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เค
เคชเคจाเคฏा เคนै।
(เค) เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคช्เคฐเคฃाเคฒी (Emissions Trading System - ETS)
- เคธเคฐเคाเคฐें เคเค เคुเคฒ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคธीเคฎा (Cap) เคคเคฏ เคเคฐเคคी เคนैं เคเคฐ เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคเคธเคे เค
เคจुเคธाเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เค्เคฐेเคกिเค เคเคฐीเคฆเคจे เคเคฐ เคฌेเคเคจे เคी เค
เคจुเคฎเคคि เคฆेเคคी เคนैं।
- เคฏเคฆि เคोเค เคंเคชเคจी เค
เคชเคจी เคธीเคฎा เคธे เคเคฎ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคเคฐเคคी เคนै, เคคो เคตเคน เค
เคชเคจे เค
เคคिเคฐिเค्เคค เค्เคฐेเคกिเค เคो เคฆूเคธเคฐी เคंเคชเคจी เคो เคฌेเค เคธเคเคคी เคนै।
- ETS เคो เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคเคฐ เคीเคจ เคจे เคฒाเคू เคिเคฏा เคนै।
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคธे เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃ-เค
เคจुเคूเคฒ เคคเคเคจीเคों เคो เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐोเคค्เคธाเคนिเคค เคिเคฏा เคाเคคा เคนै, เคिเคธเคธे GHG เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคฎें เคเคฎी เคเคคी เคนै।
4. EU Emissions Trading System (ETS) เคเคฐ เคเคธเคी เคธीเคฎाเคं
เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคจे 2005 เคฎें EU Emissions Trading System (EU ETS) เคी เคถुเคฐुเคเคค เคी, เคो เคตिเคถ्เคต เคी เคชเคนเคฒी เคเคฐ เคธเคฌเคธे เคฌเคก़ी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌाเคाเคฐ เคฏोเคเคจा เคฅी।
ETS เคी เคช्เคฐเคฎुเค เคตिเคถेเคทเคคाเคँ:
- เคฏเคน "Cap-and-Trade" เคฎॉเคกเคฒ เคชเคฐ เคเคงाเคฐिเคค เคนै।
- เคเคธเคฎें 11,000 เคธे เค
เคงिเค เคฌिเคเคฒी เคธंเคฏंเคค्เคฐ เคเคฐ เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคช्เคฐเคคिเคท्เค ाเคจ เคถाเคฎिเคฒ เคนैं।
- ETS เคे เคคเคนเคค CO₂ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคชเคฐ เค
เคงिเคเคคเคฎ เคธीเคฎा เคคเคฏ เคी เคाเคคी เคนै เคเคฐ เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคเคธเคे เค
เคจुเคธाเคฐ เค्เคฐेเคกिเค เคเคฐीเคฆเคจा เคชเคก़เคคा เคนै।
ETS เคी เคธीเคฎाเคं เคเคฐ เคुเคจौเคคिเคฏाँ:
- เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฒीเคेเค – เคฏूเคฐोเคช เคฎें เคเค ोเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคจीเคคिเคฏों เคे เคाเคฐเคฃ เคเค เคंเคชเคจिเคฏां เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคो เคเคจ เคฆेเคถों เคฎें เคธ्เคฅाเคจांเคคเคฐिเคค เคเคฐ เคฐเคนी เคฅीं เคเคนाँ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคจिเคฏเคฎ เคเคฎ เคธเค्เคค เคฅे।
- เค
เคจ्เคฏ เคฆेเคถों เคฎें เคธเคฎाเคจ เคจीเคคि เคी เคเคฎी – เค
เคฎेเคฐिเคा, เคीเคจ เคเคฐ เคญाเคฐเคค เคฎें เคฏूเคฐोเคช เคी เคคเคฐเคน เคเค ोเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคจीเคคि เคจเคนीं เคฅी, เคिเคธเคธे เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเค เค
เคธเคฎाเคจเคคा เคฌเคข़ी।
- เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคฎें เค
เคธ्เคฅिเคฐเคคा – CO₂ เค्เคฐेเคกिเค เคी เคीเคฎเคคें เคฎांเค เคเคฐ เคเคชूเคฐ्เคคि เคे เค
เคจुเคธाเคฐ เคฌเคฆเคฒเคคी เคฐเคนเคคी เคนैं, เคिเคธเคธे เคจिเคตेเคถเคों เคो เค
เคจिเคถ्เคिเคคเคคा เคा เคธाเคฎเคจा เคเคฐเคจा เคชเคก़เคคा เคนै।
เคเคจ เคธเคฎเคธ्เคฏाเคं เคो เคฆेเคเคคे เคนुเค, เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค เคจे CBAM เคो เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคा เคจिเคฐ्เคฃเคฏ เคฒिเคฏा।
5. CBAM เคो เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคी เคชृเคท्เค เคญूเคฎि เคเคฐ เคเคธเคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा
CBAM เคा เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ:
- เคฏूเคฐोเคช เคे เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เค
เคจुเคिเคค เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงा เคธे เคฌเคाเคจा।
- เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฒीเคेเค เคो เคฐोเคเคจा, เคिเคธเคธे เคंเคชเคจिเคฏां เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคो เคเคจ เคฆेเคถों เคฎें เคธ्เคฅाเคจांเคคเคฐिเคค เคจ เคเคฐें เคเคนाँ เคธเค्เคค เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคाเคจूเคจ เคจเคนीं เคนैं।
- เคตैเคถ्เคตिเค เคธ्เคคเคฐ เคชเคฐ เคธเคฎाเคจ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆेเคจा।
CBAM เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा เค्เคฏों เคชเคก़ी?
- เคฏूเคฐोเคช เคฎें เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคเคฐ ETS เคธे เคฌाเคนเคฐ เคे เคเคค्เคชाเคฆ เคธเคธ्เคคे เคฅे, เคिเคธเคธे เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคเคค्เคชाเคฆเคों เคो เคจुเคเคธाเคจ เคนो เคฐเคนा เคฅा।
- เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคธे เคเคจे เคตाเคฒे เคเคค्เคชाเคฆों เคฎें GHG เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เค
เคงिเค เคฅा, เคฒेเคिเคจ เคตे เคธเคธ्เคคे เคฅे เค्เคฏोंเคि เคตเคนां เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคฏा ETS เคฒाเคू เคจเคนीं เคฅा।
- CBAM เคธे เคฏเคน เคธुเคจिเคถ्เคिเคค เคिเคฏा เคाเคเคा เคि เคตिเคฆेเคถी เคเคค्เคชाเคฆों เคชเคฐ เคญी เคตैเคธा เคนी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคถुเคฒ्เค เคฒเคे เคैเคธा เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคंเคชเคจिเคฏों เคชเคฐ เคฒเคเคคा เคนै।
CBAM เคैเคธे เคฒाเคू เคिเคฏा เคाเคเคा?
- เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค เคเคจ เคฆेเคถों เคธे เคเคจे เคตाเคฒे เคเคค्เคชाเคฆों เคชเคฐ เคเค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคถुเคฒ्เค เคฒเคाเคเคा, เคिเคจเคฎें เคชเคฐ्เคฏाเคช्เคค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคจीเคคि เคจเคนीं เคนै।
- เคฏเคน เคช्เคฐाเคฐंเคญिเค เคฐूเคช เคธे เคธीเคฎेंเค, เคธ्เคीเคฒ, เคเคฒ्เคฏूเคฎीเคจिเคฏเคฎ, เคเคฐ्เคตเคฐเค, เคฌिเคเคฒी เคเคฐ เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคैเคธे เคाเคฐ्เคฌเคจ-เคเคนเคจ เคเคฆ्เคฏोเคों เคชเคฐ เคฒाเคू เคนोเคा।
- 2026 เคธे เคชूเคฐी เคคเคฐเคน เคฒाเคू เคนोเคจे เคी เคฏोเคเคจा เคนै।
เคจिเคท्เคเคฐ्เคท
CBAM, เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค เคฆ्เคตाเคฐा เคเค ाเคฏा เคเคฏा เคเค เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เคเคฆเคฎ เคนै เคो เคตैเคถ्เคตिเค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคी เคฆिเคถा เคฎें เคเค เคฎเคเคฌूเคค เคธंเคेเคค เคฆेเคคा เคนै। เคฏเคน เคจीเคคि เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฒीเคेเค เคो เคฐोเคเคจे, เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคเคฒเคตाเคฏु-เค
เคจुเคूเคฒ เคฌเคจाเคจे เคเคฐ เคตैเคถ्เคตिเค เคธ्เคคเคฐ เคชเคฐ เคจिเคท्เคชเค्เคท เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคो เคธुเคจिเคถ्เคिเคค เคเคฐเคจे เคฎें เคฎเคฆเคฆ เคเคฐेเคी। เคนाเคฒांเคि, เคฏเคน เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคฒिเค เคเค เคुเคจौเคคी เคญी เคช्เคฐเคธ्เคคुเคค เคเคฐ เคธเคเคคा เคนै, เคिเคธเคธे เคเคจเคे เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคชเคฐ เค
เคธเคฐ เคชเคก़ เคธเคเคคा เคนै। เคเคे เคเคฒเคเคฐ, CBAM เคो เคช्เคฐเคญाเคตी เคฌเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคตैเคถ्เคตिเค เคธเคนเคฏोเค เคเคฐ เคจिเคท्เคชเค्เคทเคคा เคฌเคจाเค เคฐเคเคจा เคเคตเคถ्เคฏเค เคนोเคा।
3. CBAM เคा เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคเคฐ เคฎเคนเคค्เคค्เคต
- เคฎुเค्เคฏ เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ:
- เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฐिเคธाเคต (Carbon Leakage) เคो เคฐोเคเคจा
- เค्เคฐीเคจเคนाเคเคธ เคैเคธ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคฎें เคเคฎी เคฒाเคจा
- เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐोเคค्เคธाเคนिเคค เคเคฐเคจा
- EU Green Deal เคे เคฒเค्เคท्เคฏों เคो เคชूเคฐा เคเคฐเคจा
- CBAM เคा เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคต्เคฏाเคชाเคฐ, เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคเคฐ เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- เคैเคธे CBAM, เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा เคเคฐ เคนเคฐिเคค เคคเคเคจीเค เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆेเคคा เคนै?
- เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃीเคฏ เคธ्เคฅिเคฐเคคा (Environmental Sustainability) เคเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคจ्เคฏूเค्เคฐเคฒिเคी
CBAM เคा เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคเคฐ เคฎเคนเคค्เคค्เคต
เคชเคฐिเคเคฏ
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ (CBAM) เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคฆ्เคตाเคฐा เคฒाเคू เคी เคเค เคเค เคเคฒเคตाเคฏु เคจीเคคि เคนै, เคिเคธเคा เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฐिเคธाเคต (Carbon Leakage) เคो เคฐोเคเคจा เคเคฐ เค्เคฐीเคจเคนाเคเคธ เคैเคธ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคเคฎ เคเคฐเคจा เคนै। เคฏเคน เคคंเคค्เคฐ เคตिเคถेเคท เคฐूเคช เคธे เคเคจ เคฆेเคถों เคเคฐ เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคเคฐเคคा เคนै, เคो เคเค्เค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคตाเคฒी เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏाเคं เคชเคฐ เคจिเคฐ्เคญเคฐ เคนैं। CBAM เคा เคฒเค्เคท्เคฏ เคจ เคेเคตเคฒ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคो เคฐोเคเคจा เคนै, เคฌเคฒ्เคि เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เคจिเคท्เคชเค्เคท เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงा เคญी เคธुเคจिเคถ्เคिเคค เคเคฐเคจा เคนै।
เคฎुเค्เคฏ เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ
1. เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฐिเคธाเคต (Carbon Leakage) เคो เคฐोเคเคจा
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฐिเคธाเคต เคเค เคเคธी เคธ्เคฅिเคคि เคนै, เคเคฌ เคंเคชเคจिเคฏां เคธเค्เคค เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃीเคฏ เคจिเคฏเคฎों เคตाเคฒे เคฆेเคถों เคธे เคชเคฒाเคฏเคจ เคเคฐ เคเคจ เคฆेเคถों เคฎें เค
เคชเคจे เคเคฆ्เคฏोเค เคธ्เคฅाเคชिเคค เคเคฐ เคฒेเคคी เคนैं, เคเคนां เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคชเคฐ เคเคฎ เคช्เคฐเคคिเคฌंเคง เคนैं। เคเคธเคธे เคจ เคेเคตเคฒ เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃ เคो เคจुเคเคธाเคจ เคนोเคคा เคนै, เคฌเคฒ्เคि เคธเค्เคค เคจिเคฏเคฎों เคा เคชाเคฒเคจ เคเคฐเคจे เคตाเคฒे เคฆेเคถों เคी เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅा เคญी เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคนोเคคी เคนै। CBAM เคे เคคเคนเคค, เคเค्เค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคตाเคฒे เคเคค्เคชाเคฆों เคชเคฐ เคเคฐ เคฒเคाเคฏा เคाเคเคा, เคिเคธเคธे เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคธ्เคตเค्เค เคเคฐ्เคा เคธ्เคฐोเคคों เคी เคเคฐ เคช्เคฐेเคฐिเคค เคिเคฏा เคाเคเคा।
2. เค्เคฐीเคจเคนाเคเคธ เคैเคธ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคฎें เคเคฎी เคฒाเคจा
CBAM เคा เคเค เคช्เคฐเคฎुเค เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคเคคिเคตिเคงिเคฏों เคे เคाเคฐเคฃ เคนोเคจे เคตाเคฒे เค्เคฐीเคจเคนाเคเคธ เคैเคธ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ (GHG Emissions) เคो เคจिเคฏंเคค्เคฐिเคค เคเคฐเคจा เคนै। เคฏเคน เคฏोเคเคจा เคเคจ เคเคค्เคชाเคฆों เคชเคฐ เคตिเคถेเคท เคฐूเคช เคธे เคฒाเคू เคी เคเค เคนै, เคिเคจเคे เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคฎें เค
เคงिเค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคกाเคเคเค्เคธाเคเคก (CO₂) เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคนोเคคा เคนै, เคैเคธे เคि เคเคธ्เคชाเคค, เคธीเคฎेंเค, เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ, เคเคฐ्เคตเคฐเค เคเคฐ เคฌिเคเคฒी เคเคค्เคชाเคฆเคจ। เคเคธเคे เคคเคนเคค, เคंเคชเคจिเคฏों เคो เค
เคชเคจी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฒाเคเคค เคो เคธंเคคुเคฒिเคค เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐเคฎाเคฃเคชเคค्เคฐ เคเคฐीเคฆเคจे เคนोंเคे, เคिเคธเคธे เคตे เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคเคฎ เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐेเคฐिเคค เคนोंเคी।
3. เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐोเคค्เคธाเคนिเคค เคเคฐเคจा
CBAM เคे เคฎाเคง्เคฏเคฎ เคธे เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค เคฆुเคจिเคฏा เคญเคฐ เคฎें เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐोเคค्เคธाเคนिเคค เคเคฐ เคฐเคนा เคนै। เคो เคंเคชเคจिเคฏां เคธ्เคตเค्เค เคเคฐ्เคा เคเคฐ เคเคฎ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคคเคเคจीเคों เคा เคเคชเคฏोเค เคเคฐेंเคी, เคตे CBAM เคถुเคฒ्เค เคธे เคฌเค เคธเคเคคी เคนैं เคเคฐ เคเคจเคी เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเคเคคा เคฌเคจी เคฐเคนेเคी। เคฏเคน เคฏोเคเคจा เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เค
เค्เคทเคฏ เคเคฐ्เคा เคธ्เคฐोเคคों เคैเคธे เคธौเคฐ, เคชเคตเคจ เคเคฐ เคเคฒ เคเคฐ्เคा เคो เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคฎเคเคฌूเคฐ เคเคฐเคคी เคนै, เคिเคธเคธे เคตैเคถ्เคตिเค เคธ्เคคเคฐ เคชเคฐ เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคा เคเคชเคฏोเค เคฌเคข़ेเคा।
4. EU Green Deal เคे เคฒเค्เคท्เคฏों เคो เคชूเคฐा เคเคฐเคจा
CBAM, เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค เคी เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคจीเคคि ‘EU Green Deal’ เคा เคเค เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เคนिเคธ्เคธा เคนै, เคिเคธเคा เคฒเค्เคท्เคฏ 2050 เคคเค เคฏूเคฐोเคช เคो เคाเคฐ्เคฌเคจ เคจ्เคฏूเค्เคฐเคฒ เคฌเคจाเคจा เคนै। เคฏเคน เคจीเคคि เคจ เคेเคตเคฒ เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค เคे เคญीเคคเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคเคฎ เคเคฐเคจे เคชเคฐ เคेंเคฆ्เคฐिเคค เคนै, เคฌเคฒ्เคि เคฏเคน เคธुเคจिเคถ्เคिเคค เคเคฐเคจे เคा เคญी เคช्เคฐเคฏाเคธ เคเคฐ เคฐเคนी เคนै เคि เค
เคจ्เคฏ เคฆेเคถ เคญी เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคธे เคจिเคชเคเคจे เคे เคฒिเค เคเคฆเคฎ เคเค ाเคं। CBAM เคे เคฎाเคง्เคฏเคฎ เคธे เคฏूเคฐोเคช เคฏเคน เคธंเคฆेเคถ เคฆेเคจा เคाเคนเคคा เคนै เคि เคो เคฆेเคถ เคเคฒเคตाเคฏु เค
เคจुเคूเคฒ เคเคชाเคฏों เคो เค
เคชเคจाเคंเคे, เคตे เค
ंเคคเคฐเคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เคฒाเคญ เคช्เคฐाเคช्เคค เคเคฐेंเคे।
CBAM เคा เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคต्เคฏाเคชाเคฐ, เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคเคฐ เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
1. เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
CBAM เคा เค
ंเคคเคฐเคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคชเคฐ เคต्เคฏाเคชเค เคช्เคฐเคญाเคต เคชเคก़ेเคा। เคเคจ เคฆेเคถों เคे เคเคค्เคชाเคฆों, เคเคนां เคเคฒเคตाเคฏु เคाเคจूเคจों เคा เคชाเคฒเคจ เคเคฎ เคिเคฏा เคाเคคा เคนै, เคเคจ्เคนें เคฏूเคฐोเคช เคฎें เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคเคฐเคจे เคฎें เคเค िเคจाเค เคนोเคी। เคเคธ เคจीเคคि เคธे เคฎुเค्เคฏ เคฐूเคช เคธे เคญाเคฐเคค, เคीเคจ, เคฐूเคธ, เค
เคฎेเคฐिเคा เคเคฐ เคฌ्เคฐाเคीเคฒ เคैเคธे เคฆेเคถों เคे เคเคฆ्เคฏोเค เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคนोंเคे। เคเคธเคธे เค
ंเคคเคฐเคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเค เคธंเคคुเคฒเคจ เคฌเคฆเคฒ เคธเคเคคा เคนै, เคเคฐ เคตे เคฆेเคถ เคो เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคเคฎ เคเคฐเคจे เคे เคเคชाเคฏ เคจเคนीं เค
เคชเคจाเคคे, เคตे เคเคฐ्เคฅिเค เคจुเคเคธाเคจ เคเค ा เคธเคเคคे เคนैं।
2. เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคฒाเคเคค เคเคฐ เคเคฆ्เคฏोเคों เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
CBAM เคฒाเคू เคนोเคจे เคे เคฌाเคฆ, เคเค्เค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคตाเคฒी เคंเคชเคจिเคฏों เคो เค
เคคिเคฐिเค्เคค เคฒाเคเคค เคा เคธाเคฎเคจा เคเคฐเคจा เคชเคก़ेเคा। เคเคธเคธे เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคฒाเคเคค เคฌเคข़ेเคी เคเคฐ เคเคชเคญोเค्เคคाเคं เคชเคฐ เคญी เคเคธเคा เคช्เคฐเคญाเคต เคชเคก़ेเคा। เคนाเคฒांเคि, เคฏเคน เคจीเคคि เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃ เคे เค
เคจुเคूเคฒ เคคเคเคจीเคों เคฎें เคจिเคตेเคถ เคเคฐเคจे เคเคฐ เค
เคชเคจी เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏाเคं เคो เค
เคงिเค เคเคฐ्เคा-เคुเคถเคฒ เคฌเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐेเคฐिเคค เคเคฐेเคी।
3. เคจिเคฐ्เคฏाเคคเคों เคे เคฒिเค เคจเค เคुเคจौเคคिเคฏाँ
เคญाเคฐเคค, เคीเคจ เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคฒिเค เคฏเคน เคจीเคคि เคเค เคฌเคก़ी เคुเคจौเคคी เคฌเคจ เคธเคเคคी เคนै। เคเคฆाเคนเคฐเคฃ เคे เคฒिเค, เคญाเคฐเคค เคे เคเคธ्เคชाเคค เคเคฐ เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคเคฆ्เคฏोเคों เคा เคเค เคฌเคก़ा เคนिเคธ्เคธा เคฏूเคฐोเคช เคो เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคिเคฏा เคाเคคा เคนै। เคฏเคฆि เคเคจ เคเคฆ्เคฏोเคों เคो CBAM เคे เคคเคนเคค เค
เคคिเคฐिเค्เคค เคเคฐ เคुเคाเคจा เคชเคก़े, เคคो เคเคจเคे เคเคค्เคชाเคฆ เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคฌाเคाเคฐ เคฎें เคฎเคนंเคे เคนो เคाเคंเคे เคเคฐ เคเคจเคी เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเคเคคा เคเคฎ เคนो เคธเคเคคी เคนै। เคเคธ เคाเคฐเคฃ, เคญाเคฐเคคीเคฏ เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคญी เค
เคชเคจी เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏाเคं เคो เค
เคงिเค เคนเคฐिเคค เคเคฐ เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃ-เค
เคจुเคूเคฒ เคฌเคจाเคจे เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा เคนोเคी।
เคैเคธे CBAM, เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा เคเคฐ เคนเคฐिเคค เคคเคเคจीเค เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆेเคคा เคนै?
1. เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा เคा เคช्เคฐเคธाเคฐ
CBAM เคฒाเคू เคนोเคจे เคे เคฌाเคฆ, เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เค
เคชเคจी เคเคฐ्เคा เคเคตเคถ्เคฏเคเคคाเคं เคे เคฒिเค เค
เคงिเค เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคธ्เคฐोเคคों เคชเคฐ เคจिเคฐ्เคญเคฐ เคฐเคนเคจा เคนोเคा। เคฏเคน เคจीเคคि เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคोเคฏเคฒा เคเคฐ เคชेเค्เคฐोเคฒिเคฏเคฎ เคैเคธे เคीเคตाเคถ्เคฎ เคंเคงเคจों เคी เคเคเคน เคธौเคฐ เคเคฐ เคชเคตเคจ เคเคฐ्เคा เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐेเคฐिเคค เคเคฐ เคธเคเคคी เคนै। เคเคธเคธे เคตैเคถ्เคตिเค เคธ्เคคเคฐ เคชเคฐ เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा เคฌाเคाเคฐ เคฎें เคตृเคฆ्เคงि เคนोเคी เคเคฐ เคจเค เคคเคเคจीเคों เคा เคตिเคाเคธ เคนोเคा।
2. เคนเคฐिเคค เคคเคเคจीเคों เคฎें เคจเคตाเคाเคฐ เคเคฐ เค
เคจुเคธंเคงाเคจ เคो เคฌเคข़ाเคตा
CBAM เคा เคเค เคช्เคฐเคฎुเค เคฒाเคญ เคฏเคน เคนै เคि เคฏเคน เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคนเคฐिเคค เคคเคเคจीเคों (Green Technologies) เคो เคตिเคเคธिเคค เคเคฐเคจे เคเคฐ เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐेเคฐिเคค เคเคฐेเคा। เคंเคชเคจिเคฏां เคเคฎ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคตाเคฒे เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคคเคฐीเคों เคो เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เค
เคจुเคธंเคงाเคจ เคเคฐ เคตिเคाเคธ (R&D) เคฎें เค
เคงिเค เคจिเคตेเคถ เคเคฐेंเคी। เคเคธเคธे เคเคฒेเค्เค्เคฐिเค เคตाเคนเคจों, เคเคฐ्เคा เคฆเค्เคทเคคा เคตाเคฒी เคฎเคถीเคจों เคเคฐ เคธ्เคตเค्เค เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคคเคเคจीเคों เคฎें เคจเคตाเคाเคฐ เคนोเคा।
3. เคฆीเคฐ्เคเคाเคฒिเค เคเคฐ्เคा เคธुเคฐเค्เคทा
CBAM เคे เคช्เคฐเคญाเคต เคธे, เคฆेเคถ เค
เคชเคจी เคเคฐ्เคा เคธुเคฐเค्เคทा เคो เคฎเคเคฌूเคค เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा เคธ्เคฐोเคคों เคชเคฐ เค
เคงिเค เคจिเคฐ्เคญเคฐ เคนोंเคे। เคฏเคน เคจीเคคि เคीเคตाเคถ्เคฎ เคंเคงเคจों เคชเคฐ เคตैเคถ्เคตिเค เคจिเคฐ्เคญเคฐเคคा เคो เคเคฎ เคเคฐเคจे เคเคฐ เคเคฐ्เคा เค्เคทेเคค्เคฐ เคो เค
เคงिเค เคธ्เคฅिเคฐ เคเคฐ เคिเคाเค เคฌเคจाเคจे เคฎें เคฎเคฆเคฆ เคเคฐेเคी।
เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃीเคฏ เคธ्เคฅिเคฐเคคा เคเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคจ्เคฏूเค्เคฐเคฒिเคी
1. เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคธे เคจिเคชเคเคจे เคฎें เคฏोเคเคฆाเคจ
CBAM เคे เคฎाเคง्เคฏเคฎ เคธे เคตैเคถ्เคตिเค เคธ्เคคเคฐ เคชเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคเคฎ เคिเคฏा เคा เคธเคเคคा เคนै, เคिเคธเคธे เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคे เคฆुเคท्เคช्เคฐเคญाเคตों เคो เคฐोเคा เคा เคธเคेเคा। เคฏเคฆि เคंเคชเคจिเคฏां เคเคฐ เคฆेเคถ เค
เคชเคจी เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏाเคं เคो เค
เคงिเค เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃ-เค
เคจुเคूเคฒ เคฌเคจाเคคे เคนैं, เคคो เคฏเคน เคชृเคฅ्เคตी เคे เคเคธเคค เคคाเคชเคฎाเคจ เคฎें เคตृเคฆ्เคงि เคो เคธीเคฎिเคค เคเคฐเคจे เคฎें เคธเคนाเคฏเค เคนोเคा।
2. เคाเคฐ्เคฌเคจ เคจ्เคฏूเค्เคฐเคฒिเคी เคी เคฆिเคถा เคฎें เคเคฆเคฎ
CBAM, เคाเคฐ्เคฌเคจ เคจ्เคฏूเค्เคฐเคฒिเคी (Carbon Neutrality) เคช्เคฐाเคช्เคค เคเคฐเคจे เคฎें เคธเคนाเคฏเค เคนै। เคाเคฐ्เคฌเคจ เคจ्เคฏूเค्เคฐเคฒिเคी เคा เค
เคฐ्เคฅ เคนै เคि เคिเคธी เคฆेเคถ เคฏा เคंเคชเคจी เคा เคुเคฒ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคถूเคจ्เคฏ เคนो। CBAM เคे เคฎाเคง्เคฏเคฎ เคธे เคंเคชเคจिเคฏां เค
เคชเคจी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฒाเคเคค เคा เคนिเคธाเคฌ เคฐเคेंเคी เคเคฐ เค
เคงिเค เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃ-เค
เคจुเคूเคฒ เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคคเคเคจीเคों เคो เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐेเคฐिเคค เคนोंเคी।
3. เคธเคคเคค เคตिเคाเคธ เคฒเค्เคท्เคฏों (SDGs) เคฎें เคฏोเคเคฆाเคจ
CBAM, เคธंเคฏुเค्เคค เคฐाเคท्เค्เคฐ เคे เคธเคคเคค เคตिเคाเคธ เคฒเค्เคท्เคฏों (Sustainable Development Goals - SDGs) เคे เค
เคจुเคฐूเคช เคนै। เคฏเคน เคตिเคถेเคท เคฐूเคช เคธे เคเคฒเคตाเคฏु เคाเคฐ्เคฐเคตाเค (Climate Action), เคธเคคเคค เคเคฆ्เคฏोเคीเคเคฐเคฃ (Sustainable Industrialization) เคเคฐ เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा (Renewable Energy) เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆेเคจे เคธे เคธंเคฌंเคงिเคค เคฒเค्เคท्เคฏों เคो เคช्เคฐाเคช्เคค เคเคฐเคจे เคฎें เคธเคนाเคฏเค เคนोเคा।
เคจिเคท्เคเคฐ्เคท
CBAM เคเค เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เคเคฒเคตाเคฏु เคจीเคคि เคนै, เคो เคตैเคถ्เคตिเค เคธ्เคคเคฐ เคชเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคจिเคฏंเคค्เคฐिเคค เคเคฐเคจे เคฎें เคฎเคฆเคฆ เคเคฐ เคธเคเคคी เคนै। เคฏเคน เคจीเคคि เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เค
เคงिเค เคนเคฐिเคค, เคुเคถเคฒ เคเคฐ เคธ्เคตเค्เค เคเคฐ्เคा เคธ्เคฐोเคคों เคो เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐेเคฐिเคค เคเคฐेเคी। เคนाเคฒांเคि เคฏเคน เคुเค เคฆेเคถों เคे เคฒिเค เคเค เคुเคจौเคคी เคนो เคธเคเคคी เคนै, เคฒेเคिเคจ เคฏเคน เคฆीเคฐ्เคเคाเคฒिเค เคฐूเคช เคธे เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃ เคเคฐ เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅा เคे เคฒिเค เคฒाเคญเคฆाเคฏเค เคธाเคฌिเคค เคนोเคी। CBAM เคे เคฎाเคง्เคฏเคฎ เคธे, เคฆुเคจिเคฏा เคญเคฐ เคฎें เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคเคคिเคตिเคงिเคฏों เคो เคเคฒเคตाเคฏु-เค
เคจुเคूเคฒ เคฌเคจाเคจे เคी เคฆिเคถा เคฎें เคเค เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เคเคฆเคฎ เคเค ाเคฏा เคा เคฐเคนा เคนै।
4. เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ เคा เคाเคฐ्เคฏเคช्เคฐเคฃाเคฒी
- CBAM เคे เค
ंเคคเคฐ्เคเคค เคเคจे เคตाเคฒे เคเคฆ्เคฏोเค เคเคฐ เคเคค्เคชाเคฆ
- เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคเคฐ เคถुเคฒ्เค เคช्เคฐเคฃाเคฒी
- ETS เคเคฐ CBAM เคे เค
ंเคคเคฐ्เคธंเคฌंเคง
- CBAM เคช्เคฐเคฎाเคฃเคจ เคเคฐ เคฐिเคชोเคฐ्เคिंเค เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा
- EU เคे เคเคฏाเคคเคों เคे เคฒिเค เค
เคจिเคตाเคฐ्เคฏเคคाเคं เคा เคตिเคตเคฐเคฃ
- CBAM เคถुเคฒ्เค เคा เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคเคฐ เคเคธเคी เคเคฃเคจा
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ (CBAM) เคी เคाเคฐ्เคฏเคช्เคฐเคฃाเคฒी
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ (CBAM) เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคฆ्เคตाเคฐा เคตिเคเคธिเคค เคเค เคจीเคคि เคนै, เคिเคธเคा เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคเคจ เคเคค्เคชाเคฆों เคชเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคी เคฒाเคเคค เคो เคธंเคคुเคฒिเคค เคเคฐเคจा เคนै เคो เคैเคฐ-EU เคฆेเคถों เคธे เคเคฏाเคค เคिเค เคाเคคे เคนैं। เคฏเคน เคช्เคฐเคฃाเคฒी เคเคธ เคเคงाเคฐ เคชเคฐ เคाเคฐ्เคฏ เคเคฐเคคी เคนै เคि เคฏเคฆि เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคुเคाเคจा เคชเคก़เคคा เคนै, เคคो เคฌाเคนเคฐी เคฆेเคถों เคธे เคเคจे เคตाเคฒे เคเคค्เคชाเคฆों เคो เคญी เคธเคฎाเคจ เคीเคฎเคค เคुเคाเคจी เคाเคนिเค เคคाเคि เคฌाเคाเคฐ เคฎें เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเค เค
เคธंเคคुเคฒเคจ เคจ เคนो।
CBAM เคी เคाเคฐ्เคฏเคช्เคฐเคฃाเคฒी เคฎुเค्เคฏ เคฐूเคช เคธे เคจिเคฎ्เคจเคฒिเคिเคค เคเคฐเคฃों เคฎें เคตिเคญाเคिเคค เคी เคा เคธเคเคคी เคนै:
1. เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคฐिเคชोเคฐ्เคिंเค
CBAM เคे เค
ंเคคเคฐ्เคเคค เคเคฏाเคคเคों เคो เคฏเคน เคฌเคคाเคจा เคเคตเคถ्เคฏเค เคนोเคा เคि เคเคจเคे เคฆ्เคตाเคฐा เคเคฏाเคค เคिเค เคाเคจे เคตाเคฒे เคเคค्เคชाเคฆों เคे เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคฎें เคिเคคเคจा เคाเคฐ्เคฌเคจ เคกाเคเคเค्เคธाเคเคก (CO₂) เคเคค्เคธเคฐ्เคिเคค เคนुเค เคนै।
- เคเคฏाเคคเคों เคो เคตाเคฐ्เคทिเค เคเคงाเคฐ เคชเคฐ เค
เคชเคจी เคฐिเคชोเคฐ्เค เคช्เคฐเคธ्เคคुเคค เคเคฐเคจी เคนोเคी।
- เคฐिเคชोเคฐ्เค เคฎें เคธเคीเค เคกेเคा เคा เคเคฒ्เคฒेเค เคเคฐเคจा เคเคตเคถ्เคฏเค เคนोเคा, เคैเคธे เคि เคुเคฒ CO₂ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ, เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏाเคँ เคเคฐ เคธ्เคฐोเคค।
2. CBAM เคธเคฐ्เคिเคซिเคेเค เคा เค
เคงिเค्เคฐเคนเคฃ
EU เคे เคเคฏाเคคเคों เคो "CBAM เคธเคฐ्เคिเคซिเคेเค" เคเคฐीเคฆเคจे เคนोंเคे, เคो เคฆเคฐ्เคถाเคคे เคนैं เคि เคเคจเคे เคเคค्เคชाเคฆ เคฎें เคจिเคนिเคค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคे เคฒिเค เคถुเคฒ्เค เคा เคญुเคเคคाเคจ เคिเคฏा เคเคฏा เคนै।
- เคเคจ เคช्เคฐเคฎाเคฃเคชเคค्เคฐों เคी เคीเคฎเคค EU Emissions Trading System (ETS) เคे เค
ंเคคเคฐ्เคเคค เคคเคฏ เคी เคाเคเคी।
- เคฏเคฆि เคिเคธी เคฆेเคถ เคฎें เคชเคนเคฒे เคธे เคนी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคฒाเคू เคนै, เคคो เคเคฏाเคคเคों เคो เคूเค เคฆी เคा เคธเคเคคी เคนै।
3. เคเคฐों เคเคฐ เคถुเคฒ्เคों เคा เคญुเคเคคाเคจ
CBAM เคे เคคเคนเคค เคเคจ เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคाเคฐ्เคฌเคจ เคถुเคฒ्เค เคा เคญुเคเคคाเคจ เคเคฐเคจा เคนोเคा เคो เคैเคฐ-EU เคฆेเคถों เคธे เคुเค เคตिเคถिเคท्เค เคตเคธ्เคคुเคं เคเคฏाเคค เคเคฐเคคी เคนैं।
- เคถुเคฒ्เค เคी เคเคฃเคจा เคเคธ เคฆेเคถ เคी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคจीเคคि เคเคฐ EU เคी ETS เคฆเคฐों เคो เคง्เคฏाเคจ เคฎें เคฐเคเคเคฐ เคी เคाเคเคी।
- เคฏเคฆि เคเคฏाเคคเค เคช्เคฐเคฆเคฐ्เคถिเคค เคเคฐ เคธเคเคคे เคนैं เคि เคเคจเคे เคฆेเคถ เคฎें เคชเคนเคฒे เคธे เคนी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคฒाเคू เคนै, เคคो เคเคจ्เคนें เคंเคถिเค เคฏा เคชूเคฐ्เคฃ เคूเค เคฆी เคा เคธเคเคคी เคนै।
CBAM เคे เค
ंเคคเคฐ्เคเคค เคเคจे เคตाเคฒे เคเคฆ्เคฏोเค เคเคฐ เคเคค्เคชाเคฆ
CBAM เคो เคช्เคฐाเคฐंเคญ เคฎें เคเคจ เคเคฆ्เคฏोเคों เคชเคฐ เคฒाเคू เคिเคฏा เคเคฏा เคนै เคिเคจเคฎें เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคी เคฎाเคค्เคฐा เค
เคงिเค เคนोเคคी เคนै। เคเคธเคฎें เคฎुเค्เคฏ เคฐूเคช เคธे เคจिเคฎ्เคจเคฒिเคिเคค เคเคฆ्เคฏोเค เคเคฐ เคเคค्เคชाเคฆ เคถाเคฎिเคฒ เคนैं:
1. เคเคธ्เคชाเคค เคเคฐ เคฒोเคนा (Steel and Iron)
เคเคธ्เคชाเคค เคเคฐ เคฒोเคนे เคा เคเคค्เคชाเคฆเคจ เค
เคค्เคฏเคงिเค เคเคฐ्เคा-เคเคนเคจ เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा เคนोเคคी เคนै, เคिเคธเคฎें เคฌเคก़ी เคฎाเคค्เคฐा เคฎें เคाเคฐ्เคฌเคจ เคกाเคเคเค्เคธाเคเคก เคเคค्เคธเคฐ्เคिเคค เคนोเคคा เคนै। CBAM เคे เค
ंเคคเคฐ्เคเคค เคเคธ เค्เคทेเคค्เคฐ เคो เคถाเคฎिเคฒ เคिเคฏा เคเคฏा เคนै เคคाเคि เคाเคฐ्เคฌเคจ-เคเคนเคจ เคเคธ्เคชाเคค เคเคค्เคชाเคฆों เคा เคैเคฐ-เคจ्เคฏाเคฏเคธंเคเคค เคเคฏाเคค เคจ เคนो เคธเคे।
2. เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ (Aluminum)
เคเคฒ्เคฏूเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคฎें เคญाเคฐी เคฎाเคค्เคฐा เคฎें เคฌिเคเคฒी เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा เคนोเคคी เคนै, เคिเคธเคธे CO₂ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคนोเคคा เคนै। EU เคธुเคจिเคถ्เคिเคค เคเคฐเคจा เคाเคนเคคा เคนै เคि เคเคฒ्เคฏूเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคเคค्เคชाเคฆ เคो เคฌाเคนเคฐी เคฆेเคถों เคธे เคเคฏाเคค เคนोเคคे เคนैं, เคตे เคญी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคถुเคฒ्เค เค
เคฆा เคเคฐें।
3. เคธीเคฎेंเค (Cement)
เคธीเคฎेंเค เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคฎें เคैเคฒ्เคธिเคจेเคถเคจ เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा เคे เคाเคฐเคฃ เค
เคค्เคฏเคงिเค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคนोเคคा เคนै। เคเคธเคฒिเค, CBAM เคे เคคเคนเคค เคเคธे เคเคฏाเคคिเคค เคธीเคฎेंเค เคเคค्เคชाเคฆों เคो เคเคฐों เคे เคฆाเคฏเคฐे เคฎें เคฒाเคฏा เคเคฏा เคนै।
4. เคเคฐ्เคตเคฐเค (Fertilizers)
เคจाเคเค्เคฐोเคเคจ-เคเคงाเคฐिเคค เคเคฐ्เคตเคฐเคों เคे เคจिเคฐ्เคฎाเคฃ เคฎें เคฌเคก़ी เคฎाเคค्เคฐा เคฎें เคเคฐ्เคा เคเคฐ เคช्เคฐाเคृเคคिเค เคैเคธ เคी เคเคชเคค เคนोเคคी เคนै। CBAM เคे เค
ंเคคเคฐ्เคเคค เคฏเคน เคธुเคจिเคถ्เคिเคค เคिเคฏा เคाเคเคा เคि เคैเคฐ-EU เคฆेเคถों เคธे เคเคฏाเคคिเคค เคเคฐ्เคตเคฐเค เคเคिเคค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฒाเคเคค เคตเคนเคจ เคเคฐें।
5. เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ (Hydrogen)
เค्เคฐीเคจ เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคเคฐ เคชाเคฐंเคชเคฐिเค เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคे เคฌीเค เค
ंเคคเคฐ เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค CBAM เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคเคฏाเคคों เคो เคญी เคจिเคฏंเคค्เคฐिเคค เคเคฐेเคा।
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคเคฐ เคถुเคฒ्เค เคช्เคฐเคฃाเคฒी
CBAM เคे เคคเคนเคค เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคช्เคฐเคฃाเคฒी เคเคธ เคธिเคฆ्เคงांเคค เคชเคฐ เคाเคฐ्เคฏ เคเคฐเคคी เคนै เคि เคนเคฐ เคเคจ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคชเคฐ เคเค เคจिเคถ्เคिเคค เคถुเคฒ्เค เคฒเคाเคฏा เคाเค।
1. เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा
- CBAM เคธเคฐ्เคिเคซिเคेเค्เคธ เคी เคीเคฎเคคें เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค เคे ETS (Emissions Trading System) เคฎें เคจिเคฐ्เคงाเคฐिเคค เคाเคฐ्เคฌเคจ เค्เคฐेเคกिเค เคฎूเคฒ्เคฏ เคे เค
เคจुเคธाเคฐ เคคเคฏ เคी เคाเคंเคी।
- CBAM เคฎें เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคो เคฆेเคถ-เคตिเคถिเคท्เค เคจीเคคिเคฏों เคे เคเคงाเคฐ เคชเคฐ เคธเคฎाเคฏोเคिเคค เคिเคฏा เคा เคธเคเคคा เคนै।
2. เคถुเคฒ्เค เคी เคเคฃเคจा
- เคช्เคฐเคค्เคฏेเค เคเคค्เคชाเคฆ เคे เคฒिเค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคซुเคเคช्เคฐिंเค เคी เคเคฃเคจा เคी เคाเคคी เคนै।
- เคฏเคฆि เคोเค เคैเคฐ-EU เคฆेเคถ เคชเคนเคฒे เคธे เคนी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคฒाเคू เคเคฐ เคुเคा เคนै, เคคो CBAM เคถुเคฒ्เค เคฎें เคธे เคเคธ เคเคฐ เคो เคธเคฎाเคฏोเคिเคค เคिเคฏा เคाเคคा เคนै।
ETS เคเคฐ CBAM เคे เค
ंเคคเคฐ्เคธंเคฌंเคง
ETS (Emissions Trading System) เค्เคฏा เคนै?
ETS, EU เคฆ्เคตाเคฐा เค
เคชเคจाเค เคเค เคเค เคจीเคคि เคนै, เคिเคธเคฎें เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคाเคฐ्เคฌเคจ เค्เคฐेเคกिเค เคเคฐीเคฆเคจा เคชเคก़เคคा เคนै เคคाเคि เคตे เค
เคชเคจी เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคธीเคฎा เคो เคชाเคฐ เคเคฐ เคธเคें। เคฏเคน เคเค เคคเคฐเคน เคी Cap and Trade เคช्เคฐเคฃाเคฒी เคนै, เคเคนां เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคเค เคจिเคถ्เคिเคค เคธीเคฎा เคे เคคเคนเคค เคนी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคเคฐเคจे เคी เค
เคจुเคฎเคคि เคฆी เคाเคคी เคนै।
CBAM เคเคฐ ETS เคे เคฌीเค เคธंเคฌंเคง
- CBAM เคฆเคฐเค
เคธเคฒ ETS เคा เคตिเคธ्เคคाเคฐ เคนै, เคो เคฌाเคนเคฐी เคฆेเคถों เคธे เคเคจे เคตाเคฒे เคเคค्เคชाเคฆों เคชเคฐ เคญी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฒाเคเคค เคฒเคाเคคा เคนै।
- CBAM เคเคจ เคเคค्เคชाเคฆों เคชเคฐ เคเคฐ เคฒाเคू เคเคฐเคคा เคนै, เคिเคจ เคชเคฐ EU เคे เคญीเคคเคฐ เคชเคนเคฒे เคธे เคนी ETS เคे เคฎाเคง्เคฏเคฎ เคธे เคเคฐ เคฒเคाเคฏा เคाเคคा เคนै।
- เคเคธเคा เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฒीเคेเค (Carbon Leakage) เคो เคฐोเคเคจा เคนै, เคฏाเคจी เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคธเคธ्เคคे เคाเคฐ्เคฌเคจ เคตिเคเคฒ्เคชों เคी เคคเคฒाเคถ เคฎें EU เคธे เคฌाเคนเคฐ เคाเคจे เคธे เคฐोเคเคจा।
CBAM เคช्เคฐเคฎाเคฃเคจ เคเคฐ เคฐिเคชोเคฐ्เคिंเค เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा
CBAM เคे เคคเคนเคค เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคจिเคฎ्เคจเคฒिเคिเคค เคฐिเคชोเคฐ्เคिंเค เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏाเคं เคा เคชाเคฒเคจ เคเคฐเคจा เคนोเคा:
1. เคช्เคฐाเคฐंเคญिเค เคฐिเคชोเคฐ्เคिंเค เคเคฐเคฃ
- เคช्เคฐเคค्เคฏेเค เคเคฏाเคคเค เคो EU เคเคฏोเค เคो เคเคจเคे เคเคค्เคชाเคฆों เคे เคाเคฐ्เคฌเคจ เคซुเคเคช्เคฐिंเค เคी เคฐिเคชोเคฐ्เค เคฆेเคจी เคนोเคी।
- เคฏเคน เคฐिเคชोเคฐ्เค เคช्เคฐเคฎाเคฃिเคค เคเคฐ เคธเคค्เคฏाเคชिเคค เคนोเคจी เคाเคนिเค।
2. เคช्เคฐเคฎाเคฃเคจ เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा
- EU เคฎें เคชंเคीเคृเคค เคंเคชเคจिเคฏों เคो CBAM เคช्เคฐเคฎाเคฃเคชเคค्เคฐ เคเคฐीเคฆเคจे เคนोंเคे।
- เคเคจ เคช्เคฐเคฎाเคฃเคชเคค्เคฐों เคी เคीเคฎเคค ETS เคฌाเคाเคฐ เคฎूเคฒ्เคฏ เคธे เคจिเคฐ्เคงाเคฐिเคค เคนोเคी।
3. เคกेเคा เคฐिเคชोเคฐ्เคिंเค เคเคฐ เคธเคค्เคฏाเคชเคจ
- เคเคฏाเคคเคों เคो เค
เคชเคจे เคกेเคा เคी เคคीเคธเคฐे เคชเค्เคท เคธे เคธเคค्เคฏाเคชเคจ เคเคฐเคตाเคจा เคเคตเคถ्เคฏเค เคนोเคा।
- เคฏเคฆि เคธเคค्เคฏाเคชเคจ เคฎें เคเคก़เคฌเคก़ी เคชाเค เคाเคคी เคนै, เคคो เคเคฏाเคคเคों เคชเคฐ เคเคฐ्เคฅिเค เคฆंเคก เคฒเคाเคฏा เคा เคธเคเคคा เคนै।
EU เคे เคเคฏाเคคเคों เคे เคฒिเค เค
เคจिเคตाเคฐ्เคฏเคคाเคँ
CBAM เคे เคคเคนเคค EU เคे เคเคฏाเคคเคों เคे เคฒिเค เคจिเคฎ्เคจเคฒिเคिเคค เค
เคจिเคตाเคฐ्เคฏเคคाเคँ เคนोंเคी:
- เคช्เคฐเคค्เคฏेเค เคเคฏाเคคเค เคो EU เคฎें เคชंเคीเคเคฐเคฃ เคเคฐाเคจा เคนोเคा।
- เคธเคญी เคธंเคฌंเคงिเคค เคฐिเคชोเคฐ्เค EU เคे เคจिเคฏाเคฎเค เคจिเคाเคฏ เคो เคธเคฎเคฏ เคชเคฐ เคเคฎा เคเคฐเคจी เคนोंเคी।
- CBAM เคช्เคฐเคฎाเคฃเคชเคค्เคฐ เคเคฐीเคฆเคจा เค
เคจिเคตाเคฐ्เคฏ เคนोเคा।
- เคฏเคฆि เคोเค เคเคฏाเคคเค เคเคฒเคค เคกेเคा เคช्เคฐเคธ्เคคुเคค เคเคฐเคคा เคนै เคคो เคเคธे เคฆंเคกिเคค เคिเคฏा เคा เคธเคเคคा เคนै।
CBAM เคถुเคฒ्เค เคा เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคเคฐ เคเคธเคी เคเคฃเคจा
CBAM เคถुเคฒ्เค เคी เคเคฃเคจा เคจिเคฎ्เคจเคฒिเคिเคค เคเคงाเคฐों เคชเคฐ เคी เคाเคคी เคนै:
- เคाเคฐ्เคฌเคจ เคซुเคเคช्เคฐिंเค เคเคฃเคจा: เคเคค्เคชाเคฆ เคी เคจिเคฐ्เคฎाเคฃ เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा เคฎें เคถाเคฎिเคฒ เคुเคฒ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคी เคเคฃเคจा เคी เคाเคคी เคนै।
- ETS เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ: เคถुเคฒ्เค เคी เคฆเคฐ เคो ETS เคฌाเคाเคฐ เคฆเคฐों เคे เคเคงाเคฐ เคชเคฐ เคธเคฎाเคฏोเคिเคค เคिเคฏा เคाเคคा เคนै।
- เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคเคฐ เคธเคฎाเคฏोเคเคจ: เคฏเคฆि เคเคฏाเคคเค เคฆेเคถ เคฎें เคชเคนเคฒे เคธे เคोเค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคฒाเคू เคนै, เคคो เคเคธ เคฐाเคถि เคो CBAM เคถुเคฒ्เค เคธे เคเคाเคฏा เคाเคคा เคนै।
เคจिเคท्เคเคฐ्เคท
CBAM เคा เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคตैเคถ्เคตिเค เคธ्เคคเคฐ เคชเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคจिเคฏंเคค्เคฐिเคค เคเคฐเคจा เคเคฐ EU เคฌाเคाเคฐ เคฎें เคจिเคท्เคชเค्เคท เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงा เคธुเคจिเคถ्เคिเคค เคเคฐเคจा เคนै। เคฏเคน เคจीเคคि เคाเคฐ्เคฌเคจ-เคเคนเคจ เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคง्เคฏाเคจ เคฎें เคฐเคเคคे เคนुเค เคตिเคเคธिเคค เคी เคเค เคนै, เคिเคธเคธे เคจ เคेเคตเคฒ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคी เคธเคฎเคธ्เคฏा เคธे เคจिเคชเคा เคा เคธเคे เคฌเคฒ्เคि เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เค
เคธंเคคुเคฒเคจ เคญी เคฐोเคा เคा เคธเคे।
5. CBAM เคธे เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เค्เคทेเคค्เคฐ เคเคฐ เคเคฆ्เคฏोเค
- เคเคธ เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ เคे เคคเคนเคค เคฎुเค्เคฏ เคฐूเคช เคธे เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคเคฆ्เคฏोเค:
- เคเคธ्เคชाเคค เคเคฐ เคฒौเคน เคเคฆ्เคฏोเค
- เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคเคค्เคชाเคฆเคจ
- เคธीเคฎेंเค เคเคฐ เคंเค्เคฐीเค เคจिเคฐ्เคฎाเคฃ
- เคฐเคธाเคฏเคจ เคเคฐ เคเคฐ्เคตเคฐเค เคเคฆ्เคฏोเค
- เคตिเคฆ्เคฏुเคค เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคเคฐ เคเคฐ्เคा เคเคงाเคฐिเคค เคเคฆ्เคฏोเค
- CBAM เคा เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคเคฐ เคจिเคฐ्เคฏाเคคเคों เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
CBAM เคธे เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เค्เคทेเคค्เคฐ เคเคฐ เคเคฆ्เคฏोเค
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ (CBAM) เคा เคฎुเค्เคฏ เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคी เคฒाเคเคค เคो เคธंเคคुเคฒिเคค เคเคฐเคจा เคเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฒीเคेเค เคो เคฐोเคเคจा เคนै। เคฏเคน เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ เคตिเคถेเคท เคฐूเคช เคธे เคเคจ เคเคฆ्เคฏोเคों เคเคฐ เค्เคทेเคค्เคฐों เคो เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคเคฐเคคा เคนै เคो เคญाเคฐी เคฎाเคค्เคฐा เคฎें เค्เคฐीเคจเคนाเคเคธ เคैเคธ (GHG) เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคเคฐเคคे เคนैं เคเคฐ เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคฎें เค
เคชเคจे เคเคค्เคชाเคฆों เคा เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคเคฐเคคे เคนैं। CBAM เคเคจ เคฆेเคถों เคเคฐ เคंเคชเคจिเคฏों เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต เคกाเคฒเคคा เคนै เคो เคเคฎ เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃीเคฏ เคฎाเคจเคों เคตाเคฒे เคฆेเคถों เคธे EU เคฎें เคฎाเคฒ เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคเคฐเคคे เคนैं।
CBAM เคे เคคเคนเคค เคฎुเค्เคฏ เคฐूเคช เคธे เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคเคฆ्เคฏोเค
CBAM เคฎुเค्เคฏ เคฐूเคช เคธे เคเคจ เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคฒเค्เคทिเคค เคเคฐเคคा เคนै เคिเคจเคा เคाเคฐ्เคฌเคจ เคซुเคเคช्เคฐिंเค เค
เคงिเค เคนै เคเคฐ เคो เคเคฐ्เคा-เคเคนเคจ เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏाเคं เคชเคฐ เคจिเคฐ्เคญเคฐ เคนैं। เคฏे เคเคฆ्เคฏोเค เคจिเคฎ्เคจเคฒिเคिเคค เคนैं:
1. เคเคธ्เคชाเคค เคเคฐ เคฒौเคน เคเคฆ्เคฏोเค (Steel and Iron Industry)
เคเคธ्เคชाเคค เคเคฐ เคฒौเคน เคเคฆ्เคฏोเค เคเคจ เค्เคทेเคค्เคฐों เคฎें เคเคคा เคนै เคเคนां เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा เค
เคค्เคฏเคงिเค เคเคฐ्เคा-เคเคนเคจ เคนोเคคी เคนै। เคเคธ्เคชाเคค เคจिเคฐ्เคฎाเคฃ เคे เคฆौเคฐाเคจ เคोเคिंเค เคोเคฒ เคा เคเคชเคฏोเค เคिเคฏा เคाเคคा เคนै, เคो เคฌเคก़ी เคฎाเคค्เคฐा เคฎें เคाเคฐ्เคฌเคจ เคกाเคเคเค्เคธाเคเคก (CO₂) เคเคค्เคธเคฐ्เคिเคค เคเคฐเคคा เคนै।
CBAM เคा เคเคธ्เคชाเคค เคเคฆ्เคฏोเค เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- EU เคฎें เคเคธ्เคชाเคค เคเคฐ เคฒौเคน เคเคฏाเคค เคเคฐเคจे เคตाเคฒी เคंเคชเคจिเคฏों เคो CBAM เคช्เคฐเคฎाเคฃเคชเคค्เคฐ เคเคฐीเคฆเคจे เคนोंเคे।
- เคฌाเคนเคฐी เคฆेเคถों เคธे เคเคจे เคตाเคฒे เคธเคธ्เคคे เคเคธ्เคชाเคค เคเคฐ เคฒौเคน เคเคค्เคชाเคฆों เคชเคฐ เค
เคคिเคฐिเค्เคค เคถुเคฒ्เค เคฒเคेเคा, เคिเคธเคธे เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคเคธ्เคชाเคค เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเค เคฒाเคญ เคฎिเคฒेเคा।
- เคเคจ เคฆेเคถों เคे เคเคค्เคชाเคฆเคों เคो เคจुเคเคธाเคจ เคนोเคा เคเคนां เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคฒाเคू เคจเคนीं เคนै เคฏा เคเคฎเคोเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคจीเคคिเคฏां เคนैं।
- เคीเคจ, เคญाเคฐเคค, เคฐूเคธ เคเคฐ เคคुเคฐ्เคी เคैเคธे เคฆेเคถों เคธे เคเคธ्เคชाเคค เคเคฏाเคค เคชเคฐ เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เคช्เคฐเคญाเคต เคชเคก़ेเคा।
2. เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคเคค्เคชाเคฆเคจ (Aluminium Production)
เคเคฒ्เคฏूเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคจिเคฐ्เคฎाเคฃ เคฎें เค
เคค्เคฏเคงिเค เคฌिเคเคฒी เคी เคเคชเคค เคนोเคคी เคนै, เคिเคธเคธे เคฏเคน เคเค เคเค्เค-เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคฆ्เคฏोเค เคฌเคจ เคाเคคा เคนै। เคเคฒ्เคฏूเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคเคฒाเคจे (Smelting) เคी เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा เคฎें CO₂ เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เค्เคฐीเคจเคนाเคเคธ เคैเคธों เคा เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคนोเคคा เคนै।
CBAM เคा เคเคฒ्เคฏूเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคเคฆ्เคฏोเค เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- CBAM เคे เคाเคฐเคฃ EU เคो เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคเคฐเคจे เคตाเคฒे เคฆेเคถों เคे เคเคฒ्เคฏूเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคเคค्เคชाเคฆों เคी เคीเคฎเคค เคฌเคข़ เคाเคเคी।
- เคीเคจ, เคญाเคฐเคค เคเคฐ เคฎเคง्เคฏ เคชूเคฐ्เคตी เคฆेเคถों เคे เคเคฒ्เคฏूเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคเคค्เคชाเคฆเคों เคो เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเค เคจुเคเคธाเคจ เคนोเคा।
- EU เคฎें เคธ्เคฅाเคจीเคฏ เคเคฒ्เคฏूเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคเคค्เคชाเคฆเคों เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฎिเคฒेเคा, เค्เคฏोंเคि เคฌाเคนเคฐी เคเคค्เคชाเคฆ เคฎเคนंเคे เคนो เคाเคंเคे।
- เคैเคฐ-EU เคंเคชเคจिเคฏों เคो เค
เคชเคจी เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏाเคं เคो เคเคฐ เค
เคงिเค เคนเคฐिเคค (Green) เคฌเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคจिเคตेเคถ เคเคฐเคจा เคชเคก़ेเคा।
3. เคธीเคฎेंเค เคเคฐ เคंเค्เคฐीเค เคจिเคฐ्เคฎाเคฃ (Cement and Concrete Industry)
เคธीเคฎेंเค เคจिเคฐ्เคฎाเคฃ เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा เคฎें เคूเคจा เคชเคค्เคฅเคฐ เคो เคเคฐ्เคฎ เคเคฐเคे เคैเคฒ्เคถिเคฏเคฎ เคเค्เคธाเคเคก (CaO) เคฎें เคฌเคฆเคฒा เคाเคคा เคนै, เคिเคธเคธे CO₂ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคนोเคคा เคนै। เคฏเคน เคเคฆ्เคฏोเค GHG เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคा เคเค เคช्เคฐเคฎुเค เคธ्เคฐोเคค เคนै।
CBAM เคा เคธीเคฎेंเค เคเคฆ्เคฏोเค เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- CBAM เคे เคाเคฐเคฃ เคैเคฐ-EU เคฆेเคถों เคธे เคเคฏाเคคिเคค เคธीเคฎेंเค เคी เคฒाเคเคค เคฌเคข़ เคाเคเคी।
- เคीเคจ, เคคुเคฐ्เคी, เคญाเคฐเคค เคเคฐ เคตिเคฏเคคเคจाเคฎ เคैเคธे เคฆेเคถों เคธे เคเคจे เคตाเคฒे เคธเคธ्เคคे เคธीเคฎेंเค เคเคค्เคชाเคฆों เคी เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเคเคคा เคเคฎ เคนो เคाเคเคी।
- EU เคे เค
ंเคฆเคฐ เคे เคธीเคฎेंเค เคเคค्เคชाเคฆเค เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงा เคฎें เคฌเคข़เคค เคนाเคธिเคฒ เคเคฐेंเคे।
- เคธीเคฎेंเค เคเคค्เคชाเคฆเคों เคो เคจเค เคคเคเคจीเคों (เคैเคธे เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเคช्เคเคฐ เคเคฐ เคธ्เคोเคฐेเค - CCS) เคो เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคฎเคเคฌूเคฐ เคนोเคจा เคชเคก़ेเคा।
4. เคฐเคธाเคฏเคจ เคเคฐ เคเคฐ्เคตเคฐเค เคเคฆ्เคฏोเค (Chemical and Fertilizer Industry)
เคฐाเคธाเคฏเคจिเค เคเคฆ्เคฏोเค, เคตिเคถेเคท เคฐूเคช เคธे เคเคฐ्เคตเคฐเค เคจिเคฐ्เคฎाเคฃ, เคญाเคฐी เคฎाเคค्เคฐा เคฎें เคเคฐ्เคा เคी เคเคชเคค เคเคฐเคคा เคนै เคเคฐ เคฌเคก़ी เคฎाเคค्เคฐा เคฎें เคจाเคเค्เคฐเคธ เคเค्เคธाเคเคก (N₂O) เคเคฐ CO₂ เคा เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคเคฐเคคा เคนै।
CBAM เคा เคฐเคธाเคฏเคจ เคเคฐ เคเคฐ्เคตเคฐเค เคเคฆ्เคฏोเค เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค เคฎें เคเคฐ्เคตเคฐเคों เคी เคฒाเคเคค เคฌเคข़ेเคी, เคिเคธเคธे เคृเคทि เค्เคทेเคค्เคฐ เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคนोเคा।
- เคญाเคฐเคค, เคीเคจ, เคฐूเคธ เคเคฐ เค
เคฎेเคฐिเคा เคैเคธे เคช्เคฐเคฎुเค เคเคฐ्เคตเคฐเค เคจिเคฐ्เคฏाเคคเคों เคे เคฒिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคเค िเคจ เคนो เคाเคเคा।
- EU เคी เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคตเคฐเค (Green Fertilizers) เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคी เคเคฐ เคฌเคข़เคจे เคा เคช्เคฐोเคค्เคธाเคนเคจ เคฎिเคฒेเคा।
- เคช्เคฐाเคृเคคिเค เคैเคธ เคเคงाเคฐिเคค เค
เคฎोเคจिเคฏा เคเคฐ เคจाเคเค्เคฐोเคเคจ เคเคฐ्เคตเคฐเคों เคे เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคชเคฐ เค
เคคिเคฐिเค्เคค เคฒाเคเคค เคฌเคข़ เคाเคเคी।
5. เคตिเคฆ्เคฏुเคค เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคเคฐ เคเคฐ्เคा เคเคงाเคฐिเคค เคเคฆ्เคฏोเค (Power Generation and Energy Industries)
เคตिเคฆ्เคฏुเคค เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคฎें เคीเคตाเคถ्เคฎ เคंเคงเคจों เคा เคเคชเคฏोเค เคฌเคก़े เคชैเคฎाเคจे เคชเคฐ เคนोเคคा เคนै, เคिเคธเคธे เคฏเคน เคเคฆ्เคฏोเค CO₂ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคा เคเค เคช्เคฐเคฎुเค เคธ्เคฐोเคค เคฌเคจ เคाเคคा เคนै।
CBAM เคा เคตिเคฆ्เคฏुเคค เคเคฐ เคเคฐ्เคा เคเคฆ्เคฏोเค เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- เคोเคฏเคฒा-เคเคงाเคฐिเคค เคฌिเคเคฒी เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคตाเคฒे เคฆेเคถों เคो เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคे เคฆौเคฐाเคจ เคญाเคฐी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคถुเคฒ्เค เคा เคธाเคฎเคจा เคเคฐเคจा เคชเคก़ेเคा।
- เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा (Renewable Energy) เคे เคเคชเคฏोเค เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฎिเคฒेเคा, เคिเคธเคธे เคธौเคฐ เคเคฐ เคชเคตเคจ เคเคฐ्เคा เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคซाเคฏเคฆा เคนोเคा।
- เคเคฐ्เคा-เคเคนเคจ เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เค
เคชเคจी เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏाเคं เคो เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคชเคฐ เคธ्เคฅाเคจांเคคเคฐिเคค เคเคฐเคจा เคนोเคा।
- EU เคी เคเคฏाเคค เคจीเคคिเคฏों เคฎें เคเคฒเคตाเคฏु เค
เคจुเคूเคฒเคจ เคชเคฐ เค
เคงिเค เคฌเคฒ เคฆिเคฏा เคाเคเคा।
CBAM เคा เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคเคฐ เคจिเคฐ्เคฏाเคคเคों เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
CBAM เคे เคฒाเคू เคนोเคจे เคธे เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคเคฐ เคจिเคฐ्เคฏाเคคเคों เคชเคฐ เคเค เคช्เคฐเคญाเคต เคชเคก़ेंเคे, เคो เคเคจเคे เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคเคฐ เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคจीเคคिเคฏों เคो เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคเคฐ เคธเคเคคे เคนैं।
1. เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคธे EU เคो เคนोเคจे เคตाเคฒा เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคฎเคนंเคा เคนो เคाเคเคा, เคिเคธเคธे เคเคจเคा เคตैเคถ्เคตिเค เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเค เคฒाเคญ เคเคฎ เคนोเคा।
- เคญाเคฐเคค, เคीเคจ, เคฌ्เคฐाเคीเคฒ, เคฐूเคธ เคเคฐ เคฆเค्เคทिเคฃ เค
เคซ्เคฐीเคा เคैเคธे เคฆेเคถों เคो เค
เคชเคจी เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏाเคं เคो เคाเคฐ्เคฌเคจ-เคจ्เคฏूเค्เคฐเคฒ เคฌเคจाเคจे เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा เคนोเคी।
2. เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคตिเคाเคธ เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- CBAM เคे เคाเคฐเคฃ เคเค เคฆेเคถों เคो เค
เคชเคจी เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคคเคเคจीเคों เคฎें เคจिเคตेเคถ เคเคฐเคจा เคนोเคा, เคिเคธเคธे เคเคจเคी เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคฒाเคเคค เคฌเคข़ेเคी।
- เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคธ्เคฐोเคคों เคो เค
เคชเคจाเคจे เคी เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा เคคेเค เคนोเคी।
3. เคธाเคฎाเคिเค เคเคฐ เคเคฐ्เคฅिเค เคช्เคฐเคญाเคต
- เคฐोเคเคाเคฐ เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต เคชเคก़ เคธเคเคคा เคนै, เค्เคฏोंเคि เคเค เคंเคชเคจिเคฏों เคो เค
เคชเคจे เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคो เคชुเคจเคฐ्เคเค िเคค เคเคฐเคจा เคนोเคा।
- เคिเคจ เคฆेเคถों เคฎें เคोเคฏเคฒा-เคเคงाเคฐिเคค เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคช्เคฐเคฎुเค เคนै, เคตे เค
เคงिเค เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคนोंเคे।
4. เคฐाเคเคธ्เคต เคเคฐ เคจिเคตेเคถ เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- เคธเคฐเคाเคฐों เคो CBAM เคे เคช्เคฐเคญाเคต เคธे เคจिเคชเคเคจे เคे เคฒिเค เคจเค เคจीเคคिเคฏां เคฌเคจाเคจी เคนोंเคी।
- เคाเคฐ्เคฌเคจ-เคคเคเคธ्เคฅ เคคเคเคจीเคों เคฎें เคจिเคตेเคถ เคฌเคข़ाเคจे เคे เคฒिเค เคธเคฐเคाเคฐी เคช्เคฐोเคค्เคธाเคนเคจ เคฏोเคเคจाเคं เคเคตเคถ्เคฏเค เคนोंเคी।
5. เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคเคฐ เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃ เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- CBAM เคธे เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคฎें เคตैเคถ्เคตिเค เคเคฎी เคเคจे เคी เคธंเคญाเคตเคจा เคนै।
- เค
ंเคคเคฐเคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคจीเคคिเคฏों เคฎें เคเคฒเคตाเคฏु-เคธเคฎ्เคฌंเคงिเคค เคฎाเคจเคों เคा เคฎเคนเคค्เคต เคฌเคข़ेเคा।
เคจिเคท्เคเคฐ्เคท
CBAM เคा เคช्เคฐเคญाเคต เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ, เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคจीเคคि เคเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคจीเคคिเคฏों เคชเคฐ เคต्เคฏाเคชเค เคฐूเคช เคธे เคชเคก़ेเคा। เคฏเคน เคเคจ เคฆेเคถों เคे เคฒिเค เคเค เคฌเคก़ी เคुเคจौเคคी เคนै เคो เคीเคตाเคถ्เคฎ เคंเคงเคจ-เคเคงाเคฐिเคค เคเคฆ्เคฏोเคों เคชเคฐ เคจिเคฐ्เคญเคฐ เคนैं। เคนाเคฒांเคि, เคฏเคน เคจीเคคि เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा, เคธ्เคตเค्เค เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคจ्เคฏूเค्เคฐเคฒ เคฐเคฃเคจीเคคिเคฏों เคो เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคตैเคถ्เคตिเค เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅा เคो เคช्เคฐेเคฐिเคค เคเคฐ เคธเคเคคी เคนै।
เคเคे เคी เคฐाเคน:
- เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคो เค
เคชเคจी เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคช्เคฐเคฃाเคฒिเคฏों เคो เคเคฎ เคाเคฐ्เคฌเคจ-เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคตाเคฒी เคคเคเคจीเคों เคฎें เคธ्เคฅाเคจांเคคเคฐिเคค เคเคฐเคจा เคนोเคा।
- เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธเคฎเคौเคคों เคฎें เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคो เคถाเคฎिเคฒ เคเคฐเคจा เคเคตเคถ्เคฏเค เคนोเคा।
- CBAM เคो เคธुเคाเคฐू เคฐूเคช เคธे เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค EU เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคฆेเคถों เคे เคฌीเค เคธเคนเคฏोเค เคเคตเคถ्เคฏเค เคนोเคा।
เคฏเคน เคจीเคคि เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เคเค เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เคฌเคฆเคฒाเคต เคฒाเคเคी เคเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคे เคिเคฒाเคซ เคตैเคถ्เคตिเค เคช्เคฐเคฏाเคธों เคो เคฎเคเคฌूเคคी เคช्เคฐเคฆाเคจ เคเคฐेเคी।
6. เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคเคฐ เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅा เคชเคฐ CBAM เคा เคช्เคฐเคญाเคต
- CBAM เคे เคाเคฐเคฃ เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เคธंเคญाเคตिเคค เคฌเคฆเคฒाเคต
- เคตिเคเคธिเคค เคเคฐ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคฒिเค CBAM เคे เคช्เคฐเคญाเคต
- CBAM เคा เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคเค เคจों (WTO) เคเคฐ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคงिเคฏों เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- เคญाเคฐเคค, เคीเคจ, เค
เคฎेเคฐिเคा เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคฆेเคถों เคी เคธ्เคฅिเคคि เคเคฐ เคช्เคฐเคคिเค्เคฐिเคฏा
- CBAM เคธे เคญाเคฐเคค เคे เคจिเคฐ्เคฏाเคค เค्เคทेเคค्เคฐ เคो เคนोเคจे เคตाเคฒे เคช्เคฐเคญाเคต:
- เคเคธ्เคชाเคค เคเคฐ เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคเคฆ्เคฏोเค เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- MSME (เคธूเค्เคท्เคฎ, เคฒเคु เคเคฐ เคฎเคง्เคฏเคฎ เคเคฆ्เคฏเคฎ) เค्เคทेเคค्เคฐ เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- เคญाเคฐเคค เคी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคจीเคคिเคฏों เคा เคชเคฐिเคฆृเคถ्เคฏ
เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคเคฐ เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅा เคชเคฐ CBAM เคा เคช्เคฐเคญाเคต
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ (CBAM) เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคฆ्เคตाเคฐा เคฒाเคू เคिเคฏा เคเคฏा เคเค เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคเคฐ เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃीเคฏ เคเคชाเคฏ เคนै, เคिเคธเคा เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคเคจ เคฆेเคถों เคธे เคเคฏाเคคिเคค เคเคค्เคชाเคฆों เคชเคฐ เค
เคคिเคฐिเค्เคค เคถुเคฒ्เค เคฒเคाเคจा เคนै เคो EU เคी เคคुเคฒเคจा เคฎें เคเคฎ เคเค ोเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคจीเคคिเคฏों เคा เคชाเคฒเคจ เคเคฐเคคे เคนैं। CBAM เคा เคฎुเค्เคฏ เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคตैเคถ्เคตिเค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคเคฎ เคเคฐเคจा เคเคฐ "เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฒीเคेเค" (Carbon Leakage) เคो เคฐोเคเคจा เคนै। เคนाเคฒांเคि, เคเคธ เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ เคा เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคเคฐ เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅा เคชเคฐ เคเคนเคฐा เคช्เคฐเคญाเคต เคชเคก़ेเคा, เคिเคธเคธे เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคจीเคคिเคฏों, เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคเคค्เคชाเคฆเคจ, เคจिเคตेเคถ เคเคฐ เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคธंเคฌंเคงों เคฎें เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคนो เคธเคเคคे เคนैं।
CBAM เคे เคाเคฐเคฃ เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เคธंเคญाเคตिเคค เคฌเคฆเคฒाเคต
CBAM เคे เคฒाเคू เคนोเคจे เคธे เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคธंเคฐเคเคจा เคฎें เคเค เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เคฌเคฆเคฒाเคต เคนोंเคे:
1. เคเค्เค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคชाเคฆों เคे เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคฎें เคिเคฐाเคตเค
เคो เคฆेเคถ เคीเคตाเคถ्เคฎ เคंเคงเคจ เคชเคฐ เคเคงाเคฐिเคค เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคช्เคฐเคฃाเคฒिเคฏों เคा เคเคชเคฏोเค เคเคฐ เคฐเคนे เคนैं, เคตे EU เคो เค
เคชเคจे เคเคค्เคชाเคฆों เคा เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคเคฐเคจे เคฎें เคเค िเคจाเค เคा เคธाเคฎเคจा เคเคฐेंเคे।
- เคीเคจ, เคญाเคฐเคค, เคฐूเคธ เคเคฐ เคฌ्เคฐाเคीเคฒ เคैเคธे เคฆेเคถों เคธे เคเคธ्เคชाเคค, เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ, เคธीเคฎेंเค, เคเคฐ्เคตเคฐเค เคเคฐ เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคा เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคนोเคा।
- เคเคจ เคฆेเคถों เคो เค
เคชเคจे เคเคค्เคชाเคฆों เคชเคฐ เค
เคคिเคฐिเค्เคค CBAM เคถुเคฒ्เค เคฆेเคจा เคนोเคा, เคिเคธเคธे เคเคจเคी เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเคเคคा เคเคेเคी।
2. เค्เคฐीเคจ เคช्เคฐौเคฆ्เคฏोเคिเคिเคฏों เคा เคตिเคธ्เคคाเคฐ
CBAM เคे เคाเคฐเคฃ เคเค เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคाเคฐ्เคฌเคจ-เคคเคเคธ्เคฅ เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏाเคं เคो เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคฎเคเคฌूเคฐ เคนोเคจा เคชเคก़ेเคा।
- เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा (Green Energy) เคเคงाเคฐिเคค เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคจिเคตेเคถ เคฎें เคตृเคฆ्เคงि เคนोเคी।
- เคจเคตाเคाเคฐ (Innovation) เคเคฐ เค
เคจुเคธंเคงाเคจ (R&D) เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฎिเคฒेเคा।
- เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा, เคเคฒेเค्เค्เคฐिเค เคตाเคนเคจों เคเคฐ เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ-เคเคงाเคฐिเคค เคเคฆ्เคฏोเคों เคा เคคेเคी เคธे เคตिเคाเคธ เคนोเคा।
3. เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคธंเคฌंเคงों เคฎें เค
เคธ्เคฅिเคฐเคคा
CBAM เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคธंเคคुเคฒเคจ เคो เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคเคฐेเคा เคเคฐ เคुเค เคฆेเคถों เคฎें EU เคे เคธाเคฅ เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคตिเคตाเคฆ เคฌเคข़ เคธเคเคคे เคนैं।
- เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคो เคฏเคน เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ เคธंเคฐเค्เคทเคฃเคตाเคฆ (Protectionism) เคे เคฐूเคช เคฎें เคฆिเค เคธเคเคคा เคนै।
- เคैเคฐ-EU เคฆेเคถ CBAM เคो เคตिเคถ्เคต เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคเค เคจ (WTO) เคฎें เคुเคจौเคคी เคฆे เคธเคเคคे เคนैं।
เคตिเคเคธिเคค เคเคฐ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคฒिเค CBAM เคे เคช्เคฐเคญाเคต
CBAM เคा เคช्เคฐเคญाเคต เคตिเคเคธिเคค เคเคฐ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคชเคฐ เค
เคฒเค-เค
เคฒเค เคนोเคा:
เคตिเคเคธिเคค เคฆेเคถों เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- CBAM เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคตाเคฒे เคฆेเคถों เคो เค
เคชเคจे เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคเคฎ เคाเคฐ्เคฌเคจ-เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคตाเคฒी เคคเคเคจीเคों เคी เคเคฐ เคฒे เคाเคจे เคฎें เคฒाเคญ เคนोเคा।
- เคฏूเคฐोเคช, เค
เคฎेเคฐिเคा, เคाเคชाเคจ เคเคฐ เคฆเค्เคทिเคฃ เคोเคฐिเคฏा เคैเคธी เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅाเคं เค्เคฐीเคจ เคेเค्เคจोเคฒॉเคी เคฎें เคฌเคข़เคค เคนाเคธिเคฒ เคเคฐेंเคी।
- เคตिเคเคธिเคค เคฆेเคถों เคी เคंเคชเคจिเคฏां เคจเค เคช्เคฐौเคฆ्เคฏोเคिเคिเคฏों เคฎें เค
เคงिเค เคจिเคตेเคถ เคเคฐेंเคी เคเคฐ เคนเคฐिเคค เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅा เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆेंเคी।
เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- เคญाเคฐเคค, เคीเคจ, เคฌ्เคฐाเคीเคฒ, เคฐूเคธ เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคो CBAM เคถुเคฒ्เค เคा เคธाเคฎเคจा เคเคฐเคจा เคชเคก़ेเคा, เคिเคธเคธे เคเคจเคे เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคฎเคนंเคे เคนो เคाเคंเคे।
- เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคฎें เคฌเคฆเคฒाเคต เคे เคฒिเค เคฌเคก़े เคชैเคฎाเคจे เคชเคฐ เคชूंเคी เคจिเคตेเคถ เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा เคนोเคी।
- MSME (เคธूเค्เคท्เคฎ, เคฒเคु เคเคฐ เคฎเคง्เคฏเคฎ เคเคฆ्เคฏเคฎ) เค्เคทेเคค्เคฐ เคชเคฐ เคจเคाเคฐाเคค्เคฎเค เคช्เคฐเคญाเคต เคชเคก़ेเคा, เค्เคฏोंเคि เคตे เคจเค เคฎाเคจเคों เคो เค
เคชเคจाเคจे เคฎें เคเค िเคจाเค เคा เคธाเคฎเคจा เคเคฐेंเคे।
CBAM เคा เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคเค เคจों (WTO) เคเคฐ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคงिเคฏों เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
1. เคตिเคถ्เคต เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคเค เคจ (WTO) เคे เคจिเคฏเคฎों เคธे เคเคเคฐाเคต
CBAM เคो WTO เคे "เคैเคฐ-เคญेเคฆเคญाเคต เคธिเคฆ्เคงांเคค" (Non-Discrimination Principle) เคเคฐ "เคธเคฎाเคจ เค
เคตเคธเคฐ เคจीเคคि" (Most Favoured Nation - MFN) เคे เคिเคฒाเคซ เคฎाเคจा เคा เคธเคเคคा เคนै।
- เคुเค เคฆेเคถ CBAM เคो WTO เคฎें เคुเคจौเคคी เคฆे เคธเคเคคे เคนैं।
- WTO เคो เคฏเคน เคคเคฏ เคเคฐเคจा เคนोเคा เคि CBAM เคตाเคธ्เคคเคต เคฎें เคเคฒเคตाเคฏु เคธंเคฐเค्เคทเคฃ เคा เคเค เคเคชเคเคฐเคฃ เคนै เคฏा เคธंเคฐเค्เคทเคฃเคตाเคฆ เคी เคจीเคคि।
2. เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคงिเคฏों เคเคฐ เคฆ्เคตिเคชเค्เคทीเคฏ เคธเคฎเคौเคคों เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
CBAM เคฒाเคू เคนोเคจे เคธे เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคงिเคฏों เคชเคฐ เคญी เค
เคธเคฐ เคชเคก़ेเคा।
- EU เคो เค
เคจ्เคฏ เคฆेเคถों เคे เคธाเคฅ เคจเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคงिเคฏाँ เคฌเคจाเคจी เคชเคก़ेंเคी।
- เคुเค เคฆेเคถों เคे เคฒिเค CBAM เคूเค (Exemption) เคฏा เคตिเคถेเคท เคช्เคฐाเคตเคงाเคจ เคคเคฏ เคिเค เคा เคธเคเคคे เคนैं।
- เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคฒिเค เคตिเคค्เคคीเคฏ เคธเคนाเคฏเคคा เคเคฐ เคนเคฐिเคค เคคเคเคจीเค เคนเคธ्เคคांเคคเคฐเคฃ เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा เคนोเคी।
เคญाเคฐเคค, เคीเคจ, เค
เคฎेเคฐिเคा เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคฆेเคถों เคी เคธ्เคฅिเคคि เคเคฐ เคช्เคฐเคคिเค्เคฐिเคฏा
1. เคญाเคฐเคค เคी เคธ्เคฅिเคคि เคเคฐ เคช्เคฐเคคिเค्เคฐिเคฏा
เคญाเคฐเคค CBAM เคे เคช्เคฐเคญाเคต เคธे เคฌเคเคจे เคे เคฒिเค เคเค เคจीเคคिเคเคค เคเคฆเคฎ เคเค ा เคธเคเคคा เคนै:
- เคธเคฐเคाเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เค्เคฐेเคกिंเค เคธिเคธ्เคเคฎ (Carbon Trading System) เคเคฐ เค्เคฐीเคจ เคेเค्เคจोเคฒॉเคी เคฎें เคจिเคตेเคถ เคो เคฌเคข़ा เคธเคเคคी เคนै।
- CBAM เคे เคिเคฒाเคซ WTO เคฎें เคตिเคฐोเคง เคฆเคฐ्เค เคเคฐा เคธเคเคคी เคนै।
- เคธौเคฐ เคเคฐ เคชเคตเคจ เคเคฐ्เคा เคे เคเคชเคฏोเค เคो เคเคฐ เคฌเคข़ाเคจे เคा เคช्เคฐเคฏाเคธ เคเคฐ เคธเคเคคी เคนै।
2. เคीเคจ เคी เคธ्เคฅिเคคि
เคीเคจ CBAM เคे เคธเคฌเคธे เคฌเคก़े เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคฆेเคถों เคฎें เคธे เคเค เคนोเคा:
- เคीเคจ เคชเคนเคฒे เคธे เคนी เค्เคฐीเคจ เคेเค्เคจोเคฒॉเคी เคो เคคेเคी เคธे เค
เคชเคจाเคจे เคी เคोเคถिเคถ เคเคฐ เคฐเคนा เคนै।
- เคीเคจ เคฏूเคฐोเคช เคो เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคे เคฒिเค เคเคฎ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคฐเคฃเคจीเคคि เคตिเคเคธिเคค เคเคฐ เคธเคเคคा เคนै।
3. เค
เคฎेเคฐिเคा เคी เคช्เคฐเคคिเค्เคฐिเคฏा
เค
เคฎेเคฐिเคा เคญी CBAM เคैเคธी เคช्เคฐเคฃाเคฒी เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคชเคฐ เคตिเคाเคฐ เคเคฐ เคฐเคนा เคนै।
- เค
เคฎेเคฐिเคा เคी เคจीเคคि เค
เคชเคจे เคเคฐेเคฒू เคเคฆ्เคฏोเคों เคी เคธुเคฐเค्เคทा เคเคฐเคจे เคเคฐ EU เคे เคธाเคฅ เคฎिเคฒเคเคฐ เคाเคฎ เคเคฐเคจे เคชเคฐ เคเคงाเคฐिเคค เคนोเคी।
- เค
เคฎेเคฐिเคा เค
เคชเคจे เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเค เคฒाเคญ เคो เคฌเคจाเค เคฐเคเคจे เคे เคฒिเค CBAM เคे เคธाเคฅ เคธเคฎเคจ्เคตเคฏ เคเคฐ เคธเคเคคा เคนै।
CBAM เคธे เคญाเคฐเคค เคे เคจिเคฐ्เคฏाเคค เค्เคทेเคค्เคฐ เคो เคนोเคจे เคตाเคฒे เคช्เคฐเคญाเคต
เคญाเคฐเคค เคे เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคเคฆ्เคฏोเคों เคชเคฐ CBAM เคा เคเคนเคฐा เค
เคธเคฐ เคชเคก़ेเคा, เคाเคธเคเคฐ เคเคธ्เคชाเคค, เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคเคฐ MSME เคธेเค्เคเคฐ เคชเคฐ।
1. เคเคธ्เคชाเคค เคเคฐ เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคเคฆ्เคฏोเค เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- เคญाเคฐเคคीเคฏ เคเคธ्เคชाเคค เคเคฐ เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคंเคชเคจिเคฏों เคो CBAM เคถुเคฒ्เค เคा เคญुเคเคคाเคจ เคเคฐเคจा เคชเคก़ेเคा।
- เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคฒाเคเคค เคฌเคข़เคจे เคธे เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคฎें เคिเคฐाเคตเค เค เคธเคเคคी เคนै।
- เคธเคฐเคाเคฐ เคो เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคฎें เคเคौเคคी เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคจเค เคจिเคฏเคฎ เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคนोंเคे।
2. MSME (เคธूเค्เคท्เคฎ, เคฒเคु เคเคฐ เคฎเคง्เคฏเคฎ เคเคฆ्เคฏเคฎ) เค्เคทेเคค्เคฐ เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- MSME เคंเคชเคจिเคฏां CBAM เคธे เคจिเคชเคเคจे เคे เคฒिเค เคเคตเคถ्เคฏเค เคจिเคตेเคถ เคจเคนीं เคเคฐ เคชाเคंเคी।
- เคเคฎ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคคเคเคจीเคों เคो เค
เคชเคจाเคจा เคฎเคนंเคा เคธाเคฌिเคค เคนोเคा।
- เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคนोเคจे เคธे เคฒाเคों เคोเคे เคเคฆ्เคฏเคฎों เคो เคจुเคเคธाเคจ เคนोเคा।
เคญाเคฐเคค เคी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคจीเคคिเคฏों เคा เคชเคฐिเคฆृเคถ्เคฏ
เคญाเคฐเคค เคो CBAM เคे เคช्เคฐเคญाเคต เคो เคเคฎ เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เค
เคชเคจी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคจीเคคिเคฏों เคो เคฎเคเคฌूเคค เคเคฐเคจा เคนोเคा:
- เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคाเคฐ्เคฌเคจ เค्เคฐेเคกिंเค เคธिเคธ्เคเคฎ: เคธเคฐเคाเคฐ เคชเคนเคฒे เคธे เคนी เคाเคฐ्เคฌเคจ เค्เคฐेเคกिเค เค्เคฐेเคกिंเค เคธिเคธ्เคเคฎ เคी เคฏोเคเคจा เคฌเคจा เคฐเคนी เคนै।
- เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा เคฒเค्เคท्เคฏ: เคญाเคฐเคค เคจे 2070 เคคเค เคจेเค-เค़ीเคฐो (Net-Zero) เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคฒเค्เคท्เคฏ เคฐเคा เคนै।
- เค्เคฐीเคจ เคैเค्เคธ เคเคฐ เคช्เคฐोเคค्เคธाเคนเคจ: เคธเคฐเคाเคฐ เคนเคฐिเคค เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคธเคฌ्เคธिเคกी เคฆेเคเคฐ CBAM เคे เคช्เคฐเคญाเคต เคो เคธंเคคुเคฒिเคค เคเคฐ เคธเคเคคी เคนै।
เคจिเคท्เคเคฐ्เคท
CBAM เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคเคฐ เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅा เคชเคฐ เคเคนเคฐा เคช्เคฐเคญाเคต เคกाเคฒेเคा। เคญाเคฐเคค, เคीเคจ เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคो เคเคธे เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เคฌाเคงा เคे เคฐूเคช เคฎें เคฆेเคเคจे เคे เคฌเคाเคฏ เคเคธे เคเค เค
เคตเคธเคฐ เคे เคฐूเคช เคฎें เคฆेเคเคจा เคाเคนिเค। เคนเคฐिเคค เคคเคเคจीเคों เคเคฐ เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा เคฎें เคจिเคตेเคถ เคเคฐเคे เคญाเคฐเคค เค
เคชเคจी เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเค เคธ्เคฅिเคคि เคो เคฎเคเคฌूเคค เคเคฐ เคธเคเคคा เคนै।
เคเคे เคी เคฐเคฃเคจीเคคि:
- เคญाเคฐเคค เคो เค्เคฐीเคจ เคेเค्เคจोเคฒॉเคी เคฎें เคจिเคตेเคถ เคฌเคข़ाเคจा เคाเคนिเค।
- เคธเคฐเคाเคฐ เคो เคจीเคคिเคเคค เคธुเคงाเคฐ เคเคฐเคจे เคนोंเคे เคคाเคि MSME เคธेเค्เคเคฐ CBAM เคธे เคจिเคชเค เคธเคे।
- เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคฎंเคों เคชเคฐ เคญाเคฐเคค เคो CBAM เคे เคช्เคฐเคญाเคตों เคชเคฐ เคเคฐ्เคा เคเคฐเคจी เคाเคนिเค।
เคเคธ เคช्เคฐเคाเคฐ, CBAM เคจ เคेเคตเคฒ เคเค เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคुเคจौเคคी เคนै, เคฌเคฒ्เคि เคฏเคน เคญाเคฐเคค เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคฆेเคถों เคो เคนเคฐिเคค เคตिเคाเคธ เคी เคเคฐ เคช्เคฐेเคฐिเคค เคเคฐเคจे เคा เคเค เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เค
เคตเคธเคฐ เคญी เคช्เคฐเคฆाเคจ เคเคฐเคคा เคนै।
7. CBAM เคชเคฐ เคช्เคฐเคฎुเค เคฆेเคถों เคी เคช्เคฐเคคिเค्เคฐिเคฏा เคเคฐ เคจीเคคि เคจिเคฐ्เคฎाเคฃ
- เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคा CBAM เคขांเคा เคเคฐ เคเคธे เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคी เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा
- เค
เคฎेเคฐिเคा เคा เคฆृเคท्เคिเคोเคฃ: เค्เคฏा เค
เคฎेเคฐिเคा CBAM เคो เค
เคชเคจाเคเคा?
- เคीเคจ เคी เคช्เคฐเคคिเค्เคฐिเคฏा เคเคฐ เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เคुเคจौเคคिเคฏाँ
- เคญाเคฐเคค เคी เคฐเคฃเคจीเคคि: CBAM เคธे เคจिเคชเคเคจे เคे เคฒिเค เคธंเคญाเคตिเคค เคจीเคคिเคฏाँ
- เค
เคจ्เคฏ G7 เคเคฐ G20 เคฆेเคถों เคी เคฐเคฃเคจीเคคिเคฏाँ เคเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคจीเคคि
CBAM เคชเคฐ เคช्เคฐเคฎुเค เคฆेเคถों เคी เคช्เคฐเคคिเค्เคฐिเคฏा เคเคฐ เคจीเคคि เคจिเคฐ्เคฎाเคฃ
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ (CBAM) เคเค เค्เคฐांเคคिเคाเคฐी เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคเคฐ เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃीเคฏ เคจीเคคि เคนै เคिเคธे เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคจे เค
เคชเคจाเคฏा เคนै। เคเคธเคा เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคैเคฐ-EU เคฆेเคถों เคธे เคเคจे เคตाเคฒे เคเคจ เคเคค्เคชाเคฆों เคชเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคฒเคाเคจा เคนै, เคिเคจเคा เคเคค्เคชाเคฆเคจ เค
เคชेเค्เคทाเคृเคค เค
เคงिเค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคे เคธाเคฅ เคนोเคคा เคนै। เคฏเคน เคจीเคคि เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคो เคจเคฏा เคฐूเคช เคฆे เคธเคเคคी เคนै เคเคฐ เคตिเคญिเคจ्เคจ เคฆेเคถों เคो เค
เคชเคจी เคเคฒเคตाเคฏु เคจीเคคिเคฏों เคฎें เคฌเคฆเคฒाเคต เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐेเคฐिเคค เคเคฐ เคธเคเคคी เคนै।
CBAM เคे เคฒाเคू เคนोเคจे เคธे เคตैเคถ्เคตिเค เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅा เคเคฐ เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคธंเคฌंเคงों เคชเคฐ เคเคนเคฐा เคช्เคฐเคญाเคต เคชเคก़ेเคा। เคเคธ เคฒेเค เคฎें, เคนเคฎ CBAM เคชเคฐ เคช्เคฐเคฎुเค เคฆेเคถों เคी เคช्เคฐเคคिเค्เคฐिเคฏा, เคเคจเคी เคฐเคฃเคจीเคคिเคฏाँ เคเคฐ เคจीเคคि เคจिเคฐ्เคฎाเคฃ เคी เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा เคा เคตिเคถ्เคฒेเคทเคฃ เคเคฐेंเคे।
เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคा CBAM เคขांเคा เคเคฐ เคเคธे เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคी เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा
เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค เคจे CBAM เคो เคฏूเคฐोเคชिเคฏเคจ เค्เคฐीเคจ เคกीเคฒ (European Green Deal) เคे เคนिเคธ्เคธे เคे เคฐूเคช เคฎें เคตिเคเคธिเคค เคिเคฏा เคนै, เคिเคธเคा เคฒเค्เคท्เคฏ 2050 เคคเค เคाเคฐ्เคฌเคจ-เคจ्เคฏूเค्เคฐเคฒ เคฌเคจเคจा เคนै। CBAM เคा เคाเคฐ्เคฏाเคจ्เคตเคฏเคจ เคเคฐเคฃเคฌเคฆ्เคง เคคเคฐीเคे เคธे เคนोเคा:
1. CBAM เคा เคช्เคฐाเคฐंเคญिเค เคเคฐเคฃ (2023-2025)
- 1 เค
เค्เคूเคฌเคฐ 2023 เคธे CBAM เคे เคฐिเคชोเคฐ्เคिंเค เคเคฐเคฃ เคी เคถुเคฐुเคเคค เคนुเค।
- เคंเคชเคจिเคฏों เคो เค
เคชเคจे เคเคค्เคชाเคฆों เคธे เคुเคก़े เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคी เคฐिเคชोเคฐ्เค เคฆेเคจी เคนोเคी, เคฒेเคिเคจ เคเคธ เค
เคตเคงि เคฎें เคोเค เคถुเคฒ्เค เคจเคนीं เคฒเคेเคा।
2. CBAM เคा เคชूเคฐ्เคฃ เคाเคฐ्เคฏाเคจ्เคตเคฏเคจ (2026-2034)
- 1 เคเคจเคตเคฐी 2026 เคธे, CBAM เคช्เคฐเคฎाเคฃเคชเคค्เคฐ เคเคฐीเคฆเคจे เคी เค
เคจिเคตाเคฐ्เคฏเคคा เคฒाเคू เคนोเคी।
- 2034 เคคเค, เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค เคชूเคฐी เคคเคฐเคน เคธे CBAM เคถुเคฒ्เค เคो เคฒाเคू เคเคฐ เคฆेเคा, เคिเคธเคธे เคैเคฐ-EU เคฆेเคถों เคे เคจिเคฐ्เคฏाเคคเคों เคो เค
เคชเคจी เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคช्เคฐเคฃाเคฒिเคฏों เคฎें เคฌเคฆเคฒाเคต เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคฎเคเคฌूเคฐ เคนोเคจा เคชเคก़ेเคा।
3. CBAM เคे เคคเคนเคค เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคเคฆ्เคฏोเค
CBAM เคตिเคถेเคท เคฐूเคช เคธे เคเคจ เคเคฆ्เคฏोเคों เคชเคฐ เคेंเคฆ्เคฐिเคค เคนै เคो เคเค्เค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคตाเคฒे เคเคค्เคชाเคฆों เคा เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคเคฐเคคे เคนैं, เคैเคธे:
- เคเคธ्เคชाเคค เคเคฐ เคฒौเคน
- เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ
- เคธीเคฎेंเค
- เคเคฐ्เคตเคฐเค
- เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ
4. CBAM เคช्เคฐเคฎाเคฃเคจ เคเคฐ เคถुเคฒ्เค เคช्เคฐเคฃाเคฒी
- EU เคे เคเคฏाเคคเคों เคो CBAM เคช्เคฐเคฎाเคฃเคชเคค्เคฐ เคเคฐीเคฆเคจे เคนोंเคे।
- เคช्เคฐเคฎाเคฃเคชเคค्เคฐ เคी เคीเคฎเคค EU Emissions Trading System (ETS) เคे เคคเคนเคค เคคเคฏ เคी เคाเคเคी।
- เคฏเคฆि เคिเคธी เคฆेเคถ เคฎें เคชเคนเคฒे เคธे เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคฒाเคू เคนै, เคคो CBAM เคถुเคฒ्เค เคฎें เคूเค เคฆी เคा เคธเคเคคी เคนै।
เค
เคฎेเคฐिเคा เคा เคฆृเคท्เคिเคोเคฃ: เค्เคฏा เค
เคฎेเคฐिเคा CBAM เคो เค
เคชเคจाเคเคा?
1. เค
เคฎेเคฐिเคा เคฎें CBAM เค
เคชเคจाเคจे เคी เคธंเคญाเคตเคจा
เค
เคฎेเคฐिเคा เค
เคญी เคคเค CBAM เคो เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคे เคชเค्เคท เคฎें เคธ्เคชเคท्เค เคฐूเคช เคธे เคจिเคฐ्เคฃเคฏ เคจเคนीं เคฒे เคชाเคฏा เคนै, เคฒेเคिเคจ เคช्เคฐเคถाเคธเคจ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคธे เคจिเคชเคเคจे เคे เคฒिเค เค्เคฐीเคจ เคेเค्เคจोเคฒॉเคी เคเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆे เคฐเคนा เคนै।
2. เค
เคฎेเคฐिเคा เคी เคฎौเคूเคฆा เคจीเคคिเคฏाँ
- เค
เคฎेเคฐिเคा เคจे 2050 เคคเค เคाเคฐ्เคฌเคจ-เคจ्เคฏूเค्เคฐเคฒ เคฌเคจเคจे เคा เคฒเค्เคท्เคฏ เคฐเคा เคนै।
- เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคे เคฎुเคฆ्เคฆे เคชเคฐ เค
เคฎेเคฐिเคा เคฏूเคฐोเคช เคे เคธाเคฅ เคธाเคेเคฆाเคฐी เคฌเคข़ाเคจे เคी เคฏोเคเคจा เคฌเคจा เคฐเคนा เคนै।
- Clean Competition Act เคैเคธे เคช्เคฐเคธ्เคคाเคตिเคค เคตिเคงेเคฏเคों เคे เคคเคนเคค CBAM เคैเคธी เคช्เคฐเคฃाเคฒी เคो เค
เคชเคจाเคจे เคชเคฐ เคเคฐ्เคा เคนो เคฐเคนी เคนै।
3. เคธंเคญाเคตिเคค เคช्เคฐเคญाเคต
- เคฏเคฆि เค
เคฎेเคฐिเคा CBAM เคैเคธी เคจीเคคि เค
เคชเคจाเคคा เคนै, เคคो เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคฐเคเคจा เคฎें เคฌเคก़ा เคฌเคฆเคฒाเคต เค เคธเคเคคा เคนै।
- เค
เคฎेเคฐिเคा เคเคฐ เคฏूเคฐोเคช เคे เคฌीเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธเคนเคฏोเค เคฎเคเคฌूเคค เคนो เคธเคเคคा เคนै, เคिเคธเคธे เคीเคจ เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคชเคฐ เคฆเคฌाเคต เคฌเคข़ेเคा।
- เค
เคฎेเคฐिเคी เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเค เคฒाเคญ เคฎिเคฒ เคธเคเคคा เคนै, เค्เคฏोंเคि เคตे เคชเคนเคฒे เคธे เคนी เค्เคฐीเคจ เคเคจเคฐ्เคी เคฎें เคจिเคตेเคถ เคเคฐ เคฐเคนे เคนैं।
เคीเคจ เคी เคช्เคฐเคคिเค्เคฐिเคฏा เคเคฐ เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เคुเคจौเคคिเคฏाँ
1. เคीเคจ เคชเคฐ CBAM เคा เคช्เคฐเคญाเคต
เคीเคจ เคฆुเคจिเคฏा เคा เคธเคฌเคธे เคฌเคก़ा เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคेंเคฆ्เคฐ เคนै เคเคฐ เคฏूเคฐोเคช เคो เคเคธ्เคชाเคค, เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ, เคธीเคฎेंเค เคเคฐ เคเคฐ्เคตเคฐเค เคा เคธเคฌเคธे เคฌเคก़ा เคจिเคฐ्เคฏाเคคเค เคญी เคนै। CBAM เคे เคฒाเคू เคนोเคจे เคธे เคीเคจ เคी เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเคเคคा เคชเคฐ เคจเคाเคฐाเคค्เคฎเค เคช्เคฐเคญाเคต เคชเคก़ เคธเคเคคा เคนै।
2. เคीเคจ เคी เคฐเคฃเคจीเคคिเค เคช्เคฐเคคिเค्เคฐिเคฏा
- เคीเคจ เคจे เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฏोเคเคจा (National Emissions Trading Scheme - ETS) เคฒाเคू เคी เคนै, เคो เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคธीเคฎिเคค เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐेเคฐिเคค เคเคฐเคคा เคนै।
- เคीเคจ เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคฎें เคญाเคฐी เคจिเคตेเคถ เคเคฐ เคฐเคนा เคนै, เคตिเคถेเคท เคฐूเคช เคธे เคธौเคฐ เคเคฐ เคชเคตเคจ เคเคฐ्เคा เคे เค्เคทेเคค्เคฐ เคฎें।
- เคीเคจ CBAM เคो เคธंเคฐเค्เคทเคฃเคตाเคฆी เคจीเคคि (Protectionism) เคे เคฐूเคช เคฎें เคฆेเค เคฐเคนा เคนै เคเคฐ WTO เคฎें เคเคธเคे เคिเคฒाเคซ เคเคตाเค เคเค ा เคธเคเคคा เคนै।
3. เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- เคीเคจ เคธे เคฏूเคฐोเคช เคो เคนोเคจे เคตाเคฒे เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคी เคฒाเคเคค เคฌเคข़ เคाเคเคी।
- เคฏเคฆि เคीเคจ CBAM เคो เคชूเคฐी เคคเคฐเคน เคธे เคธ्เคตीเคाเคฐ เคจเคนीं เคเคฐเคคा, เคคो เคเคธे เคตैเคเคฒ्เคชिเค เคฌाเคाเคฐों เคी เคคเคฒाเคถ เคเคฐเคจी เคนोเคी।
- เคीเคจ, เคญाเคฐเคค เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคธाเคฅ เคฎिเคฒเคเคฐ CBAM เคे เคिเคฒाเคซ เคूเคเคจीเคคिเค เคช्เคฐเคฏाเคธ เคเคฐ เคธเคเคคा เคนै।
เคญाเคฐเคค เคी เคฐเคฃเคจीเคคि: CBAM เคธे เคจिเคชเคเคจे เคे เคฒिเค เคธंเคญाเคตिเคค เคจीเคคिเคฏाँ
1. เคญाเคฐเคค เคชเคฐ CBAM เคा เคช्เคฐเคญाเคต
- เคญाเคฐเคค เคธे เคฏूเคฐोเคช เคो เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคนोเคจे เคตाเคฒे เคเคธ्เคชाเคค เคเคฐ เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคเคค्เคชाเคฆों เคชเคฐ เค
เคงिเค เคถुเคฒ्เค เคฒเคेเคा।
- MSME เคธेเค्เคเคฐ เคो เคตिเคถेเคท เคฐूเคช เคธे เคเค िเคจाเคเคฏों เคा เคธाเคฎเคจा เคเคฐเคจा เคชเคก़ेเคा।
2. เคญाเคฐเคค เคी เคธंเคญाเคตिเคค เคจीเคคिเคฏाँ
- เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌाเคाเคฐ: เคญाเคฐเคค เคो เค
เคชเคจे เคธ्เคตเคฏं เคे เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคช्เคฐเคฃाเคฒी เคो เคฎเคเคฌूเคค เคเคฐเคจा เคนोเคा।
- เค्เคฐीเคจ เคเคจเคฐ्เคी เคชเคฐ เค
เคงिเค เคง्เคฏाเคจ: เคธौเคฐ เคเคฐ เคชเคตเคจ เคเคฐ्เคा เคชเคฐ เค
เคงिเค เคจिเคตेเคถ เคฌเคข़ाเคจे เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा เคนोเคी।
- EU เคे เคธाเคฅ เคฌाเคคเคीเคค: เคญाเคฐเคค เคो CBAM เคถुเคฒ्เค เคฎें เคूเค เคช्เคฐाเคช्เคค เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค EU เคธे เคธเคฎเคौเคคा เคเคฐเคจा เคนोเคा।
- MSME เคे เคฒिเค เคธเคฌ्เคธिเคกी: เคธเคฐเคाเคฐ เคो เคोเคे เคเคฆ्เคฏเคฎों เคो เคจเค เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃीเคฏ เคจीเคคिเคฏों เคे เคฒिเค เคตिเคค्เคคीเคฏ เคธเคนाเคฏเคคा เคฆेเคจी เคนोเคी।
3. WTO เคฎें เคญाเคฐเคค เคी เคธ्เคฅिเคคि
เคญाเคฐเคค WTO เคฎें CBAM เคो เคเค เคैเคฐ-เคจ्เคฏाเคฏเคธंเคเคค เคจीเคคि เคे เคฐूเคช เคฎें เคुเคจौเคคी เคฆेเคจे เคे เคฒिเค เคीเคจ, เคฐूเคธ เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคธाเคฅ เคฎिเคฒ เคธเคเคคा เคนै।
เค
เคจ्เคฏ G7 เคเคฐ G20 เคฆेเคถों เคी เคฐเคฃเคจीเคคिเคฏाँ เคเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคจीเคคि
1. เคाเคชाเคจ เคเคฐ เคฆเค्เคทिเคฃ เคोเคฐिเคฏा
- เคฏे เคฆेเคถ เคชเคนเคฒे เคธे เคนी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคช्เคฐเคฃाเคฒी เคฒाเคू เคเคฐ เคฐเคนे เคนैं।
- เคนเคฐिเคค เคคเคเคจीเคों เคชเคฐ เคจिเคตेเคถ เคฌเคข़ाเคจे เคी เคฏोเคเคจा เคฌเคจा เคฐเคนे เคนैं।
2. เคเคจाเคกा เคเคฐ เคเคธ्เค्เคฐेเคฒिเคฏा
- เคเคจाเคกा เคชเคนเคฒे เคธे เคนी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคช्เคฐเคฃाเคฒी เคฒाเคू เคเคฐ เคुเคा เคนै।
- เคเคธ्เค्เคฐेเคฒिเคฏा เค
เคชเคจे เคเคจเคจ เคเคฆ्เคฏोเค เคชเคฐ CBAM เคे เคช्เคฐเคญाเคต เคो เคเคฎ เคเคฐเคจे เคी เคोเคถिเคถ เคเคฐ เคฐเคนा เคนै।
3. เคฌ्เคฐाเคीเคฒ เคเคฐ เคฐूเคธ
- เคฌ्เคฐाเคीเคฒ เค
เคชเคจी เคृเคทि เคเคงाเคฐिเคค เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅा เคो เคฌเคाเคจे เคे เคฒिเค CBAM เคा เคตिเคฐोเคง เคเคฐ เคธเคเคคा เคนै।
- เคฐूเคธ เคोเคฏเคฒा เคเคฐ เคช्เคฐाเคृเคคिเค เคैเคธ เคे เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคชเคฐ CBAM เคธे เคंเคญीเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต เคा เคธाเคฎเคจा เคเคฐेเคा।
เคจिเคท्เคเคฐ्เคท
CBAM เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคจीเคคि เคเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคเคชाเคฏों เคฎें เคเค เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เคฎोเคก़ เคฒा เคธเคเคคा เคนै। เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค เคจे เคเคธे เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคी เค ोเคธ เคฏोเคเคจा เคฌเคจाเค เคนै, เคเคฌเคि เค
เคฎेเคฐिเคा, เคीเคจ, เคญाเคฐเคค เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคฆेเคถों เคी เคช्เคฐเคคिเค्เคฐिเคฏा เค
เคฒเค-เค
เคฒเค เคนो เคธเคเคคी เคนै।
เคญाเคฐเคค เคो เค
เคชเคจी เคฐเคฃเคจीเคคि เคคैเคฏाเคฐ เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคจिเคฎ्เคจเคฒिเคिเคค เคเคฆเคฎ เคเค ाเคจे เคนोंเคे:
- เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌाเคाเคฐ เคो เคฎเคเคฌूเคค เคเคฐเคจा।
- EU เคे เคธाเคฅ เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคธเคฎเคौเคคों เคฎें CBAM เคชเคฐ เคूเค เคी เคฎांเค เคเคฐเคจा।
- WTO เคฎें CBAM เคे เคिเคฒाเคซ เคธाเคฎूเคนिเค เคूเคเคจीเคคि เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆेเคจा।
- MSME เคเคฐ เคชाเคฐंเคชเคฐिเค เคเคฆ्เคฏोเคों เคो CBAM เคे เคช्เคฐเคญाเคต เคธे เคฌเคाเคจे เคे เคฒिเค เคธเคฎเคฐ्เคฅเคจ เคฆेเคจा।
CBAM เคेเคตเคฒ เคเค เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคจीเคคि เคจเคนीं เคนै, เคฌเคฒ्เคि เคฏเคน เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคธे เคจिเคชเคเคจे เคा เคเค เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เคเคชเคเคฐเคฃ เคญी เคฌเคจ เคธเคเคคा เคนै, เค
เคเคฐ เคเคธे เคธเคนी เคคเคฐीเคे เคธे เคฒाเคू เคिเคฏा เคाเค।
8. CBAM เคเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคจ्เคฏाเคฏ (Climate Justice)
- เค्เคฏा CBAM เคเค เคจिเคท्เคชเค्เคท เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคจीเคคि เคนै?
- เคตिเคเคธिเคค เคฌเคจाเคฎ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคฌीเค เคเคฒเคตाเคฏु เคเคค्เคคเคฐเคฆाเคฏिเคค्เคต
- เคाเคฐ्เคฌเคจ เคถुเคฒ्เค เคे เคช्เคฐเคญाเคต เคเคฐ เคเคฐीเคฌ เคฆेเคถों เคชเคฐ เคเคธเคा เคฌोเค
- CBAM เคे เคตिเคฐोเคง เคฎें เคเค เคจे เคตाเคฒी เคฎुเค्เคฏ เคिंเคคाเคँ
- เคธंเคฏुเค्เคค เคฐाเคท्เค्เคฐ เคเคฐ WTO เคे เค
ंเคคเคฐ्เคเคค CBAM เคชเคฐ เคตिเคाเคฐ-เคตिเคฎเคฐ्เคถ
CBAM เคเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคจ्เคฏाเคฏ (Climate Justice)
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ (CBAM) เคो เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคจे เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคธे เคจिเคชเคเคจे เคเคฐ เคตैเคถ्เคตिเค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคจिเคฏंเคค्เคฐिเคค เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคฒाเคू เคिเคฏा เคนै। เคเคธเคा เคฎुเค्เคฏ เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคเคจ เคฆेเคถों เคธे เคเคฏाเคคिเคค เคตเคธ्เคคुเคं เคชเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคถुเคฒ्เค เคฒเคाเคจा เคนै, เคเคนाँ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคชเคฐ เคเค ोเคฐ เคจीเคคिเคฏाँ เคฒाเคू เคจเคนीं เคนैं। เคนाเคฒांเคि, เคฏเคน เคจीเคคि "เคเคฒเคตाเคฏु เคจ्เคฏाเคฏ" (Climate Justice) เคे เคธिเคฆ्เคงांเคค เคे เค
เคจुเคฐूเคช เคนै เคฏा เคจเคนीं, เคฏเคน เคเค เคฌเคนเคธ เคा เคตिเคทเคฏ เคนै।
เคเคฒเคตाเคฏु เคจ्เคฏाเคฏ เคा เค
เคฐ्เคฅ เคฏเคน เคนै เคि เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคे เคฒिเค เคเคคिเคนाเคธिเค เคฐूเคช เคธे เค़िเคฎ्เคฎेเคฆाเคฐ เคฆेเคถ (เคฎुเค्เคฏเคคः เคตिเคเคธिเคค เคฆेเคถ) เค
เคชเคจी เคिเคฎ्เคฎेเคฆाเคฐी เคธ्เคตीเคाเคฐ เคเคฐें เคเคฐ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคो เค
เคชเคจी เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅाเคं เคो เคนเคฐा-เคญเคฐा (Green) เคฌเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคตिเคค्เคคीเคฏ เคเคฐ เคคเคเคจीเคी เคธเคนाเคฏเคคा เคช्เคฐเคฆाเคจ เคเคฐें। เคฒेเคिเคจ CBAM เคैเคธी เคจीเคคिเคฏाँ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคชเคฐ เคเคฐ्เคฅिเค เคฌोเค เคกाเคฒ เคธเคเคคी เคนैं, เคिเคธเคธे เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคเคฐ เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคตिเคाเคธ เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคนो เคธเคเคคा เคนै।
เค्เคฏा CBAM เคเค เคจिเคท्เคชเค्เคท เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคจीเคคि เคนै?
CBAM เคो EU เคฆ्เคตाเคฐा เคเค เคจिเคท्เคชเค्เคท เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคจीเคคि เคे เคฐूเคช เคฎें เคช्เคฐเคธ्เคคुเคค เคिเคฏा เคा เคฐเคนा เคนै, เคฒेเคिเคจ เคเค เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถ เคเคธे เคธंเคฐเค्เคทเคฃเคตाเคฆी (Protectionist) เคเคฆเคฎ เคे เคฐूเคช เคฎें เคฆेเค เคฐเคนे เคนैं।
CBAM เคी เคจिเคท्เคชเค्เคทเคคा เคे เคชเค्เคท เคฎें เคคเคฐ्เค
-
เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคे เคिเคฒाเคซ เคตैเคถ्เคตिเค เคाเคฐ्เคฐเคตाเค เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा:
- เคธเคญी เคฆेเคถों เคो เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคธे เคจिเคชเคเคจे เคे เคฒिเค เคธเคฎाเคจ เคฐूเคช เคธे เคฏोเคเคฆाเคจ เคฆेเคจा เคाเคนिเค।
- CBAM เคเคจ เคฆेเคถों เคो เคฎเคเคฌूเคฐ เคเคฐเคคा เคนै เคो เคเคฎเคोเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคจीเคคिเคฏाँ เค
เคชเคจाเคคे เคนैं।
-
EU เคे เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเค เคจुเคเคธाเคจ เคธे เคฌเคाเคจा:
- เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคंเคชเคจिเคฏाँ เคชเคนเคฒे เคธे เคนी Emissions Trading System (ETS) เคे เคคเคนเคค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคฐ เคुเคा เคฐเคนी เคนैं।
- เคธเคธ्เคคे, เคाเคฐ्เคฌเคจ-เคเคนเคจ เคเคค्เคชाเคฆों เคा เคเคฏाเคค เคธ्เคฅाเคจीเคฏ เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคจुเคเคธाเคจ เคชเคนुँเคा เคธเคเคคा เคนै।
-
เคธ्เคตเค्เค เคเคฐ्เคा เคเคฐ เค्เคฐीเคจ เคคเคเคจीเค เคो เคฌเคข़ाเคตा:
- CBAM เคเคจ เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคช्เคฐेเคฐिเคค เคเคฐ เคธเคเคคा เคนै เคो เคीเคตाเคถ्เคฎ เคंเคงเคจ เคเคงाเคฐिเคค เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคชเคฐ เคจिเคฐ्เคญเคฐ เคนैं।
- เคฏเคน เคाเคฐ्เคฌเคจ เคจ्เคฏूเค्เคฐเคฒ เคคเคเคจीเคों เคฎें เคจिเคตेเคถ เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆेเคा।
CBAM เคे เคตिเคฐोเคง เคฎें เคคเคฐ्เค
-
เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคชเคฐ เค
เคคिเคฐिเค्เคค เคเคฐ्เคฅिเค เคฌोเค:
- CBAM เคे เคाเคฐเคฃ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคฎเคนंเคे เคนो เคाเคंเคे।
- เคเคฐीเคฌ เคฆेเคถों เคी เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเคเคคा เคชเคฐ เค
เคธเคฐ เคชเคก़ेเคा।
-
เคเคฒเคตाเคฏु เคจ्เคฏाเคฏ เคธिเคฆ्เคงांเคค เคा เคเคฒ्เคฒंเคเคจ:
- เคตिเคเคธिเคค เคฆेเคถों เคจे เค
เคคीเคค เคฎें เคญाเคฐी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคिเคฏा, เคฒेเคिเคจ เค
เคฌ เคตे เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคชเคฐ เคเค ोเคฐ เคจिเคฏเคฎ เคฅोเคช เคฐเคนे เคนैं।
- เคเคคिเคนाเคธिเค เคช्เคฐเคฆूเคทเคों เคो เค
เคงिเค เคिเคฎ्เคฎेเคฆाเคฐी เคฒेเคจी เคाเคนिเค เคเคฐ เคเคฐीเคฌ เคฆेเคถों เคो เคตिเคค्เคคीเคฏ เคธเคนाเคฏเคคा เคฆेเคจी เคाเคนिเค।
-
WTO เคे เคจिเคฏเคฎों เคे เคिเคฒाเคซ:
- CBAM, WTO เคे เคैเคฐ-เคญेเคฆเคญाเคต (Non-Discrimination) เคเคฐ เคฎुเค्เคค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธिเคฆ्เคงांเคคों เคा เคเคฒ्เคฒंเคเคจ เคเคฐเคคा เคนै।
เคตिเคเคธिเคค เคฌเคจाเคฎ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคฌीเค เคเคฒเคตाเคฏु เคเคค्เคคเคฐเคฆाเคฏिเคค्เคต
เคเคฒเคตाเคฏु เคจ्เคฏाเคฏ เคा เคเค เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เคชเคนเคฒू เคฏเคน เคญी เคนै เคि เคौเคจ เคธा เคฆेเคถ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคे เคฒिเค เค
เคงिเค เคिเคฎ्เคฎेเคฆाเคฐ เคนै เคเคฐ เคเคธे เคธเคฎाเคงाเคจ เคฎें เคिเคคเคจा เคฏोเคเคฆाเคจ เคฆेเคจा เคाเคนिเค।
1. เคตिเคเคธिเคค เคฆेเคถों เคी เคिเคฎ्เคฎेเคฆाเคฐी
- เคเคฆ्เคฏोเคिเค เค्เคฐांเคคि เคे เคฌाเคฆ เคธे เคตिเคเคธिเคค เคฆेเคถों (เคैเคธे เค
เคฎेเคฐिเคा, เคฏूเคฐोเคช, เคाเคชाเคจ) เคจे เคฌเคก़ी เคฎाเคค्เคฐा เคฎें CO₂ เคเคค्เคธเคฐ्เคिเคค เคिเคฏा เคนै।
- เคเคจ เคฆेเคถों เคी เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคช्เคฐเคเคคि เคชเคนเคฒे เคนी เคนो เคुเคी เคนै เคเคฐ เค
เคฌ เคตे เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคชเคฐ เคเคก़े เคจिเคฏเคฎ เคฅोเคช เคฐเคนे เคนैं।
- เคธंเคฏुเค्เคค เคฐाเคท्เค्เคฐ เคे "เคธाเคा เคฒेเคिเคจ เคตिเคญेเคฆिเคค เคเคค्เคคเคฐเคฆाเคฏिเคค्เคต" (Common but Differentiated Responsibilities - CBDR) เคธिเคฆ्เคงांเคค เคे เค
เคจुเคธाเคฐ, เคตिเคเคธिเคค เคฆेเคถों เคो เค
เคงिเค เคตिเคค्เคคीเคฏ เคเคฐ เคคเคเคจीเคी เคธเคนाเคฏเคคा เคฆेเคจी เคाเคนिเค।
2. เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคी เคธ्เคฅिเคคि
- เคญाเคฐเคค, เคीเคจ, เคฌ्เคฐाเคीเคฒ, เคฆเค्เคทिเคฃ เค
เคซ्เคฐीเคा เคैเคธे เคฆेเคถों เคा เค
เคญी เคญी เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคตिเคाเคธ เคाเคฐी เคนै।
- เคเคจ เคฆेเคถों เคी เคช्เคฐाเคฅเคฎिเคเคคा เคเคฐीเคฌी เคเคจ्เคฎूเคฒเคจ เคเคฐ เคเคฐ्เคฅिเค เคตिเคाเคธ เคนै।
- เคीเคตाเคถ्เคฎ เคंเคงเคจ เคเคงाเคฐिเคค เคเคฆ्เคฏोเคों เคชเคฐ เคช्เคฐเคคिเคฌंเคง เคฒเคाเคจे เคธे เคเคจเคे เคตिเคाเคธ เคชเคฐ เคช्เคฐเคคिเคूเคฒ เคช्เคฐเคญाเคต เคชเคก़ेเคा।
3. เคเคฒเคตाเคฏु เคจ्เคฏाเคฏ เคเคฐ CBAM เคा เคเคเคฐाเคต
- เคตिเคเคธिเคค เคฆेเคถ เค
เคชเคจे เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคเคฐ CBAM เคैเคธी เคจीเคคिเคฏों เคธे เค
เคชเคจी เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅाเคं เคी เคฐเค्เคทा เคเคฐ เคฐเคนे เคนैं।
- เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคा เคธเคฌเคธे เค
เคงिเค เคช्เคฐเคญाเคต เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों (เคैเคธे เคญाเคฐเคค, เคฌांเค्เคฒाเคฆेเคถ, เค
เคซ्เคฐीเคा) เคชเคฐ เคชเคก़เคคा เคนै, เคเคฌเคि เคตे เคเคธเคे เคฒिเค เคเคฎ เคिเคฎ्เคฎेเคฆाเคฐ เคนैं।
- CBAM เคเคจ เคฆेเคถों เคे เคเคฐ्เคฅिเค เคตिเคाเคธ เคฎें เคฌाเคงा เคกाเคฒ เคธเคเคคा เคนै, เคो เคเคฒเคตाเคฏु เคจ्เคฏाเคฏ เคे เคธिเคฆ्เคงांเคคों เคे เคिเคฒाเคซ เคนै।
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคถुเคฒ्เค เคे เคช्เคฐเคญाเคต เคเคฐ เคเคฐीเคฌ เคฆेเคถों เคชเคฐ เคเคธเคा เคฌोเค
CBAM เคे เคाเคฐเคฃ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคชเคฐ เคเคฐ्เคฅिเค เคฆเคฌाเคต เคฌเคข़ เคธเคเคคा เคนै।
1. เคเคฏाเคค เคถुเคฒ्เค เคเคฐ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคนोเคा
- CBAM เคे เคाเคฐเคฃ เคเคธ्เคชाเคค, เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ, เคเคฐ्เคตเคฐเค เคเคฐ เคธीเคฎेंเค เคैเคธे เคเคค्เคชाเคฆों เคชเคฐ เค
เคคिเคฐिเค्เคค เคเคฐ เคฒเคेเคा।
- เคเคธเคธे เคเคจ เคเคค्เคชाเคฆों เคी เคीเคฎเคค เคฌเคข़ेเคी, เคिเคธเคธे เคเคฐीเคฌ เคฆेเคถों เคा เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคนोเคा।
2. เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคฒाเคเคค เคฎें เคตृเคฆ्เคงि
- เคเคฐीเคฌ เคฆेเคถों เคो เค
เคชเคจे เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคนเคฐिเคค (Green) เคฌเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคญाเคฐी เคจिเคตेเคถ เคी เคเคฐूเคฐเคค เคนोเคी।
- เคจเค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเคช्เคเคฐ เคเคฐ เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा เคชเคฐिเคฏोเคเคจाเคं เคฎें เคจिเคตेเคถ เคी เค्เคทเคฎเคคा เคธीเคฎिเคค เคนै।
3. MSME เค्เคทेเคค्เคฐ เคो เคจुเคเคธाเคจ
- เคธूเค्เคท्เคฎ, เคฒเคु เคเคฐ เคฎเคง्เคฏเคฎ เคเคฆ्เคฏเคฎ (MSME) เคो เคฏूเคฐोเคช เคो เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคเคฐเคคे เคนैं, เคตे CBAM เคे เคाเคฐเคฃ เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงा เคฎें เคชिเคเคก़ เคธเคเคคे เคนैं।
- เคोเคे เคเคฆ्เคฏोเคों เคे เคชाเคธ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคจ्เคฏूเค्เคฐเคฒ เคฌเคจเคจे เคे เคฒिเค เคเคตเคถ्เคฏเค เคธंเคธाเคงเคจ เคจเคนीं เคนैं।
CBAM เคे เคตिเคฐोเคง เคฎें เคเค เคจे เคตाเคฒी เคฎुเค्เคฏ เคिंเคคाเคँ
CBAM เคे เคिเคฒाเคซ เคเค เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคเคฐ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคเค เคจों เคจे เค
เคชเคจी เคिंเคคाเคं เคो เคต्เคฏเค्เคค เคिเคฏा เคนै:
- เคฏเคน เคธंเคฐเค्เคทเคฃเคตाเคฆ (Protectionism) เคा เคเค เคจเคฏा เคฐूเคช เคนै।
- เคฏเคน เคเคฐीเคฌ เคฆेเคถों เคी เคเคฐ्เคฅिเค เคตृเคฆ्เคงि เคो เคฌाเคงिเคค เคเคฐ เคธเคเคคा เคนै।
- WTO เคे เคฎुเค्เคค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธिเคฆ्เคงांเคคों เคे เคिเคฒाเคซ เคนै।
- เคฏूเคฐोเคช เค
เคชเคจी เค्เคฐीเคจ เคेเค्เคจोเคฒॉเคी เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆेเคจे เคे เคฒिเค เคเคธเคा เคเคธ्เคคेเคฎाเคฒ เคเคฐ เคธเคเคคा เคนै।
เคธंเคฏुเค्เคค เคฐाเคท्เค्เคฐ เคเคฐ WTO เคे เค
ंเคคเคฐ्เคเคค CBAM เคชเคฐ เคตिเคाเคฐ-เคตिเคฎเคฐ्เคถ
1. เคตिเคถ्เคต เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคเค เคจ (WTO) เคा เคฆृเคท्เคिเคोเคฃ
- WTO เคे เคเค เคธเคฆเคธ्เคฏ เคฆेเคถों เคจे CBAM เคो เคैเคฐ-เคจिเคท्เคชเค्เคท เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคจीเคคि เคे เคฐूเคช เคฎें เคฆेเคा เคนै।
- WTO เคे เคจिเคฏเคฎों เคे เคคเคนเคค, เคिเคธी เคญी เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคจीเคคि เคो เคैเคฐ-เคญेเคฆเคญाเคตเคชूเคฐ्เคฃ เคเคฐ เคธเคฎाเคจ เค
เคตเคธเคฐ เคช्เคฐเคฆाเคจ เคเคฐเคจे เคตाเคฒी เคนोเคจी เคाเคนिเค।
- เคुเค เคฆेเคถ เคเคธे WTO เคฎें เคुเคจौเคคी เคฆे เคธเคเคคे เคนैं।
2. เคธंเคฏुเค्เคค เคฐाเคท्เค्เคฐ (UN) เคเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคจ्เคฏाเคฏ
- UNFCCC (United Nations Framework Convention on Climate Change) เคे เคคเคนเคค CBDR เคธिเคฆ्เคงांเคค เคเคนเคคा เคนै เคि เคตिเคเคธिเคค เคฆेเคถों เคो เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคธे เคจिเคชเคเคจे เคฎें เค
เคงिเค เคिเคฎ्เคฎेเคฆाเคฐी เคฒेเคจी เคाเคนिเค।
- UN เคฎें เคเค เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคจे CBAM เคे เคिเคฒाเคซ เคिंเคคा เคต्เคฏเค्เคค เคी เคนै।
- เค्เคฐीเคจ เค्เคฒाเคเคฎेเค เคซंเคก (Green Climate Fund) เคैเคธे เคเคชाเคฏों เคे เคฎाเคง्เคฏเคฎ เคธे เคเคฐीเคฌ เคฆेเคถों เคो เคตिเคค्เคคीเคฏ เคธเคนाเคฏเคคा เคฆेเคจे เคी เคฎांเค เคी เคเค เคนै।
เคจिเคท्เคเคฐ्เคท
CBAM เคเค เคเคिเคฒ เคเคฐ เคตिเคตाเคฆाเคธ्เคชเคฆ เคจीเคคि เคนै। เคฏเคน เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃीเคฏ เคธ्เคฅिเคฐเคคा เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆेเคจे เคे เคฒिเค เคฌเคจाเคฏा เคเคฏा เคนै, เคฒेเคिเคจ เคฏเคน เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคเคฐ्เคฅिเค เคตिเคाเคธ เคे เคฒिเค เคเค เคจเค เคुเคจौเคคी เคญी เคช्เคฐเคธ्เคคुเคค เคเคฐเคคा เคนै।
CBAM เคो เคจिเคท्เคชเค्เคท เคฌเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคเคตเคถ्เคฏเค เคเคฆเคฎ:
- เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคो เคตिเคค्เคคीเคฏ เคเคฐ เคคเคเคจीเคी เคธเคนाเคฏเคคा เคฆी เคाเค।
- WTO เคเคฐ UN เคे เคฎाเคง्เคฏเคฎ เคธे เคเค เคธंเคคुเคฒिเคค เคตैเคถ्เคตिเค เคจीเคคि เคฌเคจाเค เคाเค।
- MSME เคเคฐ เคोเคे เคเคฆ्เคฏोเคों เคे เคฒिเค เคตिเคถेเคท เคूเค เคฆी เคाเค।
- เค्เคฐीเคจ เคेเค्เคจोเคฒॉเคी เคนเคธ्เคคांเคคเคฐเคฃ เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆिเคฏा เคाเค।
เคฏเคฆि CBAM เคो เค
เคงिเค เคธเคฎाเคตेเคถी เคเคฐ เคจ्เคฏाเคฏเคธंเคเคค เคฌเคจाเคฏा เคाเค, เคคो เคฏเคน เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคธे เคจिเคชเคเคจे เคฎें เคเค เคช्เคฐเคญाเคตी เคจीเคคि เคธाเคฌिเคค เคนो เคธเคเคคी เคนै।
9. CBAM เคा เคฆीเคฐ्เคเคाเคฒिเค เคช्เคฐเคญाเคต เคเคฐ เคुเคจौเคคिเคฏाँ
- เคฒॉเคिเคธ्เคिเค เคเคฐ เคช्เคฐเคถाเคธเคจिเค เคुเคจौเคคिเคฏाँ
- เคคเคเคจीเคी เคเคिเคฒเคคाเคँ: เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคช्เคฐเคฎाเคฃिเคค เคเคฐเคจे เคी เคเค िเคจाเค
- เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคเคฐ्เคท เคเคฐ เคตिเคตाเคฆ (Trade Wars)
- เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคชเคฐ เค
เคคिเคฐिเค्เคค เคตिเคค्เคคीเคฏ เคฆเคฌाเคต
- เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคเคฐ เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงा เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคो เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคตिเคค्เคคीเคฏ เคธเคนाเคฏเคคा เคी เคเคฎी
CBAM เคा เคฆीเคฐ्เคเคाเคฒिเค เคช्เคฐเคญाเคต เคเคฐ เคुเคจौเคคिเคฏाँ
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ (CBAM) เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคฆ्เคตाเคฐा เคฒाเคू เคिเคฏा เคเคฏा เคเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคเคฐ เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃ เคธे เคธंเคฌंเคงिเคค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ เคนै, เคिเคธเคा เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคे เคช्เคฐเคญाเคต เคो เคธंเคคुเคฒिเคค เคเคฐเคจा เคนै। CBAM เคा เคฎुเค्เคฏ เคฒเค्เคท्เคฏ เคเคจ เคฆेเคถों เคธे เคเคฏाเคคिเคค เคเคค्เคชाเคฆों เคชเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคถुเคฒ्เค เคฒเคाเคจा เคนै เคो เคเค ोเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคจीเคคिเคฏों เคा เคชाเคฒเคจ เคจเคนीं เคเคฐเคคे เคนैं।
เคนाเคฒांเคि, CBAM เคो เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคฎें เคเค เคฒॉเคिเคธ्เคिเค, เคคเคเคจीเคी, เคช्เคฐเคถाเคธเคจिเค เคเคฐ เคตिเคค्เคคीเคฏ เคुเคจौเคคिเคฏाँ เคธाเคฎเคจे เค เคธเคเคคी เคนैं। เคเคธเคे เค
เคฒाเคตा, เคฏเคน เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคชเคฐ เคญी เคเคนเคฐा เคช्เคฐเคญाเคต เคกाเคฒेเคा, เคिเคธเคธे เคเค เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคो เคเคฐ्เคฅिเค เคเคฐ เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคฆเคฌाเคต เคा เคธाเคฎเคจा เคเคฐเคจा เคชเคก़ เคธเคเคคा เคนै।
เคฒॉเคिเคธ्เคिเค เคเคฐ เคช्เคฐเคถाเคธเคจिเค เคुเคจौเคคिเคฏाँ
CBAM เคो เคช्เคฐเคญाเคตी เคฐूเคช เคธे เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคเค เคฎเคเคฌूเคค เคฒॉเคिเคธ्เคिเค เคเคฐ เคช्เคฐเคถाเคธเคจिเค เคขाँเคे เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा เคนोเคी।
1. เคกेเคा เคธंเค्เคฐเคน เคเคฐ เคธเคค्เคฏाเคชเคจ
- CBAM เคे เคคเคนเคค เคंเคชเคจिเคฏों เคो เค
เคชเคจे เคเคค्เคชाเคฆों เคे เคाเคฐ्เคฌเคจ เคซुเคเคช्เคฐिंเค เคी เคธเคीเค เคाเคจเคाเคฐी เคฆेเคจी เคนोเคी।
- เคตैเคถ्เคตिเค เคธ्เคคเคฐ เคชเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคे เคฎाเคจเคों เคो เคธ्เคฅाเคชिเคค เคเคฐเคจा เคเคฐ เคเคจเคी เคจिเคเคฐाเคจी เคเคฐเคจा เคเค िเคจ เคนोเคा।
2. เคธीเคฎा เคถुเคฒ्เค เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा เคฎें เคเคिเคฒเคคा
- EU เคो เค
เคชเคจे เคธीเคฎा เคถुเคฒ्เค เคขाँเคे เคฎें เคฌเคก़े เคฌเคฆเคฒाเคต เคเคฐเคจे เคนोंเคे เคคाเคि CBAM เคถुเคฒ्เค เคธเคนी เคคเคฐीเคे เคธे เคฒाเคू เคिเคฏा เคा เคธเคे।
- เคช्เคฐเคค्เคฏेเค เคเคฏाเคคिเคค เคเคค्เคชाเคฆ เคे เคाเคฐ्เคฌเคจ เคธाเคฎเค्เคฐी เคा เคฎूเคฒ्เคฏांเคเคจ เคเคฐเคจा เคช्เคฐเคถाเคธเคจिเค เคฐूเคช เคธे เคเคिเคฒ เคเคฐ เคฎเคนंเคा เคนोเคा।
3. เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคी เคช्เคฐเคถाเคธเคจिเค เคฌाเคงाเคँ
- เคเค เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคฎें เคाเคฐ्เคฌเคจ เคกेเคा เคฐिเคॉเคฐ्เคกिंเค เคเคฐ เคฐिเคชोเคฐ्เคिंเค เคी เคชเคฐ्เคฏाเคช्เคค เคต्เคฏเคตเคธ्เคฅा เคจเคนीं เคนै।
- เคोเคे เคเคฐ เคฎเคง्เคฏเคฎ เคเคฆ्เคฏोเคों (MSME) เคे เคฒिเค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคी เคฐिเคชोเคฐ्เคिंเค เคเค เคเคिเคฒ เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा เคนोเคी।
4. เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธเคฎเคौเคคों เคे เคธाเคฅ เคธเคฎเคจ्เคตเคฏ
- CBAM เคो เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธเคฎเคौเคคों เคे เคธाเคฅ เคैเคธे เคोเคก़ा เคाเค, เคฏเคน เคเค เคฌเคก़ी เคुเคจौเคคी เคนोเคी।
- เคตिเคถ्เคต เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคเค เคจ (WTO) เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคจिเคाเคฏों เคो CBAM เคे เคธाเคฅ เคธเคฎाเคฏोเคिเคค เคเคฐเคจे เคฎें เคเค िเคจाเคเคฏाँ เคนो เคธเคเคคी เคนैं।
เคคเคเคจीเคी เคเคिเคฒเคคाเคँ: เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคช्เคฐเคฎाเคฃिเคค เคเคฐเคจे เคी เคเค िเคจाเค
1. เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคी เคธเคीเค เคฎाเคช
- เคนเคฐ เคเคค्เคชाเคฆ เคे เคจिเคฐ्เคฎाเคฃ เคे เคฆौเคฐाเคจ เคเคค्เคชเคจ्เคจ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคธเคीเค เคฐूเคช เคธे เคฎाเคชเคจा เคเคธाเคจ เคจเคนीं เคนै।
- เคตिเคญिเคจ्เคจ เคฆेเคถों เคฎें เค
เคฒเค-เค
เคฒเค เคคเคเคจीเคी เคฎाเคจเค เคเคฐ เคฐिเคชोเคฐ्เคिंเค เคธिเคธ्เคเคฎ เคนैं, เคिเคธเคธे เคคुเคฒเคจाเคค्เคฎเค เคกेเคा เคเคเคค्เคฐ เคเคฐเคจा เคฎुเคถ्เคिเคฒ เคนो เคธเคเคคा เคนै।
2. เคช्เคฐเคฎाเคฃเคจ เคช्เคฐเคฃाเคฒी เคी เคเคिเคฒเคคा
- CBAM เคช्เคฐเคฎाเคฃเคชเคค्เคฐ เคैเคธे เคाเคฐी เคिเค เคाเคँเคे, เคฏเคน เคธ्เคชเคท्เค เคจเคนीं เคนै।
- เค्เคฏा เคช्เคฐเคฎाเคฃเคชเคค्เคฐ เคिเคธी เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคจिเคाเคฏ เคฆ्เคตाเคฐा เคाเคฐी เคिเค เคाเคँเคे เคฏा เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคธ्เคคเคฐ เคชเคฐ?
3. เคงोเคाเคงเคก़ी เคเคฐ เคกेเคा เคนेเคฐเคซेเคฐ เคी เคธंเคญाเคตเคจा
- เคुเค เคंเคชเคจिเคฏाँ เคเคฐ เคฆेเคถ เค
เคชเคจे เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคเคฎ เคฆिเคाเคจे เคी เคोเคถिเคถ เคเคฐ เคธเคเคคे เคนैं।
- เคธ्เคตเคคंเคค्เคฐ เคธเคค्เคฏाเคชเคจ เคเคेंเคธिเคฏों เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा เคนोเคी, เคिเคธเคธे เคช्เคฐเคถाเคธเคจिเค เคฒाเคเคค เคฌเคข़ เคธเคเคคी เคนै।
4. เคोเคे เคต्เคฏเคตเคธाเคฏों เคเคฐ เคเคญเคฐเคคे เคฌाเคाเคฐों เคी เคธเคฎเคธ्เคฏाเคँ
- เคोเคे เคเคฆ्เคฏोเคों เคे เคชाเคธ เคฎเคนंเคे เคाเคฐ्เคฌเคจ เคช्เคฐเคฎाเคฃเคจ เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏाเคं เคฎें เคจिเคตेเคถ เคเคฐเคจे เคी เค्เคทเคฎเคคा เคจเคนीं เคนोเคी।
- เคตे เคตैเคถ्เคตिเค เคฌाเคाเคฐ เคฎें เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงा เคเคฐเคจे เคฎें เค
เคธเคฎเคฐ्เคฅ เคนो เคธเคเคคे เคนैं।
เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคเคฐ्เคท เคเคฐ เคตिเคตाเคฆ (Trade Wars)
CBAM เคे เคाเคฐเคฃ เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เคเค เคตिเคตाเคฆ เคเคฐ เคธंเคเคฐ्เคท เคเคค्เคชเคจ्เคจ เคนो เคธเคเคคे เคนैं।
1. WTO เคฎें เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคตिเคตाเคฆ
- CBAM เคो เคเค เคฆेเคถ WTO เคฎें เคुเคจौเคคी เคฆे เคธเคเคคे เคนैं เค्เคฏोंเคि เคฏเคน เคैเคฐ-เคญेเคฆเคญाเคต เคเคฐ เคฎुเค्เคค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคे เคธिเคฆ्เคงांเคคों เคे เคตिเคฐुเคฆ्เคง เคा เคธเคเคคा เคนै।
- เคฏเคฆि WTO CBAM เคो เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เคนเคธ्เคคเค्เคทेเคช เคฎाเคจเคคा เคนै, เคคो เคฏเคน เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคตिเคตाเคฆों เคो เคเคจ्เคฎ เคฆे เคธเคเคคा เคนै।
2. เคตिเคเคธिเคค เคฌเคจाเคฎ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคฌीเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคคเคจाเคต
- เคीเคจ, เคญाเคฐเคค, เคฌ्เคฐाเคीเคฒ เคเคฐ เคฐूเคธ เคैเคธे เคฆेเคถों เคจे เคชเคนเคฒे เคนी CBAM เคชเคฐ เคिंเคคा เคต्เคฏเค्เคค เคी เคนै।
- เคฏเคฆि เคเคจ เคฆेเคถों เคो CBAM เคे เคाเคฐเคฃ เคญाเคฐी เคเคฐ्เคฅिเค เคจुเคเคธाเคจ เคนोเคคा เคนै, เคคो เคตे เคช्เคฐเคคिเคฐोเคงी เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคจीเคคिเคฏाँ เค
เคชเคจा เคธเคเคคे เคนैं।
3. เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธंเคคुเคฒเคจ เคฎें เคฌเคฆเคฒाเคต
- EU เคे เคฌाเคนเคฐ เคธ्เคฅिเคค เคเค เคंเคชเคจिเคฏाँ เค
เคชเคจे เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคेंเคฆ्เคฐों เคो เคธ्เคฅाเคจांเคคเคฐिเคค เคเคฐเคจे เคชเคฐ เคตिเคाเคฐ เคเคฐ เคธเคเคคी เคนैं।
- เค
เคฎेเคฐिเคा, เคीเคจ เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคช्เคฐเคฎुเค เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅाเคँ CBAM เคा เคเคตाเคฌ เค
เคชเคจी เคจीเคคिเคฏों เคฎें เคฌเคฆเคฒाเคต เคเคฐเคे เคฆे เคธเคเคคी เคนैं।
เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคชเคฐ เค
เคคिเคฐिเค्เคค เคตिเคค्เคคीเคฏ เคฆเคฌाเคต
1. เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคฒाเคเคค เคฎें เคตृเคฆ्เคงि
- CBAM เคฒाเคू เคนोเคจे เคธे เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคฎें เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคฒाเคเคค เคฌเคข़ เคाเคเคी।
- เคฏूเคฐोเคช เคो เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคเคฐเคจे เคตाเคฒे เคฆेเคถों เคो เค
เคชเคจी เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏाเคं เคो เคนเคฐिเคค (Green) เคฌเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคญाเคฐी เคชूंเคी เคจिเคตेเคถ เคเคฐเคจा เคนोเคा।
2. เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคเคฆ्เคฏोเคों เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- เคญाเคฐเคค, เคीเคจ, เคฌ्เคฐाเคीเคฒ เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคฆेเคถों เคธे เคเคธ्เคชाเคค, เคธीเคฎेंเค, เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคเคฐ เคเคฐ्เคตเคฐเค เคा เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคนोเคा।
- CBAM เคे เคाเคฐเคฃ เคเคจ เคฆेเคถों เคी เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเคเคคा เคเค เคाเคเคी।
3. เคฐोเคเคाเคฐ เคเคฐ เคเคฐ्เคฅिเค เคตिเคाเคธ เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
- เคฏเคฆि เคเคฆ्เคฏोเค CBAM เคे เคाเคฐเคฃ เคฎंเคฆी เคा เคถिเคाเคฐ เคนोเคคे เคนैं, เคคो เคเคธเคธे เคฒाเคों เคฒोเคों เคी เคจौเคเคฐिเคฏाँ เคเคคเคฐे เคฎें เคชเคก़ เคธเคเคคी เคนैं।
- เคोเคे เคต्เคฏเคตเคธाเคฏों (MSMEs) เคो เคธเคฌเคธे เค
เคงिเค เคจुเคเคธाเคจ เคนोเคा।
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคเคฐ เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงा เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
1. เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เค
เคธंเคคुเคฒเคจ
- CBAM เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคธे เคेเคตเคฒ EU เคो เคฒाเคญ เคฎिเคฒेเคा, เคเคฌเคि เค
เคจ्เคฏ เคฆेเคถों เคे เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคฎเคนंเคे เคนो เคाเคँเคे।
- เคฏเคน เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เค
เคธเคฎाเคจเคคा เคो เคเคจ्เคฎ เคฆे เคธเคเคคा เคนै।
2. เค्เคฐीเคจ เคेเค्เคจोเคฒॉเคी เคฎें เคจिเคตेเคถ เคा เคฆเคฌाเคต
- เคंเคชเคจिเคฏों เคो เค
เคชเคจे เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคो เค
เคงिเค เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃ-เค
เคจुเคूเคฒ เคฌเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคฌเคก़े เคชैเคฎाเคจे เคชเคฐ เคจिเคตेเคถ เคเคฐเคจा เคชเคก़ेเคा।
- เคฏเคน เคोเคे เคเคฐ เคฎเคง्เคฏเคฎ เคเคฆ्เคฏเคฎों เคे เคฒिเค เคเค เคเค िเคจ เคुเคจौเคคी เคนोเคी।
3. เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎाเคฐ्เคों เคฎें เคฌเคฆเคฒाเคต
- เคुเค เคंเคชเคจिเคฏाँ เค
เคชเคจे เคเคค्เคชाเคฆों เคो CBAM เคे เคช्เคฐเคญाเคต เคธे เคฌเคाเคจे เคे เคฒिเค เคจเค เคเคชूเคฐ्เคคि เคถ्เคฐृंเคเคฒा เคตिเคเคธिเคค เคเคฐ เคธเคเคคी เคนैं।
- เคเคธเคธे เคตैเคถ्เคตिเค เคฒॉเคिเคธ्เคिเค्เคธ เคฎें เคฌเคก़े เคฌเคฆเคฒाเคต เค เคธเคเคคे เคนैं।
เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคो เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคตिเคค्เคคीเคฏ เคธเคนाเคฏเคคा เคी เคเคฎी
1. เค्เคฐीเคจ เคเคจเคฐ्เคी เคे เคฒिเค เคจिเคตेเคถ เคी เคเคฐूเคฐเคค
- CBAM เคธे เคฌเคเคจे เคे เคฒिเค เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคो เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคธ्เคฐोเคคों (เคธौเคฐ, เคชเคตเคจ, เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ) เคชเคฐ เค
เคงिเค เคจिเคตेเคถ เคเคฐเคจा เคนोเคा।
- เคฒेเคिเคจ เคเคจ เคฆेเคถों เคे เคชाเคธ เคเคคเคจे เคฌเคก़े เคชैเคฎाเคจे เคชเคฐ เคตिเคค्เคคीเคฏ เคธंเคธाเคงเคจ เคเคชเคฒเคฌ्เคง เคจเคนीं เคนैं।
2. เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคตिเคค्เคคीเคฏ เคธंเคธ्เคฅाเคจों เคी เคญूเคฎिเคा
- เคตเคฐ्เคฒ्เคก เคฌैंเค เคเคฐ IMF เคैเคธे เคธंเคเค เคจों เคो เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคो เค्เคฐीเคจ เคซाเคเคจेंเคธिंเค เคเคชเคฒเคฌ्เคง เคเคฐाเคจी เคนोเคी।
- เคฒेเคिเคจ เคตिเคค्เคคीเคฏ เคธเคนाเคฏเคคा เคी เคตเคฐ्เคคเคฎाเคจ เคฆเคฐें เค
เคชเคฐ्เคฏाเคช्เคค เคนैं।
3. เคจिเคी เคจिเคตेเคถ เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा
- เคจिเคी เคंเคชเคจिเคฏों เคเคฐ เคจिเคตेเคถเคों เคो เค्เคฐीเคจ เคเคจเคฐ्เคी เคฎें เค
เคงिเค เคจिเคตेเคถ เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐेเคฐिเคค เคเคฐเคจा เคนोเคा।
- เคเคธเคे เคฒिเค เคธเคฐเคाเคฐों เคो เค
เคจुเคूเคฒ เคจीเคคिเคฏाँ เคฌเคจाเคจी เคนोंเคी।
เคจिเคท्เคเคฐ्เคท
CBAM เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคจीเคคिเคฏों เคฎें เคเค เคฌเคก़ा เคฌเคฆเคฒाเคต เคฒा เคธเคเคคा เคนै, เคฒेเคिเคจ เคเคธเคे เคฒाเคू เคนोเคจे เคฎें เคเค เคुเคจौเคคिเคฏाँ เคญी เคนैं।
CBAM เคธे เคจिเคชเคเคจे เคे เคฒिเค เคธुเคाเคต:
- เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคो เค्เคฐीเคจ เคेเค्เคจोเคฒॉเคी เคฎें เคจिเคตेเคถ เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคตिเคค्เคคीเคฏ เคธเคนाเคฏเคคा เคฆी เคाเค।
- เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคเคฐ CBAM เคจीเคคि เคो เค
เคงिเค เคชाเคฐเคฆเคฐ्เคถी เคเคฐ เคจिเคท्เคชเค्เคท เคฌเคจाเคฏा เคाเค।
- MSME เคเคฐ เคोเคे เคเคฆ्เคฏोเคों เคे เคฒिเค เคตिเคถेเคท เคूเค เคฆी เคाเค।
- เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคฒिเค เคธंเคฏुเค्เคค เคฐाเคท्เค्เคฐ เคเคฐ WTO เคे เคฎाเคง्เคฏเคฎ เคธे เคตिเคถेเคท เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคฐाเคนเคค เคช्เคฐเคฆाเคจ เคी เคाเค।
CBAM เคेเคตเคฒ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคธे เคธंเคฌंเคงिเคค เคฎुเคฆ्เคฆा เคจเคนीं เคนै, เคฌเคฒ्เคि เคฏเคน เคตैเคถ्เคตिเค เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅा เคเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคจीเคคिเคฏों เคो เคชुเคจเคฐ्เคชเคฐिเคญाเคทिเคค เคเคฐเคจे เคตाเคฒा เคเค เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เคเคฆเคฎ เคนै। เคฏเคฆि เคเคธे เคธเคนी เคคเคฐीเคे เคธे เคฒाเคू เคिเคฏा เคाเค, เคคो เคฏเคน เคฆुเคจिเคฏा เคो เคเค เค
เคงिเค เคธ्เคฅाเคฏी เคเคฐ เคนเคฐिเคค เคญเคตिเคท्เคฏ เคी เคเคฐ เคฒे เคा เคธเคเคคा เคนै।
10. เคญाเคฐเคค เคे เคฒिเค เคธंเคญाเคตिเคค เคฐเคฃเคจीเคคिเคฏाँ เคเคฐ เคธเคฎाเคงाเคจ
- เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा (Renewable Energy) เคชเคฐ เคจिเคตेเคถ เคฌเคข़ाเคจा
- เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคเคฐ เคธ्เคตเค्เค เคเคฐ्เคा เคจीเคคि เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆेเคจा
- CBAM เคो เคญाเคฐเคคीเคฏ เคเคฆ्เคฏोเคों เคे เคฒिเค เค
เคตเคธเคฐ เคฎें เคฌเคฆเคฒเคจा
- เคตिเคฆेเคถी เคจिเคตेเคถ เคเคเคฐ्เคทिเคค เคเคฐเคจे เคी เคฐเคฃเคจीเคคि
- เคนเคฐिเคค เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคเคฐ เคเคฐ्เคा เคธंเค्เคฐเคฎเคฃ เคชเคฐ เคोเคฐ
- เคญाเคฐเคค เคी "เคจेเค เคीเคฐो" เคฐเคฃเคจीเคคि เคเคฐ CBAM เคธे เคจिเคชเคเคจे เคे เคเคชाเคฏ
เคญाเคฐเคค เคे เคฒिเค เคธंเคญाเคตिเคค เคฐเคฃเคจीเคคिเคฏाँ เคเคฐ เคธเคฎाเคงाเคจ
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ (CBAM) เคो เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคฆ्เคตाเคฐा เคฒाเคू เคिเคฏा เคเคฏा เคนै, เคिเคธเคा เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคเค्เค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคตाเคฒे เคฆेเคถों เคธे เคเคฏाเคคिเคค เคตเคธ्เคคुเคं เคชเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคฒเคाเคจा เคนै। เคเคธเคธे เคญाเคฐเคค เคธเคนिเคค เคเค เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคเคฆ्เคฏोเค เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคนो เคธเคเคคे เคนैं। เคนाเคฒांเคि, เคญाเคฐเคค เคे เคฒिเค เคฏเคน เคเค เคुเคจौเคคी เคे เคธाเคฅ-เคธाเคฅ เคเค เค
เคตเคธเคฐ เคญी เคนै। เคฏเคฆि เคญाเคฐเคค เคธเคนी เคฐเคฃเคจीเคคिเคฏाँ เค
เคชเคจाเค, เคคो เคตเคน เคจ เคेเคตเคฒ CBAM เคे เคช्เคฐเคญाเคต เคो เคเคฎ เคเคฐ เคธเคเคคा เคนै, เคฌเคฒ्เคि เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคเคฐ เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เค्เคทेเคค्เคฐ เคฎें เค
เคชเคจी เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเค เคธ्เคฅिเคคि เคญी เคฎเคเคฌूเคค เคเคฐ เคธเคเคคा เคนै।
1. เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा (Renewable Energy) เคชเคฐ เคจिเคตेเคถ เคฌเคข़ाเคจा
เคญाเคฐเคค เคो CBAM เคे เคช्เคฐเคญाเคต เคो เคเคฎ เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เค
เคชเคจे เคเคฐ्เคा เคธ्เคฐोเคคों เคो เค
เคงिเค เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ (Renewable) เคฌเคจाเคจा เคนोเคा।
เคญाเคฐเคค เคी เคตเคฐ्เคคเคฎाเคจ เคธ्เคฅिเคคि
- เคญाเคฐเคค เคฆुเคจिเคฏा เคा เคคीเคธเคฐा เคธเคฌเคธे เคฌเคก़ा เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเค เคฆेเคถ เคนै, เคฒेเคिเคจ เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा เค
เคชเคจाเคจे เคฎें เค
เค्เคฐเคฃी เคนै।
- เคญाเคฐเคค เคจे 2030 เคคเค 500 GW เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคा เคฒเค्เคท्เคฏ เคฐเคा เคนै।
- เคธौเคฐ (Solar), เคชเคตเคจ (Wind) เคเคฐ เคเคฒ เคตिเคฆ्เคฏुเคค (Hydropower) เคฎें เคจिเคตेเคถ เคฌเคข़ाเคฏा เคा เคฐเคนा เคนै।
เคฐเคฃเคจीเคคिเคฏाँ:
✅ เคธौเคฐ เคเคฐ เคชเคตเคจ เคเคฐ्เคा เคा เคตिเคธ्เคคाเคฐ:
- เคญाเคฐเคค เคो เค
เคชเคจे เคธौเคฐ เคเคฐ เคชเคตเคจ เคเคฐ्เคा เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคो เคเคฐ เคฌเคข़ाเคจे เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा เคนै।
- เคธเคฐเคाเคฐ เคो เคธौเคฐ เคเคฐ्เคा เคธंเคฏंเคค्เคฐों, เคฌैเคเคฐी เคธ्เคोเคฐेเค เคเคฐ เคชเคตเคจ เคเคฐเคฌाเคเคจ เคจिเคฐ्เคฎाเคฃ เคฎें เคจिเคตेเคถ เคो เคช्เคฐाเคฅเคฎिเคเคคा เคฆेเคจी เคाเคนिเค।
✅ เคเคฐ्เคा เคญंเคกाเคฐเคฃ (Energy Storage) เคฎें เคจिเคตेเคถ:
- เคฌैเคเคฐी เคธ्เคोเคฐेเค เคช्เคฐौเคฆ्เคฏोเคिเคी เคो เคธเคธ्เคคी เคเคฐ เคธुเคฒเคญ เคฌเคจाเคจा เคเคตเคถ्เคฏเค เคนै।
- เคฒिเคฅिเคฏเคฎ-เคเคฏเคจ เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคเคจ्เคจเคค เคฌैเคเคฐिเคฏों เคे เคจिเคฐ्เคฎाเคฃ เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆिเคฏा เคाเคจा เคाเคนिเค।
✅ เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐोเคค्เคธाเคนเคจ:
- เคाเคฐ्เคฌเคจ เคซुเคเคช्เคฐिंเค เคเคฎ เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคเคธ्เคชाเคค, เคธीเคฎेंเค, เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคเคฐ เคเคฐ्เคตเคฐเค เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคธौเคฐ เคเคฐ เคชเคตเคจ เคเคฐ्เคा เคชเคฐ เคจिเคฐ्เคญเคฐ เคिเคฏा เคाเคจा เคाเคนिเค।
2. เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคเคฐ เคธ्เคตเค्เค เคเคฐ्เคा เคจीเคคि เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆेเคจा
CBAM เคธे เคฌเคเคจे เคे เคฒिเค เคญाเคฐเคค เคो เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคชเคฐ เคตिเคाเคฐ เคเคฐเคจा เคाเคนिเค।
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเค्เคธ เคा เคฎเคนเคค्เคต:
- เคฏเคน เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคเคฎ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐेเคฐिเคค เคเคฐेเคा।
- เคฏเคฆि เคญाเคฐเคค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคฒाเคू เคเคฐเคคा เคนै, เคคो EU เคो CBAM เคถुเคฒ्เค เคธे เคूเค เคฆेเคจे เคी เคธंเคญाเคตเคจा เคฌเคข़ เคธเคเคคी เคนै।
- เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคนเคฐिเคค เคช्เคฐौเคฆ्เคฏोเคिเคिเคฏों เคฎें เคจिเคตेเคถ เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐेเคฐिเคค เคिเคฏा เคा เคธเคเคคा เคนै।
เคจीเคคिเคฏाँ:
✅ เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคाเคฐ्เคฌเคจ เค्เคฐेเคกिंเค เคธिเคธ्เคเคฎ:
- เคธเคฐเคाเคฐ เคो "Cap and Trade" เคช्เคฐเคฃाเคฒी เคฒाเคू เคเคฐเคจी เคाเคนिเค, เคिเคธเคฎें เคंเคชเคจिเคฏाँ เค
เคชเคจे เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคธीเคฎा เคे เคญीเคคเคฐ เคฐเคนें।
- เคฏเคฆि เคोเค เคंเคชเคจी เคเคฎ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคिเคค เคเคฐเคคी เคนै, เคคो เคตเคน เค
เคชเคจे "เคाเคฐ्เคฌเคจ เค्เคฐेเคกिเค" เคो เค
เคจ्เคฏ เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคฌेเค เคธเคเคคी เคนै।
✅ เคธ्เคตเค्เค เคเคฐ्เคा เคชเคฐ เคैเค्เคธ เคंเคธेंเคिเคต:
- เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคाเคฐ्เคฌเคจ เคจ्เคฏूเค्เคฐเคฒ เคฌเคจเคจे เคे เคฒिเค เคैเค्เคธ เคฎें เคूเค เคฎिเคฒเคจी เคाเคนिเค।
- เค्เคฐीเคจ เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ, เคฌैเคเคฐी เคญंเคกाเคฐเคฃ เคเคฐ เคธ्เคตเค्เค เคชเคฐिเคตเคนเคจ เคฎें เคจिเคตेเคถ เคเคฐเคจे เคชเคฐ เคเคฐ्เคฅिเค เคธเคนाเคฏเคคा เคฆी เคाเคจी เคाเคนिเค।
3. CBAM เคो เคญाเคฐเคคीเคฏ เคเคฆ्เคฏोเคों เคे เคฒिเค เค
เคตเคธเคฐ เคฎें เคฌเคฆเคฒเคจा
เคญाเคฐเคค CBAM เคो เคेเคตเคฒ เคเค เคुเคจौเคคी เคे เคฐूเคช เคฎें เคจเคนीं, เคฌเคฒ्เคि เค
เคชเคจे เคเคฆ्เคฏोเคों เคे เคฒिเค เคเค เคจเค เค
เคตเคธเคฐ เคे เคฐूเคช เคฎें เคฆेเค เคธเคเคคा เคนै।
เคฐเคฃเคจीเคคिเคฏाँ:
✅ เคนเคฐिเคค เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆेเคจा:
- เคฏเคฆि เคญाเคฐเคคीเคฏ เคंเคชเคจिเคฏाँ เค्เคฐीเคจ เคธ्เคीเคฒ, เค्เคฐीเคจ เคธीเคฎेंเค, เคเคฐ เค्เคฐीเคจ เคเคฒ्เคฏुเคฎीเคจिเคฏเคฎ เคा เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคเคฐเคจे เคฒเคें, เคคो เคตे เคตैเคถ्เคตिเค เคฌाเคाเคฐ เคฎें เคฎเคเคฌूเคค เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงा เคเคฐ เคธเคเคคी เคนैं।
- เคธเคธ्เคคे เคนเคฐिเคค เคเคค्เคชाเคฆों เคे เคाเคฐเคฃ เคญाเคฐเคค เคे เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคฎें เคตृเคฆ्เคงि เคนो เคธเคเคคी เคนै।
✅ เคช्เคฐाเคृเคคिเค เคธंเคธाเคงเคจों เคा เคฒाเคญ เคเค ाเคจा:
- เคญाเคฐเคค เคฎें เคธौเคฐ เคเคฐ เคชเคตเคจ เคเคฐ्เคा เคे เคฒिเค เคตिเคถाเคฒ เคธंเคญाเคตเคจाเคँ เคนैं, เคो เคเคธे เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคฎें เคตैเคถ्เคตिเค เคจेเคคृเคค्เคตเคเคฐ्เคคा เคฌเคจा เคธเคเคคी เคนैं।
- เคोเคฏเคฒा เคเคงाเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคी เคเคเคน เคธौเคฐ เคเคฐ เคชเคตเคจ เคเคฐ्เคा เคो เค
เคชเคจाเคจे เคธे เคญाเคฐเคค เคी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคช्เคฐोเคซाเคเคฒ เคฎें เคธुเคงाเคฐ เคนोเคा।
✅ เคेเค्เคจोเคฒॉเคी เคเคฐ เคเคจोเคตेเคถเคจ เคฎें เคจिเคตेเคถ:
- เคธเคฐเคाเคฐ เคो "Make in India" เคเคฐ "Atmanirbhar Bharat" เคฏोเคเคจाเคं เคे เคคเคนเคค เคนเคฐिเคค เคคเคเคจीเค เคจिเคฐ्เคฎाเคฃ เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆेเคจा เคाเคนिเค।
- เคญाเคฐเคค เคो เคाเคฐ्เคฌเคจ เคैเคช्เคเคฐ, เคธ्เคोเคฐेเค เคเคฐ เคฌैเคเคฐी เคช्เคฐौเคฆ्เคฏोเคिเคिเคฏों เคชเคฐ เค
เคงिเค เคจिเคตेเคถ เคเคฐเคจा เคนोเคा।
4. เคตिเคฆेเคถी เคจिเคตेเคถ เคเคเคฐ्เคทिเคค เคเคฐเคจे เคी เคฐเคฃเคจीเคคि
CBAM เคธे เคจिเคชเคเคจे เคे เคฒिเค เคญाเคฐเคค เคो เคตिเคฆेเคถी เคंเคชเคจिเคฏों เคเคฐ เคจिเคตेเคถเคों เคो เคเคเคฐ्เคทिเคค เคเคฐเคจा เคนोเคा, เคाเคธเคเคฐ เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคเคฐ เคธ्เคตเค्เค เคคเคเคจीเคों เคे เค्เคทेเคค्เคฐ เคฎें।
เคฐเคฃเคจीเคคिเคฏाँ:
✅ เคจीเคคिเคเคค เคธुเคงाเคฐ:
- เคธौเคฐ, เคชเคตเคจ เคเคฐ เคฌैเคเคฐी เคธ्เคोเคฐेเค เคเคฆ्เคฏोเค เคฎें FDI (เคช्เคฐเคค्เคฏเค्เคท เคตिเคฆेเคถी เคจिเคตेเคถ) เคे เคจिเคฏเคฎों เคो เคธเคฐเคฒ เคฌเคจाเคฏा เคाเคจा เคाเคนिเค।
- เคเคฐेเคฒू เคเคฐ เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคญाเคฐเคค เคฎें เคนเคฐिเคค เคตिเคจिเคฐ्เคฎाเคฃ เคเคाเคเคฏाँ เคฒเคाเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐोเคค्เคธाเคนिเคค เคिเคฏा เคाเคจा เคाเคนिเค।
✅ เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा เคฎें เคธाเคฐ्เคตเคเคจिเค-เคจिเคी เคญाเคीเคฆाเคฐी (PPP) เคฎॉเคกเคฒ:
- เคธเคฐเคाเคฐ เคो Public-Private Partnership (PPP) เคे เคฎाเคง्เคฏเคฎ เคธे เคฌเคก़ी เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคชเคฐिเคฏोเคเคจाเคँ เคถुเคฐू เคเคฐเคจी เคाเคนिเค।
- เคตिเคฆेเคถी เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคญाเคฐเคค เคฎें เค्เคฐीเคจ เคेเค्เคจोเคฒॉเคी เคเคจोเคตेเคถเคจ เคนเคฌ เคธ्เคฅाเคชिเคค เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคเคเคฐ्เคทिเคค เคिเคฏा เคाเคจा เคाเคนिเค।
5. เคนเคฐिเคค เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคเคฐ เคเคฐ्เคा เคธंเค्เคฐเคฎเคฃ เคชเคฐ เคोเคฐ
เคญाเคฐเคค เคी เคนเคฐिเคค เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคฐเคฃเคจीเคคि:
- เคญाเคฐเคค เคो "เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคนเคฐिเคค เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคฎिเคถเคจ" (National Green Hydrogen Mission) เคो เคคेเคी เคธे เคฒाเคू เคเคฐเคจा เคाเคนिเค।
- เคญाเคฐเคค เคฎें เคนเคฐिเคค เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคा เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคธौเคฐ เคเคฐ เคชเคตเคจ เคเคฐ्เคा เคे เคฎाเคง्เคฏเคฎ เคธे เคिเคฏा เคा เคธเคเคคा เคนै।
- เคฏเคน เคญाเคฐเคค เคो เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคจिเคฐ्เคฏाเคคเค เคฌเคจเคจे เคฎें เคฎเคฆเคฆ เคเคฐेเคा।
เคฐเคฃเคจीเคคिเคฏाँ:
✅ เคนเคฐिเคค เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคे เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆेเคจा:
- เคธเคฐเคाเคฐ เคो เคธเคธ्เคคे เคนเคฐिเคค เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคे เคฒिเค เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคธเคฌ्เคธिเคกी เคช्เคฐเคฆाเคจ เคเคฐเคจी เคाเคนिเค।
✅ เคเคฆ्เคฏोเคिเค เค्เคทेเคค्เคฐों เคฎें เคนเคฐिเคค เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคो เค
เคชเคจाเคจा:
- เคเคธ्เคชाเคค, เคเคฐ्เคตเคฐเค เคเคฐ เคชेเค्เคฐोเคेเคฎिเคเคฒ เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคนเคฐिเคค เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐोเคค्เคธाเคนिเคค เคिเคฏा เคाเคจा เคाเคนिเค।
✅ เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เค
เค्เคฐเคฃी เคญूเคฎिเคा:
- เคญाเคฐเคค เคนเคฐिเคค เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคा เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคเคฐเคे CBAM เคे เคाเคฐเคฃ เคนोเคจे เคตाเคฒे เคเคฐ्เคฅिเค เคช्เคฐเคญाเคต เคो เคธंเคคुเคฒिเคค เคเคฐ เคธเคเคคा เคนै।
6. เคญाเคฐเคค เคी "เคจेเค เคीเคฐो" เคฐเคฃเคจीเคคि เคเคฐ CBAM เคธे เคจिเคชเคเคจे เคे เคเคชाเคฏ
เคญाเคฐเคค เคा 2070 เคคเค เคจेเค เคीเคฐो เคฒเค्เคท्เคฏ:
- เคญाเคฐเคค เคจे COP26 เคธเคฎ्เคฎेเคฒเคจ เคฎें 2070 เคคเค เคจेเค-เคीเคฐो (Net-Zero) เคฌเคจเคจे เคा เคฒเค्เคท्เคฏ เคฐเคा เคนै।
- เคเคธเคे เคฒिเค เค्เคฐीเคจ เคเคจเคฐ्เคी เคเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคौเคคी เคी เคฆिเคถा เคฎें เคคेเคी เคธे เคเคฆเคฎ เคฌเคข़ाเคจे เคนोंเคे।
เคฐเคฃเคจीเคคिเคฏाँ:
✅ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคฎें เคเคฐเคฃเคฌเคฆ्เคง เคเคฎी:
- เคोเคฏเคฒा เคเคงाเคฐिเคค เคฌिเคเคฒी เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคो เคงीเคฐे-เคงीเคฐे เคเคฎ เคिเคฏा เคाเค।
- 2030 เคคเค เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा เคो เคुเคฒ เคเคฐ्เคा เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคा 50% เคเคฐเคจे เคा เคฒเค्เคท्เคฏ เคฐเคा เคाเค।
✅ เคตिเคจिเคฐ्เคฎाเคฃ เค्เคทेเคค्เคฐ เคฎें เคเคฐ्เคा เคฆเค्เคทเคคा:
- เคญाเคฐเคคीเคฏ เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคเคฐ्เคा เคुเคถเคฒ เคฎเคถीเคจเคฐी เคเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ-เคซ्เคฐेंเคกเคฒी เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคคเคเคจीเคों เคो เค
เคชเคจाเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐोเคค्เคธाเคนिเคค เคिเคฏा เคाเค।
✅ เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคธเคนเคฏोเค:
- เคญाเคฐเคค เคो EU, เค
เคฎेเคฐिเคा เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคตिเคเคธिเคค เคฆेเคถों เคे เคธाเคฅ เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคธाเคेเคฆाเคฐी เคฌเคจाเคจी เคाเคนिเค।
- เคธंเคฏुเค्เคค เคฐाเคท्เค्เคฐ เคเคฐ WTO เคฎें CBAM เคธे เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคฆेเคถों เคे เคฒिเค เคตिเคถेเคท เคธเคนाเคฏเคคा เคी เคฎांเค เคเคฐเคจी เคाเคนिเค।
เคจिเคท्เคเคฐ्เคท
CBAM เคญाเคฐเคค เคे เคฒिเค เคเค เคฌเคก़ी เคुเคจौเคคी เคนो เคธเคเคคी เคนै, เคฒेเคिเคจ เคธเคนी เคฐเคฃเคจीเคคिเคฏाँ เค
เคชเคจाเคจे เคธे เคฏเคน เคเค เค
เคตเคธเคฐ เคฎें เคฌเคฆเคฒा เคा เคธเคเคคा เคนै। เคญाเคฐเคค เคो เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा, เคธ्เคตเค्เค เคเคฆ्เคฏोเค, เคนเคฐिเคค เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ, เคเคฐ เคตैเคถ्เคตिเค เคจिเคตेเคถ เคเคเคฐ्เคทिเคค เคเคฐเคจे เคชเคฐ เคง्เคฏाเคจ เคेंเคฆ्เคฐिเคค เคเคฐเคจा เคนोเคा। เคเคธเคธे เคญाเคฐเคค เคจ เคेเคตเคฒ CBAM เคे เคช्เคฐเคญाเคต เคो เคเคฎ เคเคฐ เคชाเคเคा, เคฌเคฒ्เคि เคตैเคถ्เคตिเค เคนเคฐिเคค เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅा เคฎें เค
เคชเคจी เค
เค्เคฐเคฃी เคญूเคฎिเคा เคญी เคธुเคจिเคถ्เคिเคค เคเคฐ เคธเคेเคा।
11. เคจिเคท्เคเคฐ्เคท
- CBAM เคा เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคเคฐ เคเคธเคी เคตैเคถ्เคตिเค เคญूเคฎिเคा
- เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃीเคฏ เคธ्เคฅिเคฐเคคा เคเคฐ เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคे เคฌीเค เคธंเคคुเคฒเคจ เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा
- CBAM เคी เคจเคाเคฐाเคค्เคฎเค เคเคฐ เคธเคाเคฐाเคค्เคฎเค เคชเคนเคฒू
- เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคा เคฌเคข़เคคा เคช्เคฐเคญाเคต
- เคญเคตिเคท्เคฏ เคฎें CBAM เคा เคธ्เคตเคฐूเคช เคเคฐ เคธंเคญाเคตเคจाเคँ
เคจिเคท्เคเคฐ्เคท
เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฌॉเคฐ्เคกเคฐ เคเคกเคเคธ्เคเคฎेंเค เคฎैเคेเคจिเค्เคฎ (CBAM) เคเค เค्เคฐांเคคिเคाเคฐी เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคเคฐ เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃ เคจीเคคि เคนै, เคिเคธे เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค (EU) เคฆ्เคตाเคฐा เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคธे เคจिเคชเคเคจे เคเคฐ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคธीเคฎिเคค เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคฒाเคू เคिเคฏा เคเคฏा เคนै। CBAM เคा เคฎुเค्เคฏ เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคฏเคน เคธुเคจिเคถ्เคिเคค เคเคฐเคจा เคนै เคि เคो เคฆेเคถ เคฏूเคฐोเคช เคो เค
เคชเคจे เคเคค्เคชाเคฆों เคा เคจिเคฐ्เคฏाเคค เคเคฐเคคे เคนैं, เคตे เคญी เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคจिเคฏंเคค्เคฐिเคค เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคเคตเคถ्เคฏเค เคเคฆเคฎ เคเค ाเคँ เคเคฐ เคธเคฎाเคจ เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเค เคฎाเคนौเคฒ เคฎें เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคเคฐें।
เคเคธ เคจीเคคि เคा เคตैเคถ्เคตिเค เคช्เคฐเคญाเคต เคต्เคฏाเคชเค เคนोเคा, เค्เคฏोंเคि เคฏเคน เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคต्เคฏाเคชाเคฐ, เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคจीเคคिเคฏों, เคเคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคฐเคฃเคจीเคคिเคฏों เคो เคเค เคจเคฏा เคฆृเคท्เคिเคोเคฃ เคช्เคฐเคฆाเคจ เคเคฐเคคा เคนै। เคนाเคฒाँเคि, CBAM เคे เคाเคฐ्เคฏाเคจ्เคตเคฏเคจ เคे เคธाเคฅ เคเค เคुเคจौเคคिเคฏाँ เคเคฐ เคตिเคตाเคฆ เคญी เคुเคก़े เคนुเค เคนैं, เคाเคธเคเคฐ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคฒिเค। เคเคธ เคจिเคท्เคเคฐ्เคท เคฎें, เคนเคฎ CBAM เคे เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ, เคเคธเคी เคตैเคถ्เคตिเค เคญूเคฎिเคा, เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃीเคฏ เคธ्เคฅिเคฐเคคा เคเคฐ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคे เคฌीเค เคธंเคคुเคฒเคจ, เคเคธเคे เคธเคाเคฐाเคค्เคฎเค เคเคฐ เคจเคाเคฐाเคค्เคฎเค เคช्เคฐเคญाเคตों, เคเคฐ เคญเคตिเคท्เคฏ เคฎें เคเคธเคे เคธंเคญाเคตिเคค เคธ्เคตเคฐूเคช เคชเคฐ เคตिเคाเคฐ เคเคฐेंเคे।
CBAM เคा เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคเคฐ เคเคธเคी เคตैเคถ्เคตिเค เคญूเคฎिเคा
CBAM เคो เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคा เคฎुเค्เคฏ เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฒीเคेเค (Carbon Leakage) เคो เคฐोเคเคจा เคเคฐ เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคो เค
เคงिเค เคिเคाเค เคฌเคจाเคจा เคนै। เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฒीเคेเค เคคเคฌ เคนोเคคा เคนै เคเคฌ เคंเคชเคจिเคฏाँ เคเค्เค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคฐ เคตाเคฒे เคฆेเคถों เคธे เคเคฎ-เคจिเคฏंเคค्เคฐเคฃ เคตाเคฒे เคฆेเคถों เคฎें เคธ्เคฅाเคจांเคคเคฐिเคค เคนो เคाเคคी เคนैं, เคिเคธเคธे เคธเคฎเค्เคฐ เคตैเคถ्เคตिเค เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคเคฎ เคนोเคจे เคे เคฌเคाเคฏ เคฌเคข़ เคाเคคा เคนै।
CBAM เคी เคตैเคถ्เคตिเค เคญूเคฎिเคा:
- เคाเคฐ्เคฌเคจ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคो เคตैเคถ्เคตिเค เคฎाเคจเค เคฌเคจाเคจा – CBAM เค
เคจ्เคฏ เคฆेเคถों เคो เค
เคชเคจे เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคฐ เคเคฐ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคช्เคฐเคฃाเคฒी (ETS) เคो เคตिเคเคธिเคค เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐेเคฐिเคค เคเคฐ เคธเคเคคा เคนै।
- เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा เคเคฐ เคนเคฐिเคค เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฆेเคจा – เคเคธเคธे เคंเคชเคจिเคฏाँ เคीเคตाเคถ्เคฎ เคंเคงเคจ เคเคงाเคฐिเคค เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคธे เคนเคเคเคฐ เคธौเคฐ, เคชเคตเคจ, เคเคฐ เคนเคฐिเคค เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคैเคธे เคธ्เคฐोเคคों เคी เคเคฐ เคฌเคข़ेंเคी।
- เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคे เคช्เคฐเคคि เคตैเคถ्เคตिเค เคช्เคฐเคคिเคฌเคฆ्เคงเคคा เคो เคฎเคเคฌूเคค เคเคฐเคจा – เคฏเคน เคชेเคฐिเคธ เคธเคฎเคौเคคे (Paris Agreement) เคे เคฒเค्เคท्เคฏों เคो เคช्เคฐाเคช्เคค เคเคฐเคจे เคฎें เคธเคนाเคฏเคคा เคเคฐ เคธเคเคคा เคนै।
- เคต्เคฏाเคชाเคฐिเค เคธंเคฐเคเคจा เคฎें เคฌเคฆเคฒाเคต เคฒाเคจा – เคเคจ เคฆेเคถों เคो เคฒाเคญ เคนोเคा เคो เคชเคนเคฒे เคธे เคนी เคธ्เคตเค्เค เคเคฐ्เคा เคเคงाเคฐिเคค เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคเคฐ เคฐเคนे เคนैं, เคเคฌเคि เคชाเคฐंเคชเคฐिเค เคीเคตाเคถ्เคฎ เคंเคงเคจ-เคเคงाเคฐिเคค เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเค เคจुเคเคธाเคจ เคเค ाเคจा เคชเคก़ เคธเคเคคा เคนै।
เคนाเคฒाँเคि, เคฏเคน เคธ्เคชเคท्เค เคจเคนीं เคนै เคि CBAM เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เคिเคธ เคช्เคฐเคाเคฐ เคी เคฆीเคฐ्เคเคाเคฒिเค เคธ्เคฅिเคฐเคคा เคฒा เคชाเคเคा, เค्เคฏोंเคि เคฏเคน เคเค เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคเคฐ्เคฅिเค เคตिเคाเคธ เคे เคฒिเค เคฌाเคงा เคญी เคฌเคจ เคธเคเคคा เคนै।
เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃीเคฏ เคธ्เคฅिเคฐเคคा เคเคฐ เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคे เคฌीเค เคธंเคคुเคฒเคจ เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा
CBAM เคा เคธเคฌเคธे เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เคชเคนเคฒू เคฏเคน เคนै เคि เคฏเคน เคชเคฐ्เคฏाเคตเคฐเคฃीเคฏ เคธ्เคฅिเคฐเคคा (Environmental Sustainability) เคเคฐ เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ (Global Trade) เคे เคฌीเค เคธंเคคुเคฒเคจ เคธ्เคฅाเคชिเคค เคเคฐเคจे เคा เคช्เคฐเคฏाเคธ เคเคฐเคคा เคนै।
CBAM เคे เคฎाเคง्เคฏเคฎ เคธे เคธंเคคुเคฒเคจ เคैเคธे เคฌเคจाเคฏा เคा เคธเคเคคा เคนै?
- เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคฒिเค เคूเค เคเคฐ เคตिเคค्เคคीเคฏ เคธเคนाเคฏเคคा – เคฏเคฆि CBAM เคा เคช्เคฐเคญाเคต เคธंเคคुเคฒिเคค เคฌเคจाเคจा เคนै, เคคो เคเคฐीเคฌ เคฆेเคถों เคो เคตिเคค्เคคीเคฏ เคธเคนाเคฏเคคा เคเคฐ เคนเคฐिเคค เคคเคเคจीเค เคนเคธ्เคคांเคคเคฐเคฃ (Green Technology Transfer) เคी เคธुเคตिเคงा เคฎिเคฒเคจी เคाเคนिเค।
- เคนเคฐिเคค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคจीเคคिเคฏों เคा เคตिเคธ्เคคाเคฐ – CBAM เคो เคेเคตเคฒ EU เคคเค เคธीเคฎिเคค เคจเคนीं เคฐเคนเคจा เคाเคนिเค, เคฌเคฒ्เคि เคเคธे เคตैเคถ्เคตिเค เคธ्เคคเคฐ เคชเคฐ เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค WTO เคเคฐ UNFCCC เคैเคธे เคธंเคเค เคจों เคे เคฎाเคง्เคฏเคฎ เคธे เคธเคฎाเคฏोเคिเคค เคเคฐเคจा เคाเคนिเค।
- เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा เคจिเคตेเคถ เคो เคฌเคข़ाเคตा – เคिเคจ เคฆेเคถों เคो CBAM เคे เคाเคฐเคฃ เคเคฐ्เคฅिเค เคจुเคเคธाเคจ เคนो เคธเคเคคा เคนै, เคเคจ्เคนें เค
เคชเคจे เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคฎें เคฌเคฆเคฒเคจे เคे เคฒिเค เคช्เคฐोเคค्เคธाเคนिเคค เคिเคฏा เคाเคจा เคाเคนिเค।
- เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคे เคฒिเค เคเค เคธเคฎाเคจ เคจीเคคि – CBAM เคो เคธเคญी เคฆेเคถों เคे เคฒिเค เคจिเคท्เคชเค्เคท เคเคฐ เคชाเคฐเคฆเคฐ्เคถी เคฌเคจाเคจा เคเคตเคถ्เคฏเค เคนै เคคाเคि เคฏเคน เคธंเคฐเค्เคทเคฃเคตाเคฆ (Protectionism) เคा เคเค เคฐूเคช เคจ เคฌเคจे।
CBAM เคी เคจเคाเคฐाเคค्เคฎเค เคเคฐ เคธเคाเคฐाเคค्เคฎเค เคชเคนเคฒू
CBAM เคे เคธเคाเคฐाเคค्เคฎเค เคชเคนเคฒू:
✔️ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคธे เคจिเคชเคเคจे เคฎें เคธเคนाเคฏเคคा – เคฏเคน เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคธ्เคตเค्เค เคเคฐ्เคा เคฎें เคจिเคตेเคถ เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคฎเคเคฌूเคฐ เคเคฐเคคा เคนै।
✔️ เคธ्เคตเค्เค เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเค เคฌเคข़ाเคตा – เคนเคฐिเคค เคช्เคฐौเคฆ्เคฏोเคिเคिเคฏों เคเคฐ เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा เคा เคตिเคธ्เคคाเคฐ เคนोเคा।
✔️ เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคจिเคฏंเคค्เคฐिเคค เคเคฐเคจे เคฎें เคฎเคฆเคฆ – เคंเคชเคจिเคฏाँ เคเคฐ เคฆेเคถ เค
เคชเคจे เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคो เคเคฎ เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคฎเคเคฌूเคฐ เคนोंเคे।
✔️ เค्เคฒोเคฌเคฒ เค्เคฒाเคเคฎेเค เคเคตเคฐ्เคจेंเคธ เคो เคฎเคเคฌूเคค เคเคฐเคจा – เคฏเคน เคจीเคคि เคชेเคฐिเคธ เคธเคฎเคौเคคे เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคเคฒเคตाเคฏु เคฒเค्เคท्เคฏों เคो เคธाเคाเคฐ เคเคฐเคจे เคฎें เคฎเคฆเคฆ เคเคฐ เคธเคเคคी เคนै।
CBAM เคे เคจเคाเคฐाเคค्เคฎเค เคชเคนเคฒू:
❌ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคชเคฐ เคเคฐ्เคฅिเค เคฆเคฌाเคต – เคญाเคฐเคค, เคीเคจ, เคฌ्เคฐाเคीเคฒ เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคเคฆ्เคฏोเคों เคชเคฐ เคญाเคฐी เคตिเคค्เคคीเคฏ เคญाเคฐ เคชเคก़ेเคा।
❌ WTO เคเคฐ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคจिเคฏเคฎों เคे เคธाเคฅ เคธंเคเคฐ्เคท – เคเค เคฆेเคถों เคจे CBAM เคो WTO เคे เคจिเคฏเคฎों เคे เคिเคฒाเคซ เคฌเคคाเคฏा เคนै।
❌ เคเคฆ्เคฏोเคों เคฎें เคช्เคฐเคคिเคธ्เคชเคฐ्เคงाเคค्เคฎเค เค
เคธंเคคुเคฒเคจ – เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เค
เคช्เคฐเคค्เคฏเค्เคท เคฐूเคช เคธे เคธंเคฐเค्เคทเคฃ เคฎिเคฒ เคธเคเคคा เคนै, เคเคฌเคि เคฌाเคนเคฐी เคंเคชเคจिเคฏाँ เคจुเคเคธाเคจ เคฎें เคฐเคนेंเคी।
❌ เคฒॉเคिเคธ्เคिเค เคเคฐ เคช्เคฐเคถाเคธเคจिเค เคเคिเคฒเคคाเคँ – CBAM เคे เคคเคนเคค เคाเคฐ्เคฌเคจ เคเคค्เคธเคฐ्เคเคจ เคช्เคฐเคฎाเคฃเคจ เคเคฐ เคฎूเคฒ्เคฏ เคจिเคฐ्เคงाเคฐเคฃ เคी เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा เคเคिเคฒ เคเคฐ เคฎเคนंเคी เคนोเคी।
เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคा เคฌเคข़เคคा เคช्เคฐเคญाเคต
CBAM เคा เคธเคฌเคธे เคฌเคก़ा เคช्เคฐเคญाเคต เคฏเคน เคนोเคा เคि เคฏเคน เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा (Green Energy) เคो เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคे เคेंเคฆ्เคฐ เคฎें เคฒे เคเคเคा।
เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा เคธे เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎें เคเคจे เคตाเคฒे เคฌเคฆเคฒाเคต:
- เคนเคฐिเคค เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคा เคตिเคธ्เคคाเคฐ – เคญाเคฐเคค เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคฆेเคถ เค्เคฐीเคจ เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคो เคฌเคข़ाเคจे เคे เคฒिเค เคจिเคตेเคถ เคเคฐेंเคे।
- เคธ्เคตเค्เค เคเคฐ्เคा เคเคค्เคชाเคฆเคจ เค
เคจिเคตाเคฐ्เคฏ เคนोเคा – เคो เคฆेเคถ เคเคฐ เคंเคชเคจिเคฏाँ CBAM เคธे เคฌเคเคจा เคाเคนเคคे เคนैं, เคตे เคธ्เคตเค्เค เคเคฐ्เคा เคธ्เคฐोเคคों เคो เค
เคชเคจाเคँเคे।
- เคจเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคฎाเคฐ्เค เคเคฐ เคธाเคेเคฆाเคฐिเคฏाँ เคฌเคจेंเคी – เคฆेเคถ เคเคจ เคฌाเคाเคฐों เคी เคเคฐ เคฐुเค เคเคฐ เคธเคเคคे เคนैं, เคเคนाँ CBAM เคैเคธी เคฌाเคงाเคँ เคจเคนीं เคนैं।
- เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा เคंเคชเคจिเคฏों เคो เคฒाเคญ เคนोเคा – เคชเคตเคจ, เคธौเคฐ เคเคฐ เคฌैเคเคฐी เคธ्เคोเคฐेเค เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคฌเคข़ाเคตा เคฎिเคฒेเคा।
เคญเคตिเคท्เคฏ เคฎें CBAM เคा เคธ्เคตเคฐूเคช เคเคฐ เคธंเคญाเคตเคจाเคँ
CBAM เคे เคฒाเคू เคนोเคจे เคे เคฌाเคฆ, เคฏเคน เคจिเคถ्เคिเคค เคฐूเคช เคธे เคเคฐ เคญी เค
เคงिเค เคตिเคเคธिเคค เคเคฐ เคตिเคธ्เคคाเคฐिเคค เคนोเคा।
เคญเคตिเคท्เคฏ เคฎें CBAM เคे เคธंเคญाเคตिเคค เคฐूเคช:
- เค
เคจ्เคฏ เคฆेเคถों เคฆ्เคตाเคฐा CBAM เคैเคธी เคจीเคคिเคฏों เคो เค
เคชเคจाเคจा – เค
เคฎेเคฐिเคा, เคाเคชाเคจ, เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคตिเคเคธिเคค เคฆेเคถ CBAM เคे เคธเคฎाเคจ เคช्เคฐเคฃाเคฒी เคฒाเคू เคเคฐ เคธเคเคคे เคนैं।
- เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคฒिเค เคตिเคค्เคคीเคฏ เคธเคนाเคฏเคคा – เคญाเคฐเคค เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคฆेเคถों เคो CBAM เคธे เคจिเคชเคเคจे เคे เคฒिเค เคนเคฐिเคค เคตिเคค्เคค เคชोเคทเคฃ (Green Finance) เคฎिเคฒ เคธเคเคคा เคนै।
- CBAM เคे เคฆाเคฏเคฐे เคा เคตिเคธ्เคคाเคฐ – เคฏเคน เค
เคจ्เคฏ เค्เคทेเคค्เคฐों (เคैเคธे เคเคชเคก़ा, เคเคोเคฎोเคฌाเคเคฒ, เคเคฒेเค्เค्เคฐॉเคจिเค्เคธ) เคคเค เคญी เคฒाเคू เคนो เคธเคเคคा เคนै।
- เค
ंเคคเคฐ्เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคตिเคตाเคฆ – เคฏเคฆि WTO เคเคธे เคैเคฐ-เคจ्เคฏाเคฏเคธंเคเคค เคฎाเคจเคคा เคนै, เคคो เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคช्เคฐเคฃाเคฒी เคฎें เคฌเคฆเคฒाเคต เค เคธเคเคคा เคนै।
- เคญाเคฐเคค เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคे เคฒिเค เค
เคตเคธเคฐ – เคฏเคฆि เคญाเคฐเคค เค
เคชเคจी เคจเคตीเคเคฐเคฃीเคฏ เคเคฐ्เคा เคฐเคฃเคจीเคคि เคो เคฎเคเคฌूเคค เคเคฐเคคा เคนै, เคคो เคฏเคน เคนเคฐिเคค เคเคค्เคชाเคฆों เคा เคช्เคฐเคฎुเค เคจिเคฐ्เคฏाเคคเค เคฌเคจ เคธเคเคคा เคนै।
CBAM เคเค เคเคคिเคนाเคธिเค เคเคฒเคตाเคฏु เคจीเคคि เคนै, เคो เคตैเคถ्เคตिเค เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคเคฐ เคเคฆ्เคฏोเคिเค เคจीเคคिเคฏों เคो เคฌเคฆเคฒ เคธเคเคคी เคนै। เคนाเคฒाँเคि, เคเคธे เคธเคซเคฒเคคाเคชूเคฐ्เคตเค เคฒाเคू เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคเคธे เค
เคงिเค เคจ्เคฏाเคฏเคธंเคเคค เคเคฐ เคธเคฎाเคตेเคถी เคฌเคจाเคจा เคนोเคा। เคญाเคฐเคค เคเคฐ เค
เคจ्เคฏ เคตिเคाเคธเคถीเคฒ เคฆेเคถों เคो เคเคธे เคुเคจौเคคी เคे เคฐूเคช เคฎें เคฒेเคจे เคे เคฌเคाเคฏ, เค
เคชเคจे เคเคฆ्เคฏोเคों เคो เคนเคฐिเคค เคฌเคจाเคจे เคเคฐ เคธ्เคตเค्เค เคเคฐ्เคा เคชเคฐ เคेंเคฆ्เคฐिเคค เคเคฐเคจे เคी เคฆिเคถा เคฎें เคाเคฎ เคเคฐเคจा เคाเคนिเค।
เคฏเคฆि เคญाเคฐเคค เคนเคฐिเคค เคเคฐ्เคा, เคธ्เคตเค्เค เคเคค्เคชाเคฆเคจ เคคเคเคจीเคों เคเคฐ เค्เคฐीเคจ เคนाเคเคก्เคฐोเคเคจ เคฎें เคจिเคตेเคถ เคเคฐเคคा เคนै, เคคो เคตเคน เคจ เคेเคตเคฒ CBAM เคे เคช्เคฐเคญाเคต เคो เคเคฎ เคเคฐ เคธเคเคคा เคนै เคฌเคฒ्เคि เคตैเคถ्เคตिเค เคนเคฐिเคค เค
เคฐ्เคฅเคต्เคฏเคตเคธ्เคฅा เคฎें เคเค เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เคिเคฒाเคก़ी เคฌเคจ เคธเคเคคा เคนै। ๐
เคธंเคฆเคฐ्เคญ เคเคฐ เคชเคฐिเคถिเคท्เค
- เคฏूเคฐोเคชीเคฏ เคธंเค เคे เคเคงिเคाเคฐिเค เคฆเคธ्เคคाเคตेเค เคเคฐ CBAM เคी เคจीเคคिเคฏाँ
- เคธंเคฏुเค्เคค เคฐाเคท्เค्เคฐ เคเคฒเคตाเคฏु เคชเคฐिเคตเคฐ्เคคเคจ เคฐिเคชोเคฐ्เค
- เคญाเคฐเคค เคธเคฐเคाเคฐ เคी เคต्เคฏाเคชाเคฐ เคเคฐ เคเคฐ्เคा เคฐिเคชोเคฐ्เค
- เคตैเคถ्เคตिเค เคธंเคเค เคจों เคी เคฐिเคชोเคฐ्เค्เคธ (IEA, WTO, WEF, IPCC)
